Komu przysługuje świadczenie pielęgnacyjne?

Przepisy jasno określają zarówno krąg uprawnionych, jak i warunki, które muszą zostać spełnione, aby otrzymać świadczenie pielęgnacyjne. Przysługuje ono opiekunom osób z niepełnosprawnościami do ukończenia 18. roku życia. Świadczenie pielęgnacyjne mogą otrzymać wyłącznie osoby sprawujące faktyczną i stałą opiekę nad dzieckiem z niepełnosprawnością.

Przepisy rozszerzają krąg osób, które mogą ubiegać się o świadczenie pielęgnacyjne. Przysługuje ono:

  1. matce albo ojcu dziecka,
  2. innym osobom zobowiązanym do alimentacji, a także małżonkom,
  3. opiekunowi faktycznemu dziecka,
  4. rodzinie zastępczej, osobie prowadzącej rodzinny dom dziecka,
  5. a także dyrektorowi:
  • placówki opiekuńczo-wychowawczej,
  • regionalnej placówki opiekuńczo-terapeutycznej,
  • interwencyjnego ośrodka preadopcyjnego.

Ważne

Zasady obowiązujące od 2024 roku nie zmieniają rodzaju wymaganych orzeczeń, ale precyzują wiek osoby wymagającej opieki oraz poszerzają grupę uprawnionych opiekunów. Dzięki temu więcej osób faktycznie sprawujących opiekę nad dzieckiem z niepełnosprawnością może skorzystać ze świadczenia pielęgnacyjnego.

Wymagane orzeczenia: jakie warunki trzeba spełnić

Nie każdy rodzic dziecka z niepełnosprawnością otrzyma wsparcie. Aby uzyskać świadczenie pielęgnacyjne, osoba wymagająca opieki musi posiadać ważne orzeczenie o niepełnosprawności zawierające wskazania: konieczności stałej lub długotrwałej opiekilub pomocy innej osoby ze względu na znacznie ograniczoną samodzielną egzystencję, konieczności stałego współudziału opiekuna dziecka w procesie leczenia, rehabilitacji i edukacji (w orzeczeniu – punkty 7 i 8 z adnotacją „wymaga”) lub orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności.

Praca zawodowa a świadczenie pielęgnacyjne – koniec z limitami

Istnienie możliwość łączenia pracy zawodowej ze świadczeniem pielęgnacyjnym i to bez jakichkolwiek ograniczeń. Zmiana ta wynika z nowelizacji art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, która zniosła warunek rezygnacji z zatrudnienia lub niepodejmowania pracy zarobkowej jako przesłanki przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Od 2024 roku praca opiekuna nie ma żadnego wpływu na prawo do tego świadczenia – bez względu na jej rodzaj, wymiar czasu pracy, miejsce wykonywania czy wysokość osiąganego wynagrodzenia.

Co istotne, również status rolnika, małżonka rolnika lub domownika rolnika nie stanowi już przeszkody w uzyskaniu świadczenia. Od 1 stycznia 2024 r. opiekunowie mogą pobierać świadczenie pielęgnacyjne bez konieczności rezygnacji z prowadzenia gospodarstwa rolnego lub pracy w nim, co jest skutkiem uchylenia art. 17b ustawy o świadczeniach rodzinnych.

Świadczenie pielęgnacyjne a emerytura i renta

Nowe przepisy rozszerzają uprawnienia także na opiekunów, którzy pobierają emeryturę, mają przyznaną rentę lub inne świadczenie emerytalno-rentowe. Posiadanie własnego świadczenia emerytalno-rentowego nie pozbawia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, o ile opieka dotyczy dziecka z niepełnosprawnością do ukończenia 18. roku życia.

Jak otrzymać o 100% wyższe świadczenie?

Świadczenie pielęgnacyjne może zostać znacząco podwyższone, jeśli opiekun spełni określone warunki. Zgodnie z obowiązującymi regulacjami, jeżeli opiekun pobierający świadczenie pielęgnacyjne na nowych zasadach sprawuje opiekę nad więcej niż jedną osobą (dzieckiem) do ukończenia 18. roku życia, legitymującą się wymaganym orzeczeniem o niepełnosprawności, wysokość świadczenia wzrasta o 100% na drugie i każde kolejne dziecko objęte opieką.

Kiedy przysługuje podwyższenie świadczenia?

Podwyższenie świadczenia pielęgnacyjnego nie następuje automatycznie. Warunkiem jego przyznania jest złożenie przez opiekuna odrębnego wniosku o podwyższenie świadczenia. Dopiero po jego rozpatrzeniu organ przyznający świadczenie może zastosować zwiększoną kwotę.

Kogo nie dotyczy podwyższenie?

Warto pamiętać, że prawo do podwyższenia świadczenia pielęgnacyjnego nie przysługuje każdemu. W praktyce nie skorzysta z tej możliwości:

  • dyrektor placówki opiekuńczo-wychowawczej,
  • dyrektor regionalnej placówki opiekuńczo-terapeutycznej,
  • dyrektor interwencyjnego ośrodka preadopcyjnego.

Ile wynosi świadczenie pielęgnacyjne w 2026 roku?

Od 1 stycznia 2026 roku świadczenie pielęgnacyjne wynosi 3386 zł miesięcznie. To efekt corocznej waloryzacji powiązanej ze wzrostem minimalnego wynagrodzenia za pracę. W 2025 roku świadczenie pielęgnacyjne wynosiło 3 287 zł, co oznacza, że w tym roku zostało ono podwyższone o 99 zł miesięcznie.

Ważne

W przypadku prawa do świadczenia za niepełny miesiąc, kwota jest wyliczana proporcjonalnie do liczby dni, za które przysługuje. Ponadto zaokrąglana jest do 10 groszy w górę.