statystyki

Gendźwiłł: Zmieniajmy samorząd, ale z głową [WYWIAD]

autor: Tomasz Żółciak21.03.2018, 09:22; Aktualizacja: 22.05.2019, 14:43
Czy możliwe, że wskutek zmian w kodeksie wyborczym nastąpi większe upartyjnienie samorządu?

Czy możliwe, że wskutek zmian w kodeksie wyborczym nastąpi większe upartyjnienie samorządu?źródło: ShutterStock

Ustawa PiS jest niedopracowana i szkodliwa w zakresie, w jakim dotyczy zmian w kodeksie wyborczym. Natomiast widzę sporo sensownych i idących w dobrym kierunku rozwiązań w tej części, która zmienia tzw. ustawy samorządowe – ocenia dr Adam Gendźwiłł, adiunkt w Zakładzie Rozwoju i Polityki Lokalnej na Wydziale Geografii i Studiów Regionalnych Uniwersytetu Warszawskiego oraz ekspert Fundacji Batorego.

Czy po prawie 30 latach funkcjonowania samorząd wymaga gruntownej reformy?

Ostatnio chyba wszystko jest reformowane gruntownie... Określenie „gruntowna” to chyba za dużo. Na pewno od jakiegoś czasu pojawia się sporo przemyśleń, jak można usprawnić działanie polskiego samorządu i demokracji lokalnej. Ale nie jest też tak, że samorząd został w Polsce ufundowany prawie 30 lat temu i potem właściwie nic się nie zmieniało. Pamiętajmy, że różne ważne zmiany wchodziły w międzyczasie, o czym trochę zapominamy. I tak np. w połowie lat 90. samorządy przejęły szkoły. Potem była duża reforma samorządowa rządu Jerzego Buzka, która weszła w życie w 1999 roku i stworzyła samorządy powiatowy i wojewódzki. Od 2002 roku obowiązują bezpośrednie wybory wójtów, burmistrzów i prezydentów miast. To nie jest więc tak, że samorząd nie ewoluował. Powstało sporo pomysłów na kolejne zmiany. Wiele kontrowersji wzbudzała kwestia powiatów – czy nie należy zmniejszyć ich liczby, zwiększyć ich uprawnień, środków do dyspozycji na realizację zadań...

Przy czym jak bumerang wraca też postulat likwidacji powiatów.

Tak, choć jest to najbardziej skrajny pomysł, bo przy likwidacji powiatów pojawia się jednak problem z luką między gminami a województwami. Ona musiałaby być jakoś wypełniona, i to oznaczałoby pewnie powrót do czegoś na kształt urzędów rejonowych. Ja jednak widzę zalety tego, że powiaty mają wybierane przez obywateli władze samorządowe. Słabość powiatów jako szczebla odpowiedzialnego za służbę zdrowia to zresztą dzisiaj jeden z wątków dyskusji o reformie systemu opieki zdrowotnej, dlatego o przyszłości powiatów nie można mówić w oderwaniu od tego tematu. Do tej pory mamy też nierozwiązany porządnie problem związków metropolitalnych, czyli rodzaju zinstytucjonalizowanej współpracy między samorządami wokół największych miast. Długotrwały i problematyczny był proces tworzenia metropolii na Górnym Śląsku. A inne jednostki samorządowe czekają na podobne rozwiązania. Tymczasem mamy na razie rozwiązania uchwalone, ale niewprowadzone w życie – jak ustawa metropolitalna uchwalona pod koniec rządów koalicji PO-PSL – albo projekty niedopracowane, wyciągane z rękawa – jak np. firmowany przez pana Jacka Sasina projekt ustawy o metropolii warszawskiej.

Czy ustawa o zmianie niektórych ustaw w celu zwie?kszenia udziału obywateli w procesie wybierania, funkcjonowania i kontrolowania niektórych organów publicznych odpowiada na aktualne potrzeby samorządów?

Ta ustawa jest moim zdaniem bardzo niedopracowana i szkodliwa w zakresie, w jakim dotyczy zmian w kodeksie wyborczym. Natomiast widzę sporo sensownych i idących w dobrym kierunku rozwiązań w tej części, która zmienia tzw. ustawy samorządowe. To też w jakiejś mierze jest konsumpcja postulatów zgłaszanych przez środowiska samorządowe i eksperckie już dużo wcześniej. Chodzi np. o kwestię zwiększenia uprawnień radnych, wprowadzenia imiennych głosowań w radach, uregulowanie kwestii obywatelskich inicjatyw uchwałodawczych, komisji rewizyjnych. W niektórych samorządach rozwiązania wynikające z tej ustawy nie będą nowością, bo były zapisane już w statutach. Ale teraz będzie to powszechnie obowiązujące prawo i ujednolici procedury.


Pozostało jeszcze 63% treści

Czytaj wszystkie artykuły na gazetaprawna.pl oraz w e-wydaniu DGP
Zapłać 97,90 zł Kup abonamentna miesiąc
Mam kod promocyjny
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą wydawcy INFOR Biznes. Kup licencję

Polecane

Reklama

Twój komentarz

Zanim dodasz komentarz - zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.

Widzisz naruszenie regulaminu? Zgłoś je!

Redakcja poleca

Galerie

Wyszukiwarka kancelarii

Szukaj

Polecane