rozwiń ›

Lekki stopień niepełnosprawności: komu przysługuje i jakie choroby uprawniają?

Lekki stopień niepełnosprawności przyznaje się osobom, u których ograniczenia w wykonywaniu pracy lub uczestniczeniu w życiu społecznym są niewielkie. Tacy ludzie zazwyczaj potrafią samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, choć czasami mogą potrzebować wsparcia w postaci specjalistycznego sprzętu, takiego jak przykładowo aparaty słuchowe czy urządzenia ortopedyczne.

Na jakie choroby można dostać lekki stopień niepełnosprawności? Katalog schorzeń

Katalog chorób, które mogą być podstawa do wydania orzeczenia o niepełnosprawności w stopniu lekkim jest otwarty. Można jednak wskazać pewne schorzenia i problemy ze zdrowiem, które najczęściej uprawniają do uzyskania orzeczenia. Zalicza się do nich przede wszystkim:

  • choroby narządu ruchu, np. zwyrodnienie stawów,
  • choroby i zaburzenia psychiczne, np. ChAD,
  • wady wzroku i słuchu, np. retinopatia,
  • choroby serca i układu krążenia, np. nadciśnienie,
  • choroby neurologiczne, np. neuropatia.

Jak złożyć wniosek o orzeczenie o niepełnosprawności? Krok po kroku

1. Złożenie wniosku o orzeczenie o niepełnosprawności we właściwym miejscowo Powiatowym lub Miejskim Zespole ds. Orzekania. Dołącza się do niego niezbędną dokumentację, w tym:

  • dokumentację medyczną obejmującą przebieg leczenia i wyniki badań diagnostycznych,
  • aktualne zaświadczenie od specjalisty (ważne 30 dni),
  • opcjonalnie opinię psychologa.

2. Posiedzenie komisji. Kolejnym etapem jest udział w posiedzeniu komisji. Jest on obowiązkowy.

3. Oczekiwanie na wydanie decyzji. Decyzja w sprawie orzeczenia o niepełnosprawności wydawana jest w ciągu 14 dni. Od niej przysługuje odwołanie.

Przywileje dla osób z lekkim stopniem niepełnosprawności – co przysługuje?

Osoby z lekkim stopniem niepełnosprawności mają prawo do różnorodnych przywilejów i wsparcia, które ułatwiają im codzienne funkcjonowanie oraz uczestnictwo w życiu zawodowym i społecznym. Przysługujące świadczenia obejmują ulgi podatkowe, finansowe dofinansowania, zasiłki, preferencje w edukacji i komunikacji oraz ułatwienia w miejscu pracy.

Przywileje w pracy: dodatkowa przerwa i zakaz nadgodzin

Osoby posiadające orzeczenie o niepełnosprawności w stopniu lekkim są być aktywne zawodowe. Zgodnie z prawem mogą świadczyć pracę w pełnym wymiarze, przy jednoczesnym korzystaniu z dodatkowej ochrony praw pracowniczych. Mowa m.in. o 15-minutowej dodatkowej przerwie w pracy. Ponadto pracownik z orzeczeniem w stopniu lekkim może wykonywać obowiązki przez maksymalnie 8 godzin dziennie i 40 godzin tygodniowo. Zatrudnieni należący do tej grupy nie mogą pracować w godzinach nadliczbowych i nocnych. Od tej zasady prawo przewidziało wyjątki. Dotyczą one pilnowania mienia lub sytuacji, gdy pracownik sam wystąpi z wnioskiem i ma zgodę lekarza.

Zasiłek: nowe kryteria dochodowe i limity

Osoby z lekkim stopniem niepełnosprawności mogą ubiegać się o zasiłek okresowy. Świadczenie to przysługuje:

  • osobom samotnie gospodarującym, których dochód nie przekracza 1010 zł miesięcznie,
  • rodzinom, w których dochód przypadający na osobę nie przekracza 823 zł miesięcznie.

Ulga rehabilitacyjna i zwrot kosztów leków – co możesz odliczyć?

Osoby posiadające orzeczenie o lekkim stopniu niepełnosprawności mogą korzystać z tzw. ulgi rehabilitacyjnej, pod warunkiem, że ponoszą wydatki związane z rehabilitacją lub ułatwiające codzienne funkcjonowanie. Ulga pozwala odliczyć m.in. koszty zakupu sprzętu rehabilitacyjnego, leków czy świadczeń medycznych.

Zniżki na transport i paszport: ulgi PKP oraz komunikacja miejska

Osoby z niepełnosprawnościami mogą liczyć na zniżki w PKP. W wielu miastach osoby z lekkim stopniem niepełnosprawności mogą korzystać z obniżonych cen biletów lub darmowych przejazdów. Przykładowo, w Warszawie osoby do 26. roku życia z orzeczeniem mogą podróżować komunikacją miejską bezpłatnie.

Ulga paszportowa dla osób z niepełnosprawnością – ile kosztuje paszport?

Osobom z niepełnosprawnościami przysługuje również ulga paszportowa w wysokości 50%. Oznacza to, że zapłacą oni za wydanie dokumentu 70 zł, a nie 140 zł.

Zasiłek celowy i specjalny: pomoc finansowa w trudnych sytuacjach

Zasiłek celowy to świadczenie przyznawane w celu pokrycia podstawowych potrzeb życiowych. Może obejmować w całości lub częściowo wydatki związane m.in. z zakupem żywności, leków, specjalistycznych środków żywieniowych, wyrobów medycznych oraz kosztami leczenia. Ponadto zasiłek może pokrywać m.in. koszty ogrzewania (w tym opału), odzieży, niezbędnego wyposażenia gospodarstwa domowego, drobnych napraw i remontów mieszkania.

Przyznanie świadczenia uzależnione jest od spełnienia kryterium dochodowego. W 2026 roku limit dochodu wynosi:

  • 1010 zł dla osoby prowadzącej jednoosobowe gospodarstwo domowe,
  • 823 zł na osobę w przypadku gospodarstwa wieloosobowego.

Osoba z orzeczeniem o niepełnosprawności w stopniu lekkim może ubiegać się również o specjalny zasiłek celowy. Jest to forma pomocy społecznej, która w wyjątkowych okolicznościach może być przyznana także osobom, których dochody przekraczają standardowe kryteria dochodowe. Świadczenie ma charakter bezzwrotny i udzielane jest w szczególnie uzasadnionych sytuacjach życiowych. W 2026 roku jego maksymalna wartość wynosi 1010 zł dla osoby samotnej oraz 823 zł na osobę w rodzinie.