Zmiany granic gmin w 2026 r. Sprawdź, gdzie pojawią się nowe miasta

Ponadto 1 stycznia 2026 r. powstanie sześć nowych miast: Stanisławów, Małkinia Górna, Staroźreby, Janów Podlaski, Branice i Janów. Z kolei gmina Nowe Miasto Lubawskie zmieni nazwę na Bratian (patrz: mapa).

Będzie nowelizacja przepisów w sprawie zmian granic gmin

MSWiA zapowiedziało nowelizację przepisów dotyczących zmian granic – tak, aby w przyszłości ograniczyć konflikty między samorządami. Merytorycznie koordynował je Narodowy Instytut Samorządu Terytorialnego (NIST). Powstał zespół z udziałem przedstawicieli miast i mniejszych gmin, a wynikiem jego prac jest raport, który został przekazany do resortu spraw wewnętrznych i administracji.

Jak dowiedział się DGP, rekomendacje dotyczą: ograniczenia wniosków o zmiany granic do jednego w kadencji; wprowadzenia – co do zasady – konsultacji społecznych w formie referendum oraz sądowej kontroli dochowania procedury zmiany granic.

– O ile w zespole zgodzono się co do potrzeby uregulowania kwestii rozliczeń między gminami, o tyle nie osiągnięto zgody co do konkretnych rozwiązań – podkreśla prof. Paweł Swianiewicz, dyrektor NIST.

– Nie ulega wątpliwości, iż obecnie obowiązujące przepisy dotyczące zmian granic pomiędzy JST wymagają pilnej reformy. Przede wszystkim należy ograniczyć częstotliwość wnioskowania i dokonywania zmian. Niezbędne jest zapewnienie sądowej kontroli całego procesu, którego obecnie co do zasady nie chce oceniać ani Trybunał Konstytucyjny, ani sądy administracyjne. Zasadnym jest wzmocnienie roli referendum lokalnego w sprawach granicznych, jak również uregulowanie kwestii wzajemnych rozliczeń. Koniecznym jest poszukiwanie rozwiązań kompromisowych, które będą w stanie zaakceptować wszystkie organizacje samorządowe. Klarowne reguły gry w tym zakresie są w interesie wszystkich – dodaje Maciej Kiełbus, partner zarządzający w kancelarii Ziemski & Partners, reprezentujący Ogólnopolskie Porozumienie Organizacji Samorządowych.