statystyki

70-proc. podatek od odpraw i odszkodowań to ułomne przepisy i morze wątpliwości

08.01.2016, 07:16; Aktualizacja: 08.01.2016, 08:22
pieniądze

Sposób wypłaty odszkodowania powinien zostać uregulowany w umowie. źródło: ShutterStock

70-proc. podatkiem zostały objęte odszkodowania wypłacane na podstawie umów antykonkurencyjnych zawartych na czas po ustaniu zatrudnienia. Będzie on stosowany do ich części przekraczającej wysokość wynagrodzenia z okresu 6 miesięcy.

reklama


reklama


Nowy art. 30 ust. 1 pkt 15 ustawy o PIT przewiduje, że zryczałtowany podatek dochodowy pobiera się od dochodów (przychodów) z tytułu odszkodowania przyznanego na podstawie przepisów o zakazie konkurencji. Jest on jednak pobierany od części tego odszkodowania, w której jego wysokość przekracza kwotę wynagrodzenia otrzymanego przez podatnika z tytułu umowy o pracę lub umowy o świadczenie usług, wiążącej go ze spółką w okresie sześciu miesięcy poprzedzających pierwszy miesiąc wypłaty odszkodowania – w wysokości 70 proc. tej części odszkodowania.

Regulacja ta dotyczy wyłącznie przypadków, gdy zobowiązaną do zapłaty odszkodowania jest spółka, w której większością głosów na zgromadzeniu wspólników albo na walnym zgromadzeniu dysponują – bezpośrednio lub pośrednio, w tym także na podstawie porozumień z innymi osobami – Skarb Państwa, jednostka samorządu terytorialnego, związek jednostek samorządu terytorialnego, państwowa osoba prawna lub komunalna osoba prawna.

W jakiej wysokości

Aby mówić o zastosowaniu nowego art. 30 ust. 1 pkt 15 ustawy o PIT, odszkodowanie musi być przyznane na podstawie przepisów o zakazie konkurencji. Co to oznacza w praktyce?

W przypadku umów o pracę sprawa jest prosta, umowa o zakazie konkurencji, w tym przepisy dotyczące wysokości należnego odszkodowania, została bowiem uregulowana wprost w art. 1011–1014 ustawy z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 1502 ze zm.; dalej: k.p.). Zgodnie z art. 1012 k.p. pracodawca oraz pracownik mający dostęp do szczególnie ważnych informacji, których ujawnienie mogłoby narazić pracodawcę na szkodę, mogą zawrzeć umowę o zakazie konkurencji po ustaniu stosunku pracy. W takim przypadku pracodawca ma obowiązek wypłacać byłemu pracownikowi odszkodowanie za cały okres trwania zakazu. Minimalne odszkodowanie należne w takim wypadku za powstrzymywanie się od działalności konkurencyjnej zostało przez ustawodawcę określone na poziomie 25 proc. wynagrodzenia otrzymanego przez pracownika przed ustaniem stosunku pracy przez okres odpowiadający okresowi obowiązywania zakazu konkurencji. Zakres pojęcia wynagrodzenie nie został przez ustawodawcę sprecyzowany, jednak Sąd Najwyższy wyjaśnił, że przez wynagrodzenie należy w tym wypadku rozumieć realnie otrzymywane wynagrodzenie, tj. sumę składników wynagrodzenia za pracę w danym okresie, a nie wynagrodzenie uśrednione, a tym samym może się ono różnić od wynagrodzenia umówionego (wyrok Sądu Najwyższego z 2 lutego 2012 r., sygn. akt II PK 130/11). Jeśli umowa o pracę trwała krócej, niż ma obowiązywać umowny zakaz konkurencji po ustaniu zatrudnienia, zdaniem SN wysokość należnego pracownikowi odszkodowania powinna być odniesiona do okresu, przez jaki ma go obowiązywać zakaz konkurencji (wyrok SN z 8 stycznia 2008 r., sygn. akt I PK 161/07).

Praktyką rynkową, zwłaszcza w przypadku stanowisk kierowniczych czy zarządczych, jest jednak ustalanie odszkodowań na poziomie znacznie wyższym niż minimalny poziom ustawowy. Kodeks pracy nie determinuje czasu trwania zakazu konkurencji – w praktyce zakazy wahają się od trzech miesięcy nawet do dwóch lat. Ustalenie okresu trwania umowy o zakazie konkurencji jest elementem przedmiotowo istotnym takiej umowy, dlatego jego brak powoduje jej nieważność (wyrok SN z 2 października 2003 r., sygn. akt I PK 453/02).

Sposób wypłaty odszkodowania powinien zostać uregulowany w umowie. Dopuszczalną formą wypłaty odszkodowania będzie wypłata całej sumy w dniu zakończenia stosunku pracy. W wyroku z 26 stycznia 2005 r. (sygn. akt II PK 186/04) SN przyjął natomiast, że jeśli strony nie wskazały w umowie sposobu płatności odszkodowania, jest ono należne w miesięcznych ratach.

Nie ulega wątpliwości, że pracownik, któremu przyznano odszkodowanie za zakaz konkurencji w wysokości przekraczającej limit 6-miesięcznego wynagrodzenia otrzymanego przez podatnika z tytułu umowy o pracę, musi liczyć się z tym, że wobec przychodu ponad wyżej wymieniony limit zostanie zastosowana stawka 70-proc. podatku. Artykuł 30 ust. 1 pkt 15 ustawy o PIT został tak sformułowany, że stanowisko, na którym pracownik jest zatrudniony, nie ma znaczenia. W przepisie tym nie chodzi bowiem tylko i wyłącznie o osoby zarządzające spółką. RAMKA 1


Pozostało jeszcze 84% treści

PROMOCJA
Czytaj wszystkie artykuły
Miesiąc już od 33,00 zł
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą wydawcy INFOR Biznes. Zapoznaj się z regulaminem i kup licencję

Polecane

reklama

  • Myśl(2016-01-08 12:01) Odpowiedz 10

    Co robi PIS to wszystko ułomne ,co PO to OK. Popatrzcie jaka ironia losu. Za Komuny obecny tzw "elastyczny czas pracy" nazywał się "skoszarowaniem". Wszystkie systemy różnią się formą. Skutkami działania już nie. POmyleńcy którzy taką formę wymyślili w prawie pracy nie różnią się wiele od Komunizmu. Wszystko też zależy od Trybunału. I w stanie wojennym i obecnie sądzi się wg POtrzeb gromowaładnego.

Twój komentarz

Zanim dodasz komentarz - zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.

Widzisz naruszenie regulaminu? Zgłoś je!

Dowiedz się więcej

Prawo na co dzień

Galerie

Polecane

reklama