Ostatecznie do łączenia oddziałów nie dojdzie, o czym zdecydowała poprawka wprowadzona do tego dokumentu przez klub Lewicy. Identyczną zmianę w ustawie zgłosił też PiS. Posłowie Lewicy argumentowali, że zaproponowane przez resort edukacji rozwiązanie wcale nie przyczyni się do ratowania małych szkół podstawowych, a obecne regulacje w tym zakresie są wystarczające. Opozycja wskazywała zaś, że łączenie klas może wpłynąć na obniżenie jakości kształcenia.

W efekcie ustawa z 13 lutego 2026 o zmianie ustawy – Prawo oświatowe oraz niektórych innych ustaw trafiła do Senatu. W regulacji są zawarte rozwiązania, które mają być alternatywą dla likwidacji placówek oświatowych z niewielką liczbą uczniów.

Zamiast likwidacji szkół - aktywność obywatelska

- Likwidacja małych szkół prowadzi do negatywnych skutków, czyli wyludniania się wsi. Dlatego chcemy wzmocnić rolę tych placówek. Wprowadzamy możliwość realizowania na ich terenie gminnych zadań własnych na rzecz lokalnych mieszkańców. Chcemy, aby w szkołach oprócz nauki była prowadzona aktywność obywatelska przez koła gospodyń wiejskich czy ochotnicze straże pożarne. Pilotaż potwierdza, że tego typu rozwiązania nie pogarszają jakości kształcenia. Jest to odpowiedź na zmiany demograficzne – wyjaśniał podczas sejmowych prac Adam Krzemiński, poseł sprawozdawca z Koalicji Obywatelskiej.

- W szkołach do 70 uczniów zajęcia świetlicowe będą obejmować też dzieci z przedszkoli. Takie rozwiązanie ruszy od 1 września 2026 r. Szkoły będą mogły również zaproponować uczniom przebywającym na świetlicy nieobowiązkowy bezpłatny podwieczorek. Gmina będzie tworzyła również obwody w ten sposób, aby szkoły działały w systemie jednozmianowym – dodaje.

Ustawa umożliwia tworzenie żłobków, przedszkoli, gminnych bibliotek czy też domów seniora na terenie małych szkół. W ocenie Krzysztofa Iwaniuka, wójta gminy Terespol, takie rozwiązania nie przyczynią się do uratowania przed zamknięciem małych placówek wskutek nadciągającego niżu demograficznego. Ustawa dodatkowo zakłada też tworzenie tzw. szkół filialnych, które będą podlegać jednej głównej placówce oświatowej. Z kolei to rozwiązanie ma przyczynić się do oszczędności, które będą efektem ograniczenia liczby pracowników administracyjnych i dyrektorów.

W ustawie wprowadzono też szerszy niż obecnie obowiązek przeprowadzania konsultacji społecznych w przypadku planowanej likwidacji szkoły lub przedszkola. Dodatkowo określone zostały zasady informowania mieszkańców o wszelkich inicjatywach prowadzących do zamykania placówek oświatowych.

Będzie większa dotacja do podręczników

Do Senatu trafiła też ustawa z 13 lutego 2026 o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz ustawy o finansowaniu zadań oświatowych, która przewiduje m.in. zwiększenie o 20 proc. tzw. dotacji podręcznikowej, która trafia do szkół podstawowych. Te rozwiązania były już wcześniej uchwalone przez Sejm, ale znajdowały się w ustawie dotyczącej reformy Kampus Jutra 2026 r. Ta została pod koniec ubiegłego roku zawetowana przez prezydenta Karola Nawrockiego.

Etap: ustawy uchwalone przez Sejm i skierowane do Senatu