Zmiany zakłada projekt nowelizacji ustawy o systemie oświaty, który właśnie trafił do konsultacji. Resort edukacji chce zlikwidować egzamin dla uczniów kończących szkołę podstawową, a także dać samorządom więcej swobody w ustalaniu harmonogramu rekrutacji do szkół i przedszkoli. W przypadku pozostałych szkół o całym przebiegu naboru ma ostatecznie decydować kurator. Samorządy będą mogły też skutecznie kontrolować niepubliczne placówki, czy właściwie wydają pieniądze z dotacji na prywatne przedszkola i szkoły. – Uszczelnienie zasad przekazywania dotacji z gminnej kasy prywatnym szkołom i przedszkolom jest niezmiernie ważne. Chcielibyśmy jednak, aby przy tej okazji rozważono też wprowadzenie subwencji dla przedszkoli – mówi Marek Olszewski, przewodniczący Związku Gmin Wiejskich RP.

Projekt zakłada też sporo zmian dla uczniów liceów i techników. Na przykład tegoroczni maturzyści będą mogli zrobić zdjęcie ocenionemu egzaminowi. Natomiast od przyszłego roku osoby, które nie zgodzą się z sumą przyznanych punktów na egzaminie pisemnym, będą mogły odwołać się od tego wyniku. Jednak nadal nie będą miały możliwości odwoływania się do sądu. – Nie ma takiej potrzeby. Wszystko będzie wyjaśniane w ramach ośrodków egzaminacyjnych – wyjaśnia DGP Anna Zalewska, minister edukacji narodowej.

Tymczasem w piątek Sejm uchwalił nowelizację ustawy z 26 stycznia 1982 r. – Karta nauczyciela (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 191 ze zm.). Zgodnie z nią od 1 września 2016 r. zostaną zniesione obowiązkowe godziny karciane (2 godziny tygodniowo musiał przepracować każdy nauczyciel podstawówki i gimnazjum, 1 godzinę nauczyciel szkoły ponadgimnazjalnej). Obecnie pedagodzy będą mogli prowadzić zajęcia pozalekcyjne zgodnie z ustaleniami podjętymi przez dyrektora. Jednocześnie nowelizacja przewiduje odejście od rejestrowania ich wymiaru. – Będziemy monitorować, jak dyrektorzy realizują nowe przepisy. Zajęcia dodatkowe będą tylko wtedy, jeśli określone zainteresowanie wykażą uczniowie – mówi minister Zalewska. – Dyrektorzy zamiast przeznaczyć godziny karciane na pracę z dziećmi, łatali nimi etaty na świetlicy. Nie byłoby tego problemu, gdyby poprzedni ministrowie zdefiniowali, na co są one przeznaczane – stwierdza Sławomir Broniarz, prezes ZNP

Zmiany ważne dla uczniów i rodziców

Zagadnienia

Tak jest

Tak będzie

Od kiedy będą obowiązywały nowe przepisy

Egzamin szóstoklasistów

W ostatnim roku nauki w szkole podstawowej przeprowadzany jest ogólnopolski sprawdzian dla szóstoklasistów. Nie decyduje on o przyjęciu do gimnazjum (poza gimnazjami dwujęzycznymi i sportowymi), bo tam uczniowie dostają się według rejonizacji. Rodzice na podstawie wyników oceniali jakość kształcenia w poszczególnych placówkach.

Uczniowie, którzy będą kończyli naukę w szkole, unikną ogólnopolskiego sprawdzianu na koniec nauki. Tym samym nie będą narażeni na stres związany z udziałem w egzaminie, którego wyniki i tak nie decydowały o wyborze gimnazjum.

Od 1 września 2016 r.

Rekrutacja do gimnazjów, w tym o profilu sportowym lub dwujęzycznym

Obecnie w rekrutacji do gimnazjum brane są wyniki ze sprawdzianu szóstoklasistów.

Przy rekrutacji do gimnazjum będzie brana pod uwagę ocena na świadectwie ukończenia szkoły podstawowej z języka polskiego, nowożytnego i matematyki.

Od 1 września 2016 r.

Podręczniki lub materiały edukacyjne do zajęć z języka nowożytnego

Obecnie za kwotę 25 zł na ucznia szkoła zakupuje podręczniki lub materiały do zajęć języka nowożytnego. Z podręczników i materiałów korzystają trzy roczniki.

Jeśli okaże się, że podręczniki lub materiały do języka nowożytnego przejęte przez kolejną klasę uczniów od swoich kolegów są niedostosowane do poziomu, szkoła będzie mogła zakupić nowe. Kwota refundacji pozostanie na poziomie 25 zł.

Od 1 września 2016 r.

Egzaminy gimnazjalne

Uczeń ma prawo wglądu do egzaminu gimnazjalnego, nie może jednak go kopiować.

Uczeń będzie mógł sfotografować arkusz egzaminacyjny w trakcie wglądu.

Od 1 września 2016 r.

Egzaminy maturalne i zawodowe

Absolwent przez 6 miesięcy może wnieść o wgląd do swojej pracy od dnia wydania świadectwa maturalnego. Podczas wglądu może robić notatki. Nie może kopiować czy fotografować pracy.

Podczas wglądu do pracy absolwent będzie miał możliwość zrobienia jej fotografii.

Z dniem następującym po ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw. Zmiana ma objąć tegorocznych maturzystów.

Osoba, która nie zgadza się z rozstrzygnięciem dyrektora okręgowej komisji egzaminacyjnej, składa za jego pośrednictwem zastrzeżenia do dyrektora centralnej komisji egzaminacyjnej. Ten na ich rozpatrzenie ma siedem dni od ich wniesienia. Jego rozstrzygnięcie jest ostateczne i nie służy na nie skarga do sądu administracyjnego.

Osoby przystępujące do egzaminu maturalnego czy zawodowego będą miały możliwość odwołania się od ustalonego przez dyrektora okręgowej komisji egzaminacyjnej wyniku weryfikacji sumy punktów z części pisemnej do Kolegium Arbitrażu Egzaminacyjnego. Ten organ będzie składał się z doświadczonych egzaminatorów oraz ekspertów specjalizujących się w danej dziedzinie. Będzie działał przy Centralnej Komisji Egzaminacyjnej. KAE będzie mogło zwrócić się do CKE o opinię, ta jednak nie będzie dla niego wiążąca.

Od 1 stycznia 2017 r.

Uczniowie mogą zwrócić się o weryfikację sumy punktów zdobytych na egzaminie.

Uczniowie zwrócą się o weryfikację sumy punktów. Nowela doprecyzowuje, że dokona jej inny egzaminator niż ten, który sprawdzał pracę za pierwszym razem.

Z dniem następującym po ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw. Zmiana ma objąć tegorocznych maturzystów.

Edukacja pomaturalna

Po np. liceum można podjąć naukę w szkołach pomaturalnych bibliotekarskich czy animatorów kultury.

Znosi się szkołę pomaturalną bibliotekarską i animatorów kultury. MEN zaznacza, że zważywszy na znaczenie społeczne odpowiedniego przygotowania osób posiadających kwalifikacje do prowadzenia działań mających na celu upowszechnianie kultury zasadne wydaje się, by kształcić w zawodach bibliotekarz czy animator kultury w ramach studiów wyższych.

Od 1 września 2017 r.

Zmiany ważne dla samorządu

Zagadnienia

Tak jest

Tak będzie

Od kiedy będą obowiązywały nowe przepisy

Terminy rekrutacji do przedszkoli i szkół

Obecnie minister edukacji narodowej w rozporządzeniu określa m.in. terminy przeprowadzania rekrutacji, a także rekrutacji uzupełniającej.

Po zmianach ramowe terminy rekrutacji, rekrutacji uzupełniającej, a także terminy składania dokumentów zostaną określone w załączniku do rozporządzenia. Z kolei harmonogramy czynności będą określane przez samorządy – w przypadku przedszkoli i szkół podstawowych. Z kolei kuratorium ma określać je odpowiednio dla gimnazjów i szkół ponadgimnazjalnych. Zmiany są podyktowane sugestiami samorządów i dyrektorów placówek, którzy chcą mieć większy wpływ na okres przeprowadzania naborów na ich terenie (uwzględniając przy tym np. niż demograficzny).

Od 1 września 2016 r.

Dotacja z gmin dla szkół i przedszkoli niepublicznych

Obecnie samorządy narzekają na problemy dotyczące interpretacji art. 80 i 90 ustawy o systemie oświaty, które dotyczą dotowania placówek prywatnych. Duży poziom ogólności powoduje, że są one nieprecyzyjne i prowadzą do wielu sporów między samorządami i prywatnymi placówkami.

Do słownika pojęć wprowadzono przy wypłacaniu dotacji takie określenia jak gmina wiejska, wiejska, wiejsko-miejska, rok budżetowy, wskaźnik mieszkańców. Brak tych definicji nie będzie już utrudniał przyznawania dotacji. Doprecyzowano też pojęcie liczby uczniów, tak aby samorządy nie mogły przy jej wyliczaniu zaniżać dotacji wypłacanej prywatnym placówkom (dotacja z gminy naliczana jest procentowo m.in. na podstawie liczby uczniów i wydatków poniesionych przez samorząd).

Od 1 stycznia 2017 r.

Przyjmowanie cudzoziemców do szkół

Uczniowie z zagranicy są przyjmowani do publicznej szkoły podstawowej lub gimnazjum z urzędu, na warunkach dotyczących obywateli polskich.

W przypadku jednoczesnego napływu dużej liczby osób przybywających z zagranicy, szczególnie w ramach zorganizowanych grup (np. ewakuacja, repatriacja, przesiedlenie) oraz przy ograniczonych możliwościach organu prowadzącego szkołę, może on wskazać uczniowi inną placówkę, w obwodzie której on mieszka, na terenie własnej gminy bądź innej, z którą zawrze porozumienie. Jeżeli szkoła wyczerpie swoje możliwości, a nie zostanie ono zawarte, decyzję o skierowaniu uczniów do innej placówki podejmie kurator oświaty. Koszt dowożenia tych uczniów poniesie gmina, w obwodzie której mieszka uczeń.

Od 1 września 2016 r.

Edukacja obcokrajowców i Polaków znających słabo język polski

Gmina jest zobowiązana do zapewniania obcokrajowcowi, który realizuje obowiązek szkolny w szkołach publicznych dodatkowej, bezpłatnej nauki języka polskiego. Dotyczy to osób, które nie znają języka polskiego albo znają go słabo.

Obywatele polscy, którzy realizują obowiązek szkolny i obowiązek nauki w szkołach publicznych i nie znają języka polskiego albo znają go słabo, będą mieli zapewnione bezpłatne lekcje. Za ich organizację odpowiadać będzie zarówno gmina, jak i powiat. Z tej możliwości skorzystają również osoby kształcące się w szkołach ponadgimnazjalnych.

Od 1 września 2016 r.