Wielu seniorów z KRUS nie korzysta z pełnego katalogu świadczeń – czasem dlatego, że nie wiedzą, że im przysługują, a czasem dlatego, że wymagają wniosku.

Dodatki do emerytury z KRUS to osobne świadczenia. Nie każdy je dostaje

Wypłacając emerytury i renty rolnicze, Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego obsługuje także kilkanaście dodatków i świadczeń uzupełniających. Co ważne: nie wszystkie są przyznawane automatycznie i nie wszystkie dotyczą każdego emeryta. Część z nich zależy od wieku, część od stanu zdrowia, a inne – od szczególnej historii życiowej (kombatanci, praca przymusowa, tajne nauczanie). Są też świadczenia całkowicie odrębne, jak dodatek dla byłych sołtysów.

Dodatek pielęgnacyjny z KRUS. Dostaje go największa grupa seniorów

To właśnie ten dodatek trafia do największej grupy emerytów rolniczych. Przysługuje z dwóch tytułów:

  • po ukończeniu 75 lat (przyznawany z urzędu),
  • albo po orzeczeniu całkowitej niezdolności do pracy i samodzielnej egzystencji.

Od 1 marca 2025 r. jego kwota wynosi 348,22 zł brutto miesięcznie. Dodatek ten podlega waloryzacji, więc w marcu 2026 r. może wzrosnąć – wszystko zależy od wskaźnika inflacji i decyzji rządu. Więcej na ten temat piszemy w artykule: ZUS szykuje zmianę od marca. Seniorzy 75+ zobaczą wyższą kwotę na koncie.

Nie każdy jednak go dostanie. Dodatek nie przysługuje osobom przebywającym w ponadgminnym DPS lub zakładzie opiekuńczo-leczniczym, chyba że pobyt poza placówką trwa dłużej niż dwa tygodnie w miesiącu.

Wyższe dodatki z KRUS dla wybranych grup. Tu kwoty rosną najbardziej

KRUS wypłaca kilka dodatków dla osób o szczególnym statusie. W 2025 roku (a więc na poziomie wyjściowym dla 2026 r.) obowiązują m.in.:

  • dodatek kombatancki – 348,22 zł,
  • dodatek kompensacyjny – 52,23 zł,
  • dodatek za tajne nauczanie – 348,22 zł,
  • ryczałt energetyczny – 312,71 zł.

Te świadczenia również podlegają waloryzacji, więc od marca 2026 r. mogą wzrosnąć razem z emeryturami. Przeczytaj więcej w: Seniorzy dostaną więcej pieniędzy. Od marca 2026 rosną dodatki do emerytur.

Ważne

Ważny detal: dodatek kombatancki nie przysługuje wdowom i wdowcom po kombatantach oraz nie można go łączyć z dodatkiem za tajne nauczanie.

KRUS liczy te dodatki inaczej niż pozostałe. Tu nie chodzi o „dopłatę”

KRUS obsługuje też dodatki, które są rozliczane nieco inaczej niż klasyczne dodatki do emerytury. W przypadku pracy przymusowej świadczenie wynosi 2 proc. emerytury podstawowej za każdy pełny rok, ale nie więcej niż 348,22 zł. Co istotne – ten dodatek zwiększa część składkową emerytury, a nie jest tylko „dopisywany” do wypłaty.

Podobne kwoty (348,22 zł) obowiązują dla:

  • osób deportowanych do pracy przymusowej,
  • żołnierzy zastępczej służby wojskowej przymusowo zatrudnianych w kopalniach i batalionach budowlanych.

Najwyższe dodatki z KRUS 2026. Trafiają do wąskiej grupy seniorów

Są też świadczenia, które trafiają do węższej grupy, ale mają znacznie wyższe kwoty.

  • Dodatek dla sieroty zupełnej wynosi 654,48 zł miesięcznie i – podobnie jak inne dodatki – może zostać podniesiony w 2026 r. w ramach waloryzacji.
  • Osobną kategorią jest świadczenie honorowe po ukończeniu 100 lat życia. Od marca 2025 r. to 6 589,67 zł miesięcznie. Świadczenie jest dożywotnie i waloryzowane – w 2026 r. jego kwota również może wzrosnąć.

Dodatek dla byłych sołtysów. KRUS wypłaca go niezależnie od emerytury

W katalogu KRUS jest też świadczenie, które nie jest klasycznym dodatkiem do emerytury, ale bywa z nim mylone. Chodzi o świadczenie pieniężne z tytułu pełnienia funkcji sołtysa.

Od 2025 r. wynosi ono 354,86 zł miesięcznie i przysługuje osobom, które:

  • pełniły funkcję sołtysa co najmniej 7 lat,
  • osiągnęły wiek emerytalny,
  • nie były prawomocnie skazane za przestępstwa związane z tą funkcją.

Świadczenie jest wypłacane przez KRUS, niezależnie od tego, czy dana osoba pobiera emeryturę z KRUS, ZUS czy innego systemu.

13. i 14. emerytura oraz 500+ dla seniorów z KRUS. Te pieniądze też się należą

Emeryci z KRUS mają również prawo do świadczeń powszechnych:

  • 13. emerytury – wypłacanej co roku,
  • 14. emerytury – zależnej od kryterium dochodowego,
  • świadczenia uzupełniającego do 500 zł dla osób niezdolnych do samodzielnej egzystencji (łącznie z emeryturą nie więcej niż 2 552,39 zł).

Te świadczenia są finansowane z budżetu państwa, ale obsługiwane przez KRUS, jeśli to on wypłaca emeryturę podstawową.

Tabela: Najważniejsze dodatki KRUS i kwoty. To będzie punkt odniesienia na 2026 rok

Dodatek / świadczenie Kwota od 1.03.2025 Czy podlega waloryzacji w 2026
Dodatek pielęgnacyjny 348,22 zł Tak
Dodatek kombatancki 348,22 zł Tak
Dodatek kompensacyjny 52,23 zł Tak
Ryczałt energetyczny 312,71 zł Tak
Dodatek dla sieroty zupełnej 654,48 zł Tak
Świadczenie dla sołtysa 354,86 zł Tak
Świadczenie honorowe 100+ 6 589,67 zł Tak

Waloryzacja KRUS w marcu 2026. Co może zmienić się w wypłatach

Na dziś nie ma jeszcze oficjalnego wskaźnika waloryzacji na 2026 r.. Zgodnie z zasadami ustawowymi będzie on zależał głównie od inflacji i wzrostu wynagrodzeń. Jeśli inflacja utrzyma się powyżej celu NBP, waloryzacja obejmie nie tylko emerytury, ale też większość dodatków kwotowych. Dla wielu seniorów nawet kilkuprocentowa podwyżka oznacza realny wzrost miesięcznych wpływów – szczególnie tam, gdzie dodatków jest kilka.

Podstawa prawna i dokumenty

  • ustawa z 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników
  • ustawa o dodatkowym rocznym świadczeniu pieniężnym dla emerytów i rencistów
  • ustawa o kolejnym dodatkowym rocznym świadczeniu pieniężnym
  • ustawa z 26 maja 2023 r. o świadczeniu pieniężnym z tytułu pełnienia funkcji sołtysa