To nie jest żadna „tajna ulga”, ale prawo przysługujące seniorom od lat. ZUS wprost tłumaczy, że po złożeniu formularza EPD-21 nie pobiera się zaliczek na PIT do momentu, gdy suma wypłat w roku przekroczy 30 tys. zł. Ile konkretnie można na nim zyskać? I kto nie powinien składać wniosku?

Skąd bierze się nawet 570 zł więcej z trzynastki i czternastki w 2026 roku

Ten wynik nie bierze się z jednego źródła. To suma dwóch niezależnych mechanizmów, które w 2026 roku mogą nałożyć się na siebie. Pierwszy to waloryzacja emerytur, która podnosi minimalną emeryturę, a wraz z nią kwotę trzynastej i czternastej emerytury. Drugi to wniosek EPD-21, dzięki któremu ZUS nie pobiera zaliczki na podatek dochodowy, jeżeli senior mieści się w rocznym limicie 30 000 zł. Dopiero połączenie tych dwóch elementów daje maksymalny efekt finansowy.

Czym jest wniosek EPD-21 i dlaczego realnie podnosi wypłatę „na rękę”

EPD-21 to oświadczenie składane w ZUS, w którym emeryt lub rencista deklaruje, że jego dochód w skali roku nie przekroczy 30 000 zł. Na tej podstawie ZUS przestaje pobierać zaliczki na podatek dochodowy od wypłacanych świadczeń.

Ważne

EPD-21 nie podnosi emerytury brutto i nie jest żadną nową ulgą czy dodatkiem od państwa. To jedynie decyzja, aby nie oddawać zaliczek na PIT w trakcie roku, skoro i tak zmieszczą się one w kwocie wolnej od podatku. Efekt jest jednak realny, bo pieniądze zostają na koncie od razu, a nie dopiero po zwrocie podatku w kolejnym roku.

Kto może zyskać najwięcej na 13. i 14. emeryturze w 2026 roku

Najwyższy możliwy zysk dotyczy bardzo konkretnej grupy seniorów. Chodzi o osoby, które:

  • otrzymują trzynastą emeryturę, bo to świadczenie przysługuje wszystkim uprawnionym,
  • otrzymują czternastą emeryturę w pełnej wysokości, czyli ich podstawowe świadczenie nie przekracza progu, po którym czternastka jest pomniejszana,
  • nie mają dodatkowych dochodów i w skali roku nie przekraczają limitu 30 000 zł.

Jeżeli którykolwiek z tych warunków nie jest spełniony, kwota zysku będzie niższa albo EPD-21 przestanie się opłacać.

Liczymy krok po kroku, ile naprawdę można zyskać na 13. i 14. emeryturze w 2026 roku

Poniższe wyliczenie opiera się na prognozie waloryzacji na poziomie 4,88 procent. Ostateczny wskaźnik może być inny, więc kwoty należy traktować jako orientacyjne.

O ile wzrosną trzynastka i czternastka po waloryzacji w 2026 roku

Minimalna emerytura po waloryzacji ma wzrosnąć, a razem z nią rosną trzynastka i czternastka. Przy prognozowanej waloryzacji wzrost jednej wypłaty brutto to około 91,69 zł. Po potrąceniu składki zdrowotnej daje to w praktyce około 83 zł więcej „na rękę” z jednego dodatku. Przy dwóch dodatkach oznacza to około 167 zł więcej tylko dzięki samej waloryzacji.

Ile daje brak zaliczki na PIT po EPD-21 przy trzynastce i czternastce

Drugi element to brak zaliczki na podatek dochodowy w miesiącach wypłaty trzynastki i czternastki. W najbardziej korzystnych przypadkach daje to łącznie do około 400 zł więcej w portfelu.

Ten zysk nie jest równy dla wszystkich, bo zależy od indywidualnej sytuacji podatkowej, ale właśnie ta kwota pojawia się jako górny pułap realnego efektu.

Skąd bierze się kwota 570 zł więcej – podsumowanie liczb

Jeżeli zsumujemy oba efekty, czyli wyższe kwoty dodatków po waloryzacji emerytur oraz brak zaliczki PIT, otrzymujemy wynik na poziomie około 567 zł, czyli w zaokrągleniu ok. 570 zł.

Jak to wygląda w praktyce w 2026 roku – trzy scenariusze dla seniorów

Poniżej porównanie trzech rzeczywistych sytuacji, z którymi seniorzy mogą się spotkać w 2026 roku. We wszystkich wariantach uwzględniona jest waloryzacja, bo ona obejmuje wszystkich.

Scenariusz Co dzieje się z trzynastką i czternastką Co dzieje się z podatkiem Jaki jest efekt finansowy
Senior nie składa EPD-21 Trzynastka i czternastka są wyższe dzięki waloryzacji ZUS pobiera zaliczkę na PIT Senior zyskuje wyłącznie na wzroście kwot świadczeń, czyli ok. 167 zł łącznie
Senior składa EPD-21, alenie dostaje pełnej czternastki Kwoty dodatków rosną, ale czternastka jest pomniejszona lub nie przysługuje Zaliczka PIT nie jest pobierana Zysk z EPD-21 jest niższy, bo dotyczy tylko części świadczeń
Senior składa EPD-21 i dostaje pełną 13. i 14. emeryturę Kwoty dodatków rosną po waloryzacji Zaliczka PIT nie jest pobierana W najbardziej korzystnym wariancie zysk sięga nawet ok. 570 zł łącznie

Jak złożyć wniosek EPD-21 w ZUS i od kiedy widać wyższą wypłatę

ZUS udostępnia formularz EPD-21 i można go złożyć elektronicznie na PUE/eZUS albo tradycyjnie. Poniżej możesz pobrać formularz, wypełnić go i zapoznać się z nim. Najprościej złożyć formularz zdalnie (online):

  • logujesz się do PUE/eZUS,
  • wybierasz formularz EPD-21,
  • składasz oświadczenie o limicie 30 000 zł.
Wniosek EPD-21 z ZUS
pobierz plik

Kto nie powinien składać EPD-21, bo grozi dopłata podatku

EPD-21 nie zwalnia z podatku, tylko przesuwa moment jego rozliczenia. Jeżeli w trakcie roku okaże się, że dochody przekroczą 30 000 zł, w rocznym PIT może pojawić się niedopłata. Ryzyko dotyczy przede wszystkim osób, które dorabiają do emerytury, mają drugie świadczenie albo osiągają inne opodatkowane dochody. W takich przypadkach złożenie EPD-21 „na zapas” może skończyć się koniecznością dopłaty podatku.