Waloryzacja rent i emerytur 2026 – nowe kwoty świadczeń od 1 marca

W 2026 roku renty zostały podwyższone o wskaźnik waloryzacji wynoszący ok. 5,3 %. To efekt corocznej aktualizacji świadczeń, która bierze pod uwagę inflację i wzrost wynagrodzeń w poprzednim roku.

Po przeprowadzonej waloryzacji minimalne świadczenia zostaną podniesione o 99,58 zł. Oznacza to, że od 1 marca najniższa emerytura, renta rodzinna oraz renta z tytułu całkowitej niezdolności do pracy będą wynosić 1 978,49 zł brutto. Do identycznego poziomu wzrośnie również renta socjalna. Z kolei renta przyznawana z tytułu częściowej niezdolności do pracy osiągnie kwotę 1 483,87 zł brutto.

Waloryzacja obejmuje świadczenia przyznane do końca lutego 2026 r., a podwyżki wynikają z przepisów ustawowych o waloryzacji rent i emerytur.

Renta socjalna od 1 marca 2026 r. – na czym polega?

Renta socjalna to świadczenie przeznaczone dla osób, które są całkowicie niezdolne do pracy z powodu trwałego naruszenia sprawności organizmu, a przyczyna tej niezdolności nastąpiła przed ukończeniem 18 (lub 25) roku życia. W praktyce renta socjalna ma zapewnić minimalne środki egzystencji osobom, które z powodu wczesnych przewlekłych niepełnosprawności nigdy nie mogły podjąć pełnej pracy zarobkowej. Od 1 marca 2026 roku renta socjalna zostanie podwyższona i będzie wynosić 1 978,49 zł.

Na jaki okres przyznawana jest renta socjalna w 2026 r.?

Prawo do renty socjalnej może zostać ustalone po spełnieniu wszystkich wymaganych kryteriów, jednak czas jej wypłaty zależy od charakteru niezdolności do pracy. Świadczenie przyznawane jest bezterminowo w sytuacji, gdy całkowita niezdolność do pracy ma charakter trwały i nie rokuje poprawy. Natomiast w przypadku, gdy stan zdrowia wskazuje na okresową niezdolność do pracy, renta socjalna przyznawana jest na czas określony, wskazany w orzeczeniu lekarskim.

Ważne

Jeżeli ubiegasz się o rentę socjalną i jednocześnie przysługuje Ci renta rodzinna, której wysokość nie przekracza trzykrotności minimalnej renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy, masz prawo do pobierania obu świadczeń równocześnie.

Renta rodzinna od 1 marca 2026 r. - komu przysługuje i jaka wysokość

Od 1 marca 2026 roku minimalna renta rodzinna będzie wynosić 1 978,49 zł brutto. Jeżeli po przeliczeniu i uwzględnieniu waloryzacji całkowita kwota świadczenia okaże się niższa, ZUS automatycznie wyrówna ją do tego poziomu. Renta rodzinna stanowi jedno łączne świadczenie dla wszystkich uprawnionych, a w sytuacji, gdy osób uprawnionych jest więcej, kwota renty zostaje podzielona równo między wszystkich..

Prawo do renty rodzinnej przysługuje członkom rodziny osoby, która w chwili śmierci posiadała ustalone świadczenie emerytalne lub rentowe z tytułu niezdolności do pracy. Uprawnionymi do tego świadczenia są m.in. dzieci i wnuki zmarłego, jego rodzeństwo, małżonek (wdowa lub wdowiec) oraz rodzice, którzy również mogą otrzymać rentę po swoich dzieciach.

Wysokość renty rodzinnej zależy od kwoty emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy, która przysługiwałaby zmarłej osobie. Zgodnie z obowiązującymi zasadami świadczenie to wynosi:

  • 85% przysługującego zmarłemu świadczenia, jeśli uprawniona jest jedna osoba,
  • 90% w przypadku dwóch osób uprawnionych,
  • 95% dla trzech lub więcej osób uprawnionych do renty rodzinnej.

Przykład

Zmarła osoba miała prawo do emerytury w wysokości 3200 zł brutto.

1 osoba uprawniona: renta rodzinna wynosi 85% świadczenia zmarłego, czyli 2720 zł brutto. Po waloryzacji od 1 marca 2026 roku (wskaźnik 5,3%) kwota wzrośnie do 2864,36 zł brutto (2720 × 1,053).

2 osoby uprawnione: łączna renta rodzinna to 90% emerytury zmarłego, czyli 2880 zł brutto. Po waloryzacji wyniesie 3033,84 zł brutto, co po podziale między dwie osoby daje po 1516,92 zł brutto na każdego uprawnionego.

3 osoby uprawnione: renta rodzinna stanowi 95% świadczenia zmarłego, czyli 3040 zł brutto. Po waloryzacji kwota wzrośnie do 3198,72 zł brutto, co daje po 1066,24 zł brutto dla każdej osoby.

Renta szkoleniowa od 1 marca 2026 r.

Osoba uprawniona do renty z tytułu niezdolności do pracy może również ubiegać się o rentę szkoleniową, jeśli posiada orzeczenie stwierdzające konieczność przekwalifikowania zawodowego z powodu niemożności wykonywania dotychczasowego zawodu. Renta ta przyznawana jest standardowo na 6 miesięcy, jednak na wniosek starosty okres wypłaty może zostać wydłużony maksymalnie do 36 miesięcy.

Wysokość renty szkoleniowej wynosi 75% podstawy wymiaru renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy, co oznacza, że nie zależy ona od długości stażu ubezpieczeniowego. Jednocześnie świadczenie nie może być niższe niż minimalna renta z tytułu częściowej niezdolności do pracy. Podstawa wymiaru renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy po waloryzacji od 1 marca 2026 r. wynosi 1 978,49 zł brutto. Z kolei minimalna renta z tytułu częściowej niezdolności do pracy wynosi 1 483,87 zł brutto, renta szkoleniowa przy takim wyliczeniu również będzie równa 1 483,87 zł brutto miesięcznie.

Waloryzacja automatyczna od 1 marca 2026 r. – bez formalności po stronie świadczeniobiorcy

Coroczna waloryzacja emerytur i rent odbywa się automatycznie, co oznacza, że osoby uprawnione nie muszą składać żadnych wniosków ani podejmować dodatkowych działań. Zakład Ubezpieczeń Społecznych przeprowadza podwyżkę świadczeń z urzędu.

Nową kwotę emerytury lub renty można sprawdzić po zalogowaniu się na indywidualne konto w systemie eZUS. Oprócz tego każdy emeryt i rencista otrzyma oficjalną decyzję administracyjną z informacją o przeliczeniu świadczenia. W dokumencie znajdą się szczegółowe dane, w tym:

  • wysokość świadczenia brutto obowiązująca na koniec lutego,
  • zastosowany wskaźnik waloryzacji,
  • nowa kwota emerytury lub renty po podwyżce.

W przypadku osób otrzymujących dodatek pielęgnacyjny decyzja będzie zawierała również informację o jego zaktualizowanej wysokości.

Podstawa prawna:

- Ustawa z dnia 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej (t.j. Dz.U.2025 poz. 420)

- Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz.U. 2024 poz. 1631)

- Ustawa z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (t.j. Dz.U. 2025 poz. 1644)