statystyki

Jak pieniądze z emerytur łatają dziurę w budżecie

autor: Marek Chądzyński, Grzegorz Osiecki28.10.2014, 07:00; Aktualizacja: 28.10.2014, 08:44
28,91 mld zł tyle rząd zyska na zmianach w systemie emerytalnym w latach 2014–2015.

28,91 mld zł tyle rząd zyska na zmianach w systemie emerytalnym w latach 2014–2015.źródło: ShutterStock

Reform emerytalnych było już niemal tyle, ile rządów. Ostatnia zasypała skutecznie dziurę w budżecie. Ale podobnie jak poprzednie zostawiła nietknięte uprawnienia kilku grup zawodowych. Obecna koalicja nie odważy się już wprowadzać zmian. Kiedyś muszą jednak nastąpić

Reklama


Reklama


To będą zmiany strukturalne – zapewniał rząd, gdy podwyższał wiek emerytalny czy likwidował prawo do wcześniejszych świadczeń. Ale niedługo po wprowadzeniu tych zmian okazuje się, że ich głównym beneficjentem jest państwowa kasa. Z dokumentu, jaki Ministerstwo Finansów przygotowało dla Rady Europejskiej, wynika, że reformy emerytalne są jednym z najbardziej skutecznych działań ograniczających deficyt finansów publicznych. Resort pochwalił się przed Radą wprowadzeniem zmian, które w tym i przyszłym roku mają dać naszemu budżetowi 46 mld zł oszczędności. I nie ukrywa, że dwie trzecie tej kwoty pochodzi z emerytur.

Najwięcej finansowych korzyści przyniosą zmiany w OFE. Masowy exodus Polaków z otwartych funduszy przełoży się na wzrost wartości składek wpłacanych do Funduszu Ubezpieczeń Społecznych – w latach 2014–2015 w sumie o dodatkowe 10,9 mld zł. Natomiast umorzenie rządowych obligacji z OFE da w tym okresie 5,2 mld zł oszczędności związanych z obsługą długu publicznego.

Kolejne 7,3 mld zł w tym i w przyszłym roku rząd ma zyskać dzięki ograniczeniu praw do wcześniejszego przechodzenia na emeryturę, zaś na zrównaniu i podniesieniu wieku emerytalnego – dodatkowe 4,9 mld zł. Na deser zostaje 600 mln zł pochodzące z oskładkowania zleceń. Razem daje to prawie 29 mld zł.

Zdaniem ekonomistów rząd jest najwyraźniej zadowolony z tego wyniku, bo jego zapał do wprowadzania dalszych reform w systemie emerytalnym wyraźnie osłabł. – Tymczasem lwia część uzyskanych oszczędności to „reforma OFE”, która nie rozwiązuje problemu, lecz odsuwa go w czasie. Oczywiście ograniczenie wcześniejszych emerytur czy podniesienie wieku emerytalnego to długofalowe reformy, ale są niewystarczające. W systemie pozostało mnóstwo innych nierówności – zwraca uwagę Grzegorz Maliszewski, główny ekonomista Banku Millennium.

Do wyborów cisza. Potem cięcia przywilejów

W systemie emerytalnym potrzebne są zmiany, których skutki mogą być pozytywne dla finansów publicznych w dłuższej perspektywie niż ten czy przyszły budżet. Ekonomiści wymieniają je jednym tchem: cięcia przywilejów górniczych, mundurowych i rolniczych. Niestety te reformy są trudne politycznie, a ich efekty wcale nie tak spektakularne. Choć warto je przeprowadzić w imię równego obciążenia wszystkich pracujących. – Mamy dużo przywilejów i wyłączeń. Dysproporcje się pogłębiają. To, co zrobiono, jest daleko niewystarczające – zauważa Grzegorz Maliszewski, główny ekonomista Banku Millennium.

Emerytury górnicze

Kwoty wydawane na nie robią wrażenie. Ich koszt w 2013 roku to ok. 9 mld zł, a są wypłacane 206 tys. osób. Ponad jedna czwarta z nich ma poniżej 54 lat, a przeciętne świadczenie wyniosło 3770 zł i było o trzy czwarte wyższe od średniej emerytury. To dane dotyczące już wypłacanych sum emerytom, którzy ze stuprocentowym powodzeniem mogą bronić praw nabytych.

Zmiany mogłyby dotyczyć tylko nowo przyznanych świadczeń i korzyści byłyby mniejsze. Jak wynika z danych ZUS, w zeszłym roku na emeryturę przeszło 7600 górników, z czego 4800 miało poniżej 49 lat. Ponad 90 proc. świadczeń wyniosło ponad 3,5 tys. zł. Roczny koszt to około 340 mln zł – czyli taka oszczędność dla budżetu kumulowałaby się co roku przez kilkanaście lat, gdyby przywileje zlikwidować i włączyć górników do systemu powszechnego. Po dekadzie dałoby to kilkanaście miliardów oszczędności. Ale żadna partia nie odważy się na tak radykalny ruch, mowa jest tylko o ograniczeniu przywilejów do osób pracujących przy wydobyciu, co zapowiadał Donald Tusk. A to oznaczałoby od kilkunastu do ok. 100 mln zł rocznie oszczędności. Nieco więcej dałoby wprowadzenie minimalnego wieku emerytalnego, np. 50 lat. Dziś średni wiek zakończenia pracy wynosi w tej grupie 48 lat, więc taka operacja praktycznie na dwa lata wstrzymałaby przyznawanie nowych emerytur.

Rolnicy, duża niewiadoma

Więcej dałyby oszczędności w KRUS. Budżet dotuje Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego sumą ponad 14,5 mld złotych rocznie na emerytury wypłacane dla 1,2 mln rolników (to prawie 100 proc. ich wartości). Łatwo więc o oszczędności poprzez np. podniesienie składki dla rolników i zmniejszenie dotacji. Według ekspertów od ekonomiki rolnictwa od 80 do 85 proc. gospodarstw ma charakter socjalny, a to znaczy, że nie byłyby w stanie ponieść takich obciążeń. Ale gdyby oskładkować resztę, tak by sfinansowali choć 15 proc. wypłacanych świadczeń, to i tak oszczędności budżetu wyniosłyby do 2 mld rocznie. Na razie nie ma na to zgody politycznej.

Przywileje mundurowe

Tu rząd PO-PSL wydłużył minimalny staż uprawniający do emerytury mundurowej do 25 lat, ale nowymi regułami objął tylko policjantów czy żołnierzy, którzy zaczęli służbę w 2013 r. To oznacza, że pozytywne efekty budżet odczuje dopiero w 2028 r., gdy pierwsze roczniki nie będą mogły przejść na emeryturę po 15 latach służby. Oszczędności są możliwe jedynie poprzez dalsze wydłużenie tego limitu.

Eksperci nie mają złudzeń: z powodu wyborów w przyszłym roku żadnych zmian nie będzie. Jednak równie pewne jest też to, że w dłuższej perspektywie nie da się ich uniknąć. – Kiedyś trzeba będzie zlikwidować przywileje, choćby ze względu na coraz gorszą sytuację demograficzną i na to, że nasze tempo wzrostu raczej przez pewien czas nie będzie przyspieszać – twierdzi Marcin Mrowiec z banku Pekao. Ekonomiści spodziewają się jeszcze innych prób bilansowania systemu emerytalnego, np. poprzez dalsze podwyższanie wieku emerytalnego lub szukanie skuteczniejszej polityki prorodzinnej, która doprowadziłaby do polepszenia zastępowalności pokoleń.

Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą wydawcy INFOR Biznes. Zapoznaj się z regulaminem i kup licencję

Reklama


Źródło:Dziennik Gazeta Prawna

Polecane

Reklama

  • gosc(2014-10-28 07:49) Odpowiedz 00

    Teraz wszystko jasne. PO-PSL nie zmieni tego stanu rzeczy ani przed ani po wyborach. SLD też nie bo to ta partia w przypadku górników spowodowała, że nie zabrano im przywilejów.
    Najwyższy czas zagłosować na partię, która wyraźnie powie, że obetnie przywileje wszystkim - bez wyjątku.

  • Racjonalista(2014-10-28 10:11) Odpowiedz 00

    Byli prezydenci, sędziowie, prokuratorzy, funkcjonariusze służb mundurowych i żołnierze Sił Zbrojnych RP w zasadzie nie przechodzą na emerytury tylko otrzymują uposażenie w stanie spoczynku.

    Także KRUS-owcy na dobrą sprawę, ze swoimi mini składkami, też nie są emerytami tylko otrzymują "zasiłki socjalne".

    Podobnie tzw. "biznes" oraz wolne zawody , gdzie płaci się minimalne składki emerytalne.

    Emerytami z powszechnego systemu emerytalnego są byli pracownikami najemni, którym pracodawcy odprowadzali składki na ubezpieczenia emerytalne.

  • n-ka(2014-11-13 18:49) Odpowiedz 00

    W tej wyliczance zapomniano o sędziach i prokuratorach.

  • frigga(2014-10-30 07:54) Odpowiedz 00

    Podstawą każdego systemu, także emerytalnego, jest wyzysk - w tym przypadku grupy uprzywilejowane pasożytują na masie pracowników najemnych, dawniej nazywanych proletariatem i inteligencją pracującą. Ich dochody skrupulatnie rozliczy i ZUS i urząd skarbowy, to oni muszą zarobić na rolników, prywaciarzy, polityczne elity i ich emerytury. Górnicy - pracownicy to jedyna grupa, która zachowała przywileje, ale ...siłą!

  • MYSLĄCY(2014-10-28 21:35) Odpowiedz 00

    BRAWO PANIE PREMIERZE TUSK BARANY UWIERZYŁY WIKIWAŁ PAN CAŁY NARÓD

  • piotr...(2014-10-29 17:15) Odpowiedz 00

    powinna obowiązywać jedna zasada, ile zgromadziłeś tyle otrzymujesz, czli wyskość emerytury zależna jedynie od sumy wpłaconych składek... Wszystkie przywileje powinny zostać zlikwidowane, każdy ma prawo wpłacać na zabezpieczenie swojej starości. Nikt z przymusu nie zostaje mundurowym, górnikiem, chłopem, eurodeputownym czy ksiedzem...

  • Fundusz kościelny obciążeniem znacznym budzetu ...(2014-10-28 17:57) Odpowiedz 00

    Brak informacji na temat funduszu kościelnego, który jest przecież potężnym obciążeniem budżetu, a ponoć nie można go zlikwidować, bo rolnicy nie płacą podatku dochodowego PIT, więc nie mają możliwości odpisywania 1% podatku na kościół a więc patologia będzie trwać (...)

  • emeryt pracujący ciężko przez całe życie(2014-10-28 17:17) Odpowiedz 00

    Górnicy mogą niby bronić praw nabytych. Czegoś takiego nie ma dla zwykłych obywateli, którzy ptacowali ciężko całe życie dla tego kraju. Prawa nabyte mają sędziowie, prokuratorzy oraz ich rodziny. Kiedy w 1999 roku zabrano rodzinom sędziów i prokuratorów zasady waloryzacji emerytur , które miały wzrastać proporcjonalnie do zarobków sędziów i prokuratorów, Krajowa Rada Sądownicza szybko uznała, że narusza to zasadę sprawiedliwości społecznej, zasadę praw nabytych i narusza Konstytucję RP. Współmałżonek sędziego czy prokuratora, chociaż czasami nie przepracował nawet jednego dnia w swoim życiu, otrzymuje znacznie wyższą emeryturę od ludzi, którzy ciężko pracowali lub służyli dla Polski. W czasie ostatniej podwyżki dla sędziów, rodziny po tychże otrzymali podwyżkę emerytury 700 PLN. Normalny emeryt 17 PLN. Dzisjaj gadanie o zrobieniu porządków w emeryturach to próba zabrania jak najwięcej ludziom a danie sędziom, prokuratorom i ich rodzinom. Nikt z rządzących tego problemu nie widzi ale dzięki temu żadna afera finansowa gdzie są wmieszani politycy nie doczeka się finału w sądzie, bo przecież nikt nie będzie z sędziów likwidował dojnej krowy.

  • wolność ponad wszystko(2014-10-28 13:17) Odpowiedz 00

    PO PIS PSL SLD banda złodziei

  • wasz brat(2014-10-28 11:16) Odpowiedz 00

    OFE było durne, gdyż w tym samym czasie, gdy spada dzietność w Polsce trzeba płacić z budżetu na obecnych emerytów zgodnie z umową społeczną gdyż oni wcześniej płacili składki wg starego systemu a z drugiej strony nie spływa część składek, która spływała do OFE, które grając na giełdzie powodowały tworzenie baniek i spekulacji, więc jedni właściciele spółek dostawali wysokie dywidendy po kilkaset milionów, a innym kurczyły się składki w OFE. Gra na giełdzie to ruletka, więc na tej grze, gdy gospodarki przystopowały, bo doszły do wysokiego pułapu, dobrze wychodzą tylko ci, co biorą prowizje za to, że grają cudzymi pieniędzmi, czyli administrujący i zarządzający OFE.
    Cała ta zabawa jest spowodowana tym, że do władzy najsilniej prą specyficzni ludzie o osobowości egocentrycznej widzący tylko swój interes bez empatii dla współobywateli, którzy po to tworzą taki system, gdzie jedni mają przywileje, aby ci uprzywilejowani pomagali im tych pozostałych trzymać w karnym zdyscyplinowanym porządku. Jedynie co mogą zrobić ci, których trzyma się w zdyscyplinowaniu, to w 100% zastrajkować i jednego dnia nie wyjść z domu do pracy w energetyce, komunikacji, w przemyśle, w biurach niech ci geniusze zarządzania pokażą co zrobią sami, jak do pracy nie przyjdą mrówki.

  • 50+ , bez pracy(2014-10-28 10:32) Odpowiedz 00

    Uprzywilejowani Tuskoebusa jakoś nie łatają dziury w budżecie.

  • czarnyhs(2014-10-28 10:21) Odpowiedz 00

    "...Niestety te reformy są trudne politycznie, a ich efekty wcale nie tak spektakularne. Choć warto je przeprowadzić w imię równego obciążenia wszystkich pracujących. – Mamy dużo przywilejów i wyłączeń. Dysproporcje się pogłębiają. To, co zrobiono, jest daleko niewystarczające – zauważa Grzegorz Maliszewski, główny ekonomista Banku Millennium. .." A może by tak "w imię równego traktowania wszystkich pracujących" wprowadzić równe uPOsażenia, równe renty i emerytury itp. itd ?!?!? W końcu ci którzy są przy korycie cały czas POdkreślają, że służą sPOłeczeństwu - to może to ich "POwołanie" zrównać ?!?!? ZERO PRZYWILEJÓW, ZERO KART PŁATNICZYCH SŁUŻBOWYCH, płatne przejazdy, płatne rezydencje służbowe, płatne ochrony, itp.itd. W końcu służba Społeczeństwu to zaszczyt a nie przywilej...

  • Echo(2014-10-28 10:01) Odpowiedz 00

    Wycofać sie z dopłat na F. kościelny i inne płatności na Kler oraz Watykan. Sami powinni się utrzymać. Będzie na zdrowie sporo kasy.

  • Krzysztof Kornatowicz(2014-10-28 07:51) Odpowiedz 00

    Bezrobocie , śmieciowe umowy o pracę i obecna nędza , to jedne z wielu powodów , które doprowadzą do wprowadzenia emerytur " socjalnych "czyli wyrównanych . Zanim czytelniku tego komentarza oburzysz się , że śmiem " utopić " w równości Twoje składki pamiętaj , Ty nie pracujesz na swoją emeryturę , na Twoją będą pracowały przyszłe pokolenia , więc się nie gorączkuj . Emerytura to danina od państwa , wypłacana na godne życie ludziom w wieku poprodukcyjnym , kiedy nie są , z uwagi na swój wiek , zdolni zarobić na swój byt . Tymczasem emerytura stała się dla bardzo wielu osób , które zgotowały nam nasz nędzny los , w tej pożal się Boże "wolności" , sposobem na dożywotnie bogacenie się . Pytam - czy wieloletni ordynator szpitala , który dziesiątki lat obrastał w bogactwo na swojej posadzie , czy sędzia , wysoki rangą urzędas , czy inny " dożywotni " polityk , którzy w czasie swojej pracy zgromadzili ogromne bogactwa , muszą dożywotnio otrzymywać dodatkowo wysokie emerytury ?! . PO CO IM DOŻYWOTNIO NAPYCHAĆ JUŻ DOSTATECZNIE NAPCHANE BANKNOTAMI KIESZENIE ?! Przecież wielu z nich to ludzie z układu , który doprowadził wielu z nas do nędznego bytu . Wielu z nich rabowało Polskę , przy każdej okazji . Są na to liczne dowody . Dlaczego ludziom z układu , z mafijnej polityczno-finansowej ośmiornicy wypłaca się fortunę na emeryturze , a człowiekowi , który z przyczyn losowych , bo musiał opiekować się rodzeństwem , po przedwczesnej stracie rodziców , czy kalectwie , czy bankructwie , spowodowanym monopolizacją obcymi marketami polskiego handlu i wyrugowaniem całej klasy średniej Polaków z obrotu gospodarczego , dlaczego tym zacnym ludziom proponuje się głodowe emerytury , aby się na starość , z rozpaczy , powiesili ?!!! To jest moralne , że tworzymy 35 -letnich emerytów , z resortów mundurowych ?!!! Że łajdak sędzia , czy inny prokurator , który służył PRL-owskiemu systemowi nękać ludzi , otrzymuje bardzo wysokie emerytury , a matka trójki dzieci ,która nie mogła z tego powodu wypracować lat stażu dostaje od zarozumiałego państwa emerytalny ochłap ?!!! Emerytury z wielu powodów , w tym społecznych i ekonomicznych , powinny być powszechne i prawie równe Nieco wyższe dla jednostek wybitnych i specjalnie zasłużonych dla ojczyzny , którym należy się jakieś społeczne uznanie .Niższe być może dla degeneratów , którzy żadna praca się nigdy nie parali . Ale i im wystarczającą na godny byt . System musi być tak przemyślany , żeby nie prowokował społeczeństwa do nieróbstwa .Tak też osobnikom zdegenerowanym , którzy przez całe życie pracy się nie imali może powinno wypłacać się świadczenia w postaci bonów , z wyszczególnieniem na czynsz , prąd , kiełbasę , aby wszystkiego nie byli w stanie przepić ? Tu trzeba pomyśleć . EMERYTURA TO ŚWIADCZENIE NA STAROŚĆ DO ZABEZPIECZENIA BYTU OSOBOM STARSZYM , A NIE SPOSÓB NA BOGACENIE SIĘ ŁAJDAKÓW ! Krzysztof Kornatowicz

  • repol(2014-10-28 09:53) Odpowiedz 00

    Opis przywilejów mundurowych jest niedokładny. Mundurowy może odejść po 25 latach ale służby, żadne okresy bezskładkowe nie są wliczane, do tego musi mieć 55 lat, nawet jak ma 34 lata służby, ale odejdzie przed swoimi 55 urodzinami traci wszystko i wchodzi w powszechny system. Nie może się zwolnić i np. 2 lata przeżyć z oszczędności, musi do końca dosłużyć. To tak jakby emerytury dostawali tylko ci, którzy odeszli na emeryturę tylko wyłącznie z pracy.

  • I(2014-10-29 07:31) Odpowiedz 00

    Trybunał Konstytucyjny w jednym z wyroków określił co znaczy "nabyć prawo" stwierdzając ,że przez nabycie prawa należy rozumieć np. decyzję ZUS o przyznaniu prawa do emerytury.
    To prawo dotyczy tylko objętych powszechnym systemem emerytalnym bez względu na lata pracy ! Żeby dostosować to prawo do Konstytucji RP sami sędziowie TK musieli by najpierw pozbawić się prawa spoczynku ,a dopiero potem odbierać niesłuszne przywileje innym .
    Niestety w Polsce skład TK ustalony jest przez partie polityczne posiadające większość w parlamencie, w efekcie tego rozwiązania pilnują dyscypliny partyjnej ,a nie dobra obywatela !

  • tomasz26(2014-10-28 09:42) Odpowiedz 00

    odpowiedzialność zbiorowa to idiotyzm z czasów komuny .

  • qwerty(2014-10-28 09:40) Odpowiedz 00

    Argumenty na siłę dopasowane do wcześniej postawionej tezy.
    Ani słowa o przywilejach sedziowsko-prokuratorskich i oczywiście nic o przywilejach dziennikarskich (PIT tylko od 50% przychodów). Co do emerytur górniczych to wrażenie robi także podatek PIT plus składka NFZ, które łącznie stanowią ok. 750zł od 3770zł brutto .Mundurowi nie są na emeryturach, tylko w stanie spoczynku i wypłaty emerytalne maja bezpośrednio z budżetu państwa. Podobnie rolnicy, bo przy składce emerytalnej w wysokości 70zł/mc trudno mówić o emeryturze na podstawie tej składki.

  • wiesław(2014-10-28 09:20) Odpowiedz 00

    Podejmując pracę 40-50 lat temu wstecz, wiadomo było na jakich warunkach i na jaką ewentualną przyszłą emeryturę można będzie liczyć. Obecnie przybyło poprawiaczy systemu a nie pracowników wypracowujących środki na przyszłe emerytury. Brakuje pieniędzy ?! to weźmy: a to mundurowym a to gornikom a to rolnikom, ale wara od urzędnika. Wielu obecnych narzekaczy przez całe swoje dorosłe życie, szukało dochodów na zasadzie lekko bez wysiłku, aby do jutra a obecnie narzekają na niesprawiedliwość losu. Jakie to Nasze-sąsiad ma lepiej a dlaczego?, zabrać, wyrównać do mojego poziomu a nawet niżej. Patrząc na dzisiejsze pokolenie nie widzę szans na godziwą emeryturę, bo urzędnicy ministerialni nie Mianowani a z przypadku partyjnego robią wszystko dokładnie tak jak w piosence W.Młynarskiego "co by tu jeszcze spieprzyć Panowie coby tu jeszcze..." tym sposobem dotrwamy do Swojej emerytury i zaczniemy na nowo poprawiać.

  • leo69(2014-10-28 08:57) Odpowiedz 00

    DLACZEGO !!! policjant , żołnierz zawodowy ABW, CBŚ, CBA, i AA itp. otrzymuje emeryturę za odbytą służbę zaraz po przejściu na nią mając 40-45 lat. Powinien otrzymać tą kwotę dopiero po osiągnięciu wieku emerytalnego - 65 - 67 lat . Przecież oni się śmieją wszystkim w twarz.. Tego tematu nikt nie ruszy.

Twój komentarz

Zanim dodasz komentarz - zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.

Widzisz naruszenie regulaminu? Zgłoś je!

Dowiedz się więcej

Prawo na co dzień

Polecane

Reklama