W odpowiedzi na interpelację nr 14950 Pani Posłanki Elżbiety Anny Polak, resort rodziny wyjaśnił różnice w traktowaniu dwóch grup funkcjonariuszy i żołnierzy zawodowych, wyodrębnionych na podstawie daty rozpoczęcia służby.
Dwa systemy, różne zasady
Sposób naliczania emerytur zależy od momentu założenia munduru:
- Służba od 1 stycznia 1999 r. i później: Obowiązuje zasada pełnej odrębności systemów. Funkcjonariusze mogą nabyć i pobierać emeryturę zarówno mundurową, jak i powszechną, ponieważ okresy „pracy cywilnej” nie budują podstawy wymiaru emerytury mundurowej.
- Służba przed 2 stycznia 1999 r.: Osoby te mogą pobierać, co do zasady, tylko jedno świadczenie. Okresy pracy cywilnej są u nich doliczane do emerytury mundurowej tylko do określonego limitu.
Problem „zawieszonych” emerytur cywilnych
Przedstawiciele grupy, która rozpoczęła służbę przed reformą systemu (przed 2 stycznia 1999 r.), czują się pokrzywdzeni obowiązującymi przepisami. Choć po przejściu w stan spoczynku podejmują pracę i odprowadzają składki do ZUS, często nie otrzymują wypłaty wypracowanej emerytury cywilnej.
Zgodnie z art. 95 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, w przypadku zbiegu prawa do dwóch świadczeń, wypłata emerytury powszechnej zostaje zawieszona, jeśli jest ona niższa od mundurowej. W efekcie powstaje wrażenie, że odprowadzanie składek nie zwiększa realnie otrzymywanych kwot.
Prace międzyresortowe i warianty zmian
Ministerstwo poinformowało, że w 2025 roku odbyły się robocze spotkania przedstawicieli Kierownictwa MRPiPS, MON oraz MSWiA. W ich efekcie wyznaczono do dalszych analiz konkretny wariant zmiany reguły zbiegu emerytury mundurowej i powszechnej dla osób, które wstąpiły do służby przed 2 stycznia 1999 r.
Poza wymienionymi ministerstwami, w analizach biorą udział przedstawiciele ZUS oraz Zakładu Emerytalno-Rentowego MSWiA. O postępach informowana jest Kancelaria Prezesa Rady Ministrów.
Finansowe skutki reformy
Resort zaznacza, że zagadnienie jest złożone pod względem prawnym i ekonomicznym. Każda zmiana reguł zbiegu świadczeń wiąże się z koniecznością zwiększenia dotacji z budżetu państwa do Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz zwiększenia środków na emerytury mundurowe. Z tego powodu, po zakończeniu prac analitycznych, niezbędne będzie uzyskanie pozytywnego stanowiska Ministra Finansów i Gospodarki.
Wiceszef MRPiPS Sebastian Gajewski przypomniał również, że w poprzedniej kadencji Sejmu złożono poselski projekt ustawy w tej sprawie (17 kwietnia 2023 r.), jednak nie nadano mu numeru druku i jego procedowanie nie było kontynuowane ze względu na upływ kadencji.