Prawo do zachowania lokalu służbowego mają tylko te osoby zwolnione ze służby, które są uprawnione do emerytury lub renty – wskazał sąd, rozpatrujący skargę funkcjonariusza Straży Granicznej.
We wrześniu 1999 r. skarżący otrzymał mieszkanie służbowe. We wrześniu 2001 r. został jednak zwolniony ze służby. Ponieważ nie miał wymaganego stażu, nie nabył prawa do emerytury z systemu zaopatrzeniowego. Już po zwolnieniu uzyskał tytuł własności domu jednorodzinnego. Jednak ani zwolnienie ze służby, ani nabycie prawa do własnego domu nie spowodowały jego eksmisji z lokalu służbowego. Dopiero w grudniu 2016 r. wydano decyzję o opróżnieniu mieszkania. Ale były funkcjonariusz nie chciał się wyprowadzić, złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie jego sprawy. Utrzymano jednak w mocy poprzednie rozstrzygnięcie, uznając, że przepisy ustawy o Straży Granicznej mają również zastosowanie do byłych funkcjonariuszy zajmujących lokale pozostające w dyspozycji jednostek organizacyjnych MSWiA.
Zainteresowany nie zgodził się z taką interpretacją przepisów i zaskarżył decyzję do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Uznał bowiem, że pozbawienie go prawa do mieszkania narusza konstytucyjną zasadę ochrony praw nabytych. Sędziowie WSA mieli jednak inne zdanie. W ich ocenie nakazanie opróżnienia lokalu jest zgodne z obowiązującymi przepisami. A rozstrzygnięcie nie narusza zasady ochrony praw nabytych, nie jest bowiem następstwem zmiany przepisów, które pogorszyłyby pozycję skarżącego jako najemcy lokalu.
Były funkcjonariusz złożył kasację do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Ale sędziowie oddalili ją, uznając za bezzasadną. Podkreślili, że prawo do mieszkania jest ściśle związane ze służbą. W czasie kiedy skarżący je nabył, obowiązywały co do zasady te same reguły utraty tego prawa, jakie towarzyszyły podjęciu zaskarżonej decyzji. Nie jest ono i nie było prawem nieograniczonym, zaś ustawodawca w sposób precyzyjny określił przypadki jego wygaśnięcia. Sędziowie podkreślili, że prawo do zachowania lokalu służbowego mają tylko ci funkcjonariusze zwolnieni ze służby, którzy są uprawnieni do emerytury lub renty. I prawo do dotyczy wyłącznie lokalu mieszkalnego będącego w dyspozycji odpowiedniego organu w dniu zwolnienia ze służby. A w tym konkretnym przypadku zainteresowany został zwolniony bez prawa do emerytury.
orzecznictwo
Wyrok NSA z 4 września 2019 r. (sygn. akt I OSK 2767/17). www.serwisy.gazetaprawna.pl/orzeczenia