- Darmowe leki dla seniorów 65+: Lista S zawiera 3,6 tys. pozycji
- Jakie warunki trzeba spełnić, aby dostać darmowe leki z listy "S"?
- Recepta na bezpłatne leki dla seniorów - tylko na NFZ czy też prywatnie?
- Od 75+ do 65+. Dlaczego rozszerzenie programu było przełomowe
- Ile naprawdę można zaoszczędzić na darmowych lekach 65+? Przykład z życia
Nowy wykaz opublikowało Ministerstwo Zdrowia w obwieszczeniu refundacyjnym. Częścią dokumentu jest tzw. lista „S”, czyli spis bezpłatnych leków dla seniorów. Dla wielu emerytów to różnica rzędu kilkudziesięciu, a czasem kilkuset złotych miesięcznie. Tylko czy każdy 65-latek rzeczywiście wyjdzie z apteki z rachunkiem „0 zł”?
Darmowe leki dla seniorów 65+: Lista S zawiera 3,6 tys. pozycji
Nowy wykaz refundacyjny obejmuje łącznie ponad 3 600 pozycji w ramach listy „S”. To nie tylko pojedyncze preparaty, ale również ich odpowiedniki generyczne – a więc ten sam lek „w praktyce aptecznej” może pojawiać się w wykazie wielokrotnie (różne dawki, opakowania i producenci).
Na liście znajdują się m.in.:
- leki na nadciśnienie i choroby serca,
- preparaty przeciwcukrzycowe (w tym insuliny i leki doustne),
- leki na astmę i POChP,
- środki wzmacniające kości (osteoporoza),
- wybrane leki onkologiczne,
- preparaty stosowane w chorobach rzadkich,
- szczepionki refundowane dla seniorów,
- leki przeciwbakteryjne, przeciwwirusowe i przeciwgrzybicze,
- leki okulistyczne i immunologiczne.
I co ważne: wśród najczęściej powtarzających się na liście (czyli najpowszechniej stosowanych w terapii seniorów, bo występują w wielu wariantach) są m.in. metformina (cukrzyca typu 2), ramipryl (nadciśnienie), statyny takie jak atorwastatyna i rosuwastatyna (cholesterol), a także sartany – telmisartan i losartan. W części kardiologicznej mocno widać też beta-blokery: bisoprolol i nebiwolol. Z kolei w diabetologii, obok metforminy, często pojawia się sitagliptyna (lek doustny), a w grupie terapii „0 zł” wyraźnie zaznaczają się również insuliny (m.in. aspart, lispro, glargine, degludec), które seniorzy przyjmują przewlekle.
Jakie warunki trzeba spełnić, aby dostać darmowe leki z listy "S"?
Program bezpłatnych leków 65+ działa według precyzyjnych zasad. Senior musi spełnić łącznie trzy kryteria:
- Ukończyć 65 lat.
- Otrzymać lek znajdujący się w wykazie refundacyjnym w części „D2”.
- Mieć rozpoznanie zgodne ze wskazaniem objętym refundacją.
To oznacza, że nawet jeśli dany preparat widnieje na liście „S”, nie będzie bezpłatny, jeżeli zostanie przepisany poza wskazaniami refundacyjnymi.
Przykład
Pacjent z nadciśnieniem dostanie lek kardiologiczny bezpłatnie, ale ten sam preparat przepisany w innym wskazaniu może już podlegać odpłatności.
Recepta na bezpłatne leki dla seniorów - tylko na NFZ czy też prywatnie?
Wielu seniorów wciąż sądzi, że darmowe leki przysługują tylko po wizycie w publicznej przychodni. To nieprawda. Receptę z oznaczeniem „S” mogą wystawić:
- lekarze POZ,
- specjaliści w AOS,
- lekarze szpitalni przy wypisie,
- pielęgniarki i położne w ramach uprawnień,
- lekarze przyjmujący prywatnie – bez konieczności posiadania umowy z NFZ.
Kluczowe jest prawidłowe oznaczenie recepty kodem „S”.
Od 75+ do 65+. Dlaczego rozszerzenie programu było przełomowe
Program darmowych leków pierwotnie obejmował osoby 75+. Dopiero od 1 września 2023 r. rozszerzono go na seniorów 65+ oraz dzieci i młodzież do 18. roku życia. Od tego momentu liczba uprawnionych wzrosła o kilka milionów osób. Według danych resortu zdrowia z poprzednich lat, z programu korzystają miliony pacjentów rocznie, a wartość refundacji liczona jest w miliardach złotych. Dla systemu ochrony zdrowia to duże obciążenie budżetowe, ale dla pacjentów – konkretna ulga finansowa.
Ile naprawdę można zaoszczędzić na darmowych lekach 65+? Przykład z życia
Wyobraźmy sobie seniora z trzema chorobami przewlekłymi: nadciśnieniem, cukrzycą i osteoporozą. Miesięczny koszt terapii przed objęciem leków refundacją mógł wynosić 120–250 zł.
Po wejściu w życie nowej listy:
- część leków jest całkowicie bezpłatna,
- część – objęta limitem refundacyjnym,
- zamienniki generyczne dostępne są bez dopłaty.
Rocznie oszczędność może sięgać nawet kilku tysięcy złotych. Oczywiście pod warunkiem, że wszystkie leki znajdują się w wykazie „S” i mieszczą się w limicie finansowania.
Czy każdy lek z listy "S" będzie całkowicie darmowy?
Nie zawsze. Program obejmuje leki znajdujące się w wykazie refundacyjnym. Jeżeli pacjent wybierze droższy odpowiednik ponad limit refundacyjny, może być zobowiązany do dopłaty różnicy. To jeden z najczęstszych powodów nieporozumień w aptekach.
Darmowe leki dla seniorów 65+: Co trzeba sprawdzić przed wizytą w aptece
Senior powinien:
- upewnić się, że recepta ma oznaczenie „S”,
- sprawdzić, czy lek znajduje się w aktualnym wykazie,
- zapytać o tańszy odpowiednik mieszczący się w limicie refundacji.
Aktualne wykazy publikowane są w obwieszczeniach refundacyjnych Ministerstwa Zdrowia, a szczegółowe zestawienie znajduje się w załączniku do obwieszczenia .
Najczęstsze pytania seniorów o darmowe leki 65+ (FAQ)
Czy trzeba składać wniosek o darmowe leki 65+?
Nie. Uprawnienie wynika z wieku i prawidłowo wystawionej recepty z oznaczeniem „S”.
Czy prywatna wizyta wyklucza bezpłatny lek?
Nie. Receptę może wystawić także lekarz prywatny.
Czy lista będzie się zmieniać w ciągu roku?
Tak. Wykaz refundacyjny aktualizowany jest cyklicznie w drodze obwieszczeń.
Czy dzieci do 18 lat mają podobne uprawnienia?
Tak, w ramach odrębnej części wykazu refundacyjnego.
Podstawa prawna
- Obwieszczenie Ministra Zdrowia w sprawie wykazu refundowanych leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych – obowiązujące od 1 stycznia 2026 r.
- Ustawa z dnia 12 maja 2011 r. o refundacji leków (Dz.U. z późn. zm.).