Co to jest testament notarialny?

Testament notarialny to jeden z tzw. testamentów zwykłych, który jest sposobem na rozporządzenie majątkiem na wypadek śmierci. Jak sama nazwa wskazuje, sporządzany jest on przez notariusza, który jest osobą zaufania publicznego i czuwa nad zabezpieczeniem praw i interesów stron.

Testament notarialny jest najczęściej wybieraną formą wyrażenia woli spadkodawcy w Polsce. Wynika to przede wszystkim z faktu, że dokument taki trudno podważyć, zarówno z punktu widzenia błędów formalnych, jak i świadomości testatora, a dodatkowo jest on przechowywany u notariusza, co zmniejsza ryzyko zniszczenia lub niepożądanych zmian w treści.

Jak sporządzić testament notarialny?

Sporządzenie testamentu notarialnego wymaga obecności notariusza, co jednak istotne, mimo powszechnej opinii, nie wymaga stawienia się jakichkolwiek świadków. Wystarczy notariusz i testator. Warto też podkreślić, że choć zasadą jest przygotowanie aktu w kancelarii notarialnej, nie ma formalnych przeciwwskazań, aby testament został sporządzony w innym miejscu np. miejscu zamieszkania testatora. Jak wygląda sporządzenie testamentu krok po kroku?

Krok 1 Wybierz notariusza i określ co i komu chcesz przekazać

Punktem wyjścia jest wybór notariusza i określenie, jakie składniki majątku i komu chcesz przekazać. Zarówno w jednej, jak i w drugiej kwestii testator ma pełną dowolność. Należy pamiętać, że notariusz nie jest doradcą, ale jedynie spisuje wolę spadkodawcy, do którego należy decyzja o tym, ilu spadkobierców chce powołać i jak podzielić majątek. Na tym etapie może on także wydziedziczyć określone osoby lub zdecydować się na przepisanie konkretnego składnika majątku np. mieszkania szczegółowo wskazanej osobie. W takim wypadku konieczne jest dokonanie tzw. zapisu windykacyjnego.

Krok 2 Przygotuj wymagane dokumenty

Sporządzenie testamentu notarialnego wymaga przygotowania określonych dokumentów, które umożliwią potwierdzenie tożsamości testatora. Do sporządzenia testamentu potrzebne są:

  • dowód osobisty, paszport lub karta pobytu, czyli ważny dokument potwierdzający tożsamość spadkodawcy,
  • dane osób, które wskazane zostaną w testamencie jako spadkobiercy lub wydziedziczeni.

Jeśli w testamencie ustanowiony ma zostać zapis windykacyjny na rzecz określonej osoby, konieczne jest dodatkowo wskazanie numeru księgi wieczystej nieruchomości, której zapis dotyczy lub, jeśli przedmiotem zapisu jest auto – jego szczegółowe dane wraz ze wskazaniem numeru dowodu rejestracyjnego.

Krok 3 Sporządzenie aktu notarialnego

Sporządzenie aktu notarialnego, czy to w kancelarii notarialnej, czy to w innym miejscu, rozpoczyna się zawsze od weryfikacji tożsamości i potwierdzenia, że testator jest świadomy dokonywanej czynności. W trakcie rozmowy notariusz spróbuje także ustalić, czy osoba nie działa pod przymusem. Następnie odczyta akt notarialny, który zawiera wolę testatora. Jeśli cokolwiek nie zgadza się z jego wolą lub wcześniejszymi ustaleniami, to właśnie wtedy jest odpowiedni czas na pytania i ewentualne poprawki.

Jeżeli po odczytaniu aktu nie ma woli wprowadzenia zmian, testator i notariusz podpisują dokument, potwierdzając jego ważność. Oryginał testamentu notarialnego pozostaje w kancelarii notarialnej, a na wyraźny wniosek testatora informację o sporządzeniu dokumentu można też zawrzeć w Notarialnym Rejestrze Testamentów.

Ile kosztuje testament notarialny w 2026 roku?

Sporządzenie testamentu notarialnego, wbrew dość często spotykanej opinii, nie jest kosztotwórcze. Maksymalne stawki określone zostały w rozporządzeniu ministra sprawiedliwości z dnia 28 czerwca 2004 roku i wynoszą:

  • dla testamentu – 50 zł,
  • dla testamentu z zapisem zwykłym, poleceniem lub pozbawieniem prawa do zachowku – 150 zł,
  • dla testamentu z zapisem windykacyjnym – 200 zł.

Trzeba oczywiście pamiętać, że do kwot tych należy dodać 23 proc. VAT.

Warto także zaznaczyć, że poza taksą notarialną, notariusz może zażądać dodatkowej opłaty z tytułu sporządzenia testamentu notarialnego poza kancelarią, czy w niestandardowych godzinach swojej pracy.

FAQ

Co to jest testament notarialny?

Testament notarialny to rodzaj testamentu zwykłego, w którym spadkobierca dokonuje rozporządzenia swoim majątkiem na wypadek śmierci.

Czy sporządzenie testamentu notarialnego wymaga obecności świadków?

Nie, sporządzenie testamentu notarialnego wymaga jedynie obecności notariusza i testatora. Testament może zostać sporządzony zarówno w kancelarii notarialnej, jak i w każdym innym miejscu np. miejscu zamieszkania spadkodawcy.

Jakie dokumenty potrzebne są do sporządzenia testamentu notarialnego?

Dla sporządzenia testamentu notarialnego konieczne jest posiadanie ważnego dokumentu potwierdzającego tożsamość testatora. Trzeba też znać dokładne dane spadkobierców, a w razie zapisu windykacyjnego szczegółowe informacje o przedmiocie np. numer księgi wieczystej nieruchomości, będącej przedmiotem zapisu.

Czy sporządzenie testamentu notarialnego jest drogie?

Nie, sporządzenie testamentu notarialnego nie jest bardzo kosztotwórcze. Maksymalne stawki określone zostały w rozporządzeniu o taksach notarialnych i wynoszą od 50 do 200 zł.

Źródła:

  1. Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 czerwca 2004 roku w sprawie maksymalnych stawek taksy notarialnej, Dz. U. 2004 nr 148 poz. 1564.
  2. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 roku Kodeks cywilny, Dz. U. 1964 nr 16 poz. 93.
  3. Ustawa z dnia 14 lutego 1991 roku Prawo o notariacie, Dz. U. 1991 nr 22 poz. 91.