Podczas wypowiedzenia uprawnienia i obowiązki pracownika nie ulegają zmianie - zatrudniony wciąż ma więc obowiązek świadczyć pracę przez cały okres wypowiedzenia. Jakie są okresy wypowiedzenia, sprawdzisz tutaj>> Są jednak sytuacje, w których pracownik może zostać zwolniony z wykonywania obowiązków.

Zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy. Najprostszym sposobem na uniknięcie pracy podczas wypowiedzenia jest zwolnienie pracownika z obowiązku świadczenia pracy, a od 22 lutego 2016 roku kwestia ta została prawnie uregulowana.

Pracodawca może więc zwolnić pracownika na cały lub część okresu wypowiedzenia, a za cały okres zwolnienia pracownik otrzyma wynagrodzenie obliczane tak, ja za czas urlopu wypoczynkowego. Dokładnie, jak obliczyć pensję pracownika na wypowiedzeniu, dowiesz się tutaj>> Przy czym, jeśli pracodawca już podjął decyzję o zwolnieniu (potwierdzoną na piśmie), nie ma już prawa żądać powrotu podwładnego do firmy.

Zwolnienie stanowi natomiast jednostronną czynność pracodawcy - nawet bez zgody pracownika na zwolnienie, sam pracodawca może za niego podjąć taką decyzję.

Urlop wypoczynkowy w czasie zwolnienia. Wyłącznie od pracodawcy zależy też, czy wyśle pracownika na urlop wypoczynkowy w czasie wypowiedzenia, czy zdecyduje się wypłacić mu ekwiwalent pieniężny. 

Pracownik nie może być jednocześnie zwolniony z obowiązku świadczenia pracy i przebywać na urlopie wypoczynkowym.

Zatrudniony musi bowiem wykorzystać wszystkie dni pozostałego urlopu przed całkowitym ustaniem stosunku pracy. Możliwe są dwa wyjścia: albo pracodawca udziela pracownikowi zaległego urlopu w okresie wypowiedzenia, albo wypłaca mu ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop. Zobacz, jak obliczyć ekwiwalent za urlop wypoczynkowy w 2017 roku>> Ekwiwalent pracownik otrzyma także wtedy, gdy okres wypowiedzenia jest zbyt krótki na wykorzystanie zaległego i bieżącego urlopu.

Urlop bezpłatny na wypowiedzeniu. Za zgodą pracodawcy w okresie wypowiedzenia pracownik może także skorzystać z urlopu bezpłatnego.

Podczas urlopu bezpłatnego ulegają zawieszeniu prawa i obowiązki zarówno pracownika, jak i pracodawcy - przede wszystkim oznacza to, że pracodawca nie musi wypłacać podwładnemu wynagrodzenia i innych świadczeń, podczas gdy ten nie wykonuje wtedy pracy. Więcej na ten temat przeczytasz tutaj>>

Urlop bezpłatny udzielany jest na pisemny wniosek pracownika, ale o jego przyznaniu decyduje pracodawca. Przy czym urlop bezpłatny w okresie wypowiedzenia nie może być być dłuższy niż okres tego wypowiedzenia. Jak bowiem zaznaczył Sąd Najwyższy (wyrok z 5 maja 2005 r., III PK 12/05), udzielenie urlopu bezpłatnego po rozwiązaniu stosunku pracy jest nieważne.

Dni wolne na poszukiwanie pracy. Ponadto, jeżeli to pracodawca wypowiedział pracownikowi umowę, zatrudnionemu przysługują dni wolne na poszukiwanie pracy. Jak dokładnie wykorzystać dnie wolne na poszukiwanie pracy, dowiesz się tutaj>>

Wymiar zwolnienia w przypadku pracownika, który znajduje się w okresie dwutygodniowego i miesięcznego wypowiedzenia, wynosi 2 dni robocze. W przypadku trzymiesięcznego okresu wypowiedzenia pracownik ma prawo do 3 wolnych dni.

Za dni wolne na poszukiwanie pracy pracownikowi przysługuje wynagrodzenie obliczane jak przy urlopach wypoczynkowych.

Zwolnienie lekarskie. Wreszcie sposobem na uniknięcie pracy jest też zwolnienie lekarskie, jednak jeśli pracodawca podejrzewa, że jest ono fałszywe lub wykorzystywane niezgodnie z jego przeznaczeniem, może skontrolować pracownika. Kontrola z ZUS i zwolnienie z pracy, czyli czego powinien obawiać się chory pracownik>>

Firma może więc sprawdzić, czy zwolnienie wystawione zostało wydane zgodnie z przepisami w sprawie zasad i trybu wystawiania zaświadczeń lekarskich oraz czy nie zostało sfałszowane. Co ma zrobić pracodawca, jeśli zauważy nieprawidłowości, dowiesz się tutaj>> Pracodawca może też skontrolować, co pracownik robi na zwolnieniu, jeśli firma zgłasza do ubezpieczenia chorobowego powyżej 20 ubezpieczonych. W przypadku mniejszych pracodawców kontrolę przeprowadza ZUS, który z urzędu i tak sprawdza zwolnienia dłuższe niż 33 dni.

Jeżeli pracodawca lub ZUS stwierdzi nieprawidłowości, pracownik może stracić prawa do zasiłku chorobowego za cały okres objęty zaświadczeniem lekarskim, chyba że w tym czasie przebywał w szpitalu (za okres hospitalizacji świadczenia się nie odbiera). A w niektórych przypadkach (chodzi zwłaszcza o wykonywanie pracy podczas zwolnienia lekarskiego), kiedy doszło do ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków pracowniczych, pracodawca może także rozstać się z podwładnym w trybie dyscyplinarnym.