Głośne ogłoszenie o pracę. Fizyk za 4806 zł brutto
Pod koniec stycznia głośna stała się sprawa wynagrodzeń w Polskiej Akademii Nauk. Stało się tak za sprawą ogłoszenia o pracę, które zostało opublikowane na jej stronie internetowej. Poszukiwany był w nim fizyk, którego głównym zadaniem byłaby obsługa mikroskopu Titan Cubed 80-300. To urządzenie, które pozwala na podglądanie pojedynczych atomów i badanie nanostruktur, od których zależy przyszłość elektroniki czy medycyny. Dodatkowo do jego obowiązków należałoby:
- wykorzystanie Big Data i uczenia maszynowego,
- analiza grafenu i nanorurek węglowych,
- programowanie automatyzacji eksperymentów,
- zdobywanie milionowych grantów z NCN i Unii Europejskiej.
Za te wszystkie obowiązki IF PAN oferuje 4806 zł brutto, co jest równe minimalnemu wynagrodzeniu za pracę w 2026 roku. Postanowiliśmy sprawdzić, czy takie kwoty to w PAN codzienność czy wyjątek. Z danych udostępnionych portalowi gazetaprawna.pl przez Akademię wynika, że codzienność.
Pensje w PAN - jak są finansowane?
Wynagrodzenia pracowników naukowych PAN są finansowane z dwóch źródeł - subwencji z budżetu państwa i grantów. Jak podkreśla rzecznik prasowy PAN, Robert Papliński, do rzadkości należą sytuacje, w których pracownik naukowy otrzymuje wyłącznie wynagrodzenie z subwencji. - W praktyce funkcjonowania instytutów PAN oba te strumienie finansowe nakładają się na siebie, tworząc wspólny obraz struktury dochodów pracowników naukowych. Choć subwencja pozostaje podstawowym i stabilnym elementem systemu wynagradzania, to w zdecydowanej większości przypadków dochody z projektów stanowią istotne uzupełnienie wynagrodzeń zasadniczych, zwłaszcza w odniesieniu do stanowisk naukowych, które najczęściej są aktywnie zaangażowane w realizację zadań grantowych - tłumaczy.
Najmniej zarabiającą grupą pracowników naukowych w PAN są asystenci. W przypadku subwencji najwięcej etatów asystenckich przypada na przedziały:
- 4667–4825 zł (166,7 etatu),
- 4901–5000 zł (28,8 etatu),
- 5301–5400 zł (39 etatów),
- 5901–6000 zł (21,2 etatu).
Najwięcej etatów asystenckich finansowanych z projektów przypada na przedziały:
- 4667–4825 zł – 33,9 etatu,
- 4901–5000 zł – 25,7 etatu.
Pojedyncze lub niewielkie liczby etatów pojawiają się także w wyższych widełkach, w tym:
- 5401–5500 zł – 2,6 etatu,
- 5601–5700 zł – 2,0 etatu.
- 6001–6100 zł – 4,9 etatu,
Na wyższe wynagrodzenia mogą liczyć adiunkci. W 2025 r. adiunkt w instytutach PAN – niezależnie od tego, czy finansowany z subwencji, czy z projektu – nie zarabiał zasadniczo poniżej 6800 zł brutto. W przypadku subwencji najwięcej etatów (1017,6) przypadało na widełki wynagrodzeń 6801 zł - 6900 zł. W dalszej kolejności wygląda to następująco:
- 111,8 etatów w przedziale 6901 zł - 7000 zł
- 89,2 etatów zarabia 7701 zł - 7800 zł
- 77 etatów w przedziale 7501 zł - 7600 zł
W przypadku grantów, wynagrodzenia adiunktów zaczynają się od przedziału 7701 zł - 7800 zł. Przypada na niego 21 etatów.
- Na 7,3 etatu przypada wynagrodzenie w przedziale 9701 zł - 9800 zł,
- Na 5,2 etatu przypada wynagrodzenie w przedziale 10301 zł - 10400 zł,
- Na 6,2 etatu przypada wynagrodzenie w przedziale 9801 zł - 9900 zł
Profesorowie z najwyższymi pensjami
Kolejny próg wynagrodzeń wyznaczają profesorowie. Najniższe wynagrodzenie jakie otrzymują to 7701 zł - 7800 zł. W tym przedziale mieści się również najwięcej etatów - 577,7. Kolejny pod kątem "liczebności" jest przedział 8901 zł - 9000 zł (66,8 etatu) i 8701 zł - 8800 zł (31 etatu). W przypadku projektów wygląda to następująco:
- 7701 zł - 7800 zł - 21,1 etatu
- 9701 zł - 9800 zł - 7,3 etatu
- 9801 zł - 9900 zł - 6,2 etatu
Najlepiej zarabiającą grupą są profesorowie zwyczajni. Ich wynagrodzenia zaczynają się od przedziału 9301 zł - 9400 zł i również w ich przypadku, przypada na niego najwięcej etatów - 340,6. Dalej jest to przedział:
- 12901 zł - 13000 zł - 42,3
- 9901 zł - 10000 zł - 28,1
- 10501 zł - 10600 zł - 19,8
W przypadku projektów na 9,2 etatu przypada przedział 9301 zł - 9400 zł.
Ważne
PAN w przygotowanym dla nas zestawieniu przeliczył także przeciętną wysokość miesięcznego wynagrodzenia. W przypadku subwencji asystenci zarabiają średnio 3 513,75 zł, adiunkci - 6 132,75 zł, profesorowie uczelni - 7 297,00 zł i profesorowie zwyczajni - 8 198,75 zł
Maksymalne średnie wynagrodzenie wynosi odpowiednio: 7 669,00 zł, 9 521,00 zł, 12 750,00 zł i 14 750,00 zł. Warto tu jeszcze wspomnieć, że w przypadku profesorów zwyczajnych, aż 18 proc. ich średniego miesięcznego wynagrodzenia stanowi dodatek za wysługę lat.
Średnia dla wynagrodzeń z projektów wygląda następująco:
- asystent 1 256,49 zł
- adiunkt 2 052,03 zł
- profesor uczelni 1 460,00 zł
- profesor zwyczajny 7 935,81 zł
Naukowcy to nie wszystko. Pozostali pracownicy zarabiają jeszcze mniej
Problem niskich wynagrodzeń w PAN dotyczy także zaplecza administracyjnego. W przedziale „do 4666 zł” znajduje się:
- 64,9 etatu pracowników badawczo-technicznych,
- 15,4 etatu pracowników bibliotecznych i informacji naukowej,
- 264,7 etatu pracowników inżynieryjno-technicznych,
- aż 408,7 etatu w grupie „pozostali pracownicy” (organizacyjno-ekonomiczni, administracyjni, robotniczy i obsługa).
Średnie miesięczne wynagrodzenie na tych stanowiskach kształtuje się następująco:
- 2 333,00 zł - pracownicy badawczo-techniczni
- 1 867,00 zł - pracownicy biblioteczni, dokumentacji i informacji naukowej
- 4 052,00 zł - pracownicy inżynieryjno-techniczni
- 4 173,41 zł - pozostali pracownicy (organizacyjno-ekonomiczni i administracyjni oraz na stanowiskach robotniczych i obsługi)