statystyki

Rady i ciała doradcze w gminach. To gwarancja, że głos mieszkańców będzie słyszany

autor: Leszek Jaworski10.10.2020, 16:00
Ciała doradcze można podzielić ze względu na podmiot, z którym współpracują. I tak rada młodzieżowa czy rada seniorów jest gremium konsultacyjnym rady gminy, a rada sportu – włodarza. Czasami ciała te współpracują i z jednym, i z drugim organem

Ciała doradcze można podzielić ze względu na podmiot, z którym współpracują. I tak rada młodzieżowa czy rada seniorów jest gremium konsultacyjnym rady gminy, a rada sportu – włodarza. Czasami ciała te współpracują i z jednym, i z drugim organemźródło: ShutterStock

Na poziomie gminy funkcjonują liczne ciała doradcze rady lub włodarza. Gremia te nie tylko radzą organom, lecz także biorą udział w sprawowaniu władzy w samorządzie. Współpraca z nimi ma m.in. zapobiegać oddaleniu się rządzących od potrzeb członków danej wspólnoty. Część z nich jednostki samorządu muszą powołać, jak np. komisję rozwiązywania problemów alkoholowych, a część tylko mogą, jak np. radę seniorów. Jeszcze inaczej jest z radą działalności pożytku publicznego, która powinna zostać utworzona przez włodarza, gdy wystąpi o to co najmniej pięć organizacji pozarządowych, działających w danej gminie.

Ciała doradcze można podzielić ze względu na podmiot, z którym współpracują. I tak rada młodzieżowa czy rada seniorów jest gremium konsultacyjnym rady gminy, a rada sportu – włodarza. Czasami ciała te współpracują i z jednym, i z drugim organem.

Sposób powołania danego ciała doradczego jest nierzadko wieloetapowy. Zasady i tryb działania określa rada, a samych członków powołuje wójt (burmistrz, prezydent miasta). Przykładem są rada sportu czy rada działalności pożytku publicznego.

Na poziomie gmin powoływanych jest wiele takich ciał doradczych. Nie zawsze podstawa ich utworzenia wynika z ustawy z 8 marca z 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 713; ost.zm. Dz.U. z 2020 r. poz. 1378; dalej: u.s.g.). Przepisy porozrzucane są w wielu ustawach. Dlatego dziś zamieszczamy przegląd rad z przypomnieniem, jakie akty prawne regulują ich prace, jak się je tworzy i jakie stoją przed nimi zadania.

1. rada młodzieżowa

To podmiot konsultacyjny organu stanowiącego gminy, funkcjonujący od 2001 r. W praktyce pierwsza młodzieżowa rada została utworzona już w 1990 r. w Częstochowie. Miała ona jednak charakter nieformalny. W ciągu ostatnich 19 lat w Polsce powstało ponad 500 młodzieżowych rad gmin i ich liczba wciąż rośnie (por. „O młodzieżowych radach”, publikacja wydana 2018 r. przez Radę Dzieci i Młodzieży RP przy ministrze edukacji narodowej oraz informacja przekazana na IV Ogólnopolskiej Konferencji Młodzieżowych Rad).

Co ciekawe, rada młodzieżowa nie ma swojego odpowiednika ani w powiecie, ani w województwie. Decyzja o jej utworzeniu należy do wyłącznej właściwości rady gminy, o czym wyraźnie stanowi art. 5b ust. 3 u.s.g. Rada gminy może to ciało powołać, ale nie musi. Przypomnieć też należy, że utworzenie młodzieżowej rady gminy następuje wyłącznie na wniosek zainteresowanych środowisk (art. 5b ust. 2 u.s.g.). Mogą to być m.in. mieszkańcy gminy, organizacje społeczne czy rada pedagogiczna konkretnej szkoły. Oznacza to, że rada gminy nie może powołać tego gremium z własnej inicjatywy, a jednocześnie wniosek o utworzenie tego ciała doradczego nie jest dla rady wiążący. Jeżeli się jednak zdecyduje na jego utworzenie, to swoją wolę wyraża w drodze uchwały. Aktem tym nadaje się również młodzieżowej radzie gminy statut określający tryb wyboru jej członków i zasady działania.

Zadania: Z art. 5b ust. 2 u.s.g. wynika, że rada ma charakter konsultacyjny. Szczegółowe uprawnienia tego ciała wynikają ze statutu nadanego przez radę gminy. Rada Miejska w Głogowie w statucie rady młodzieżowej z 5 lutego 2020 r. wpisała np., że jej celem działania jest kreowanie wśród młodych ludzi postaw obywatelskich, koordynowanie ich samorządowej działalności, pośredniczenie w kontaktach między nimi a władzami miasta. Realizuje ona swoje cele w szczególności poprzez:

  • reprezentowanie młodzieży, organizowanie spotkań, szkoleń, warsztatów oraz innych form poszerzania wiedzy;
  • wspieranie i organizowanie życia kulturalnego, sportowego oraz intelektualnego w środowiskach młodzieżowych;
  • zgłaszanie wniosków i postulatów do organów gminy;
  • współpracę z władzami gminnymi, oświatowymi oraz organizacjami w zakresie spraw dotyczących młodzieży;
  • upowszechnianie zasad działania samorządu terytorialnego wśród młodzieży;
  • współpraca z samorządami szkolnymi.

Liczba członków: Artykuł 5b u.s.g. nie określa liczebności członków tego ciała, decyduje się o tym w statucie nadanym przez radę gminy. Młodzieżowa Rada Miejska w Radkowicach liczy np. 15 radnych. Z tym że, jeżeli obsadzenie mandatu byłoby niemożliwe z powodu braku kandydatów z okręgu wyborczego, to mandat ten pozostaje nieobsadzony, a liczba członków ulega zmniejszeniu.

Kadencja: Artykuł 5b u.s.g. nie wyznacza długości kadencji rady młodzieżowej. Kwestia ta pozostawiona została do regulacji w statucie, np. kadencja Młodzieżowej Rady Miejskiej w Strzelinie trwa dwa lata od dnia wyborów.


Pozostało 84% tekstu

Prenumerata wydania cyfrowego

Dziennika Gazety Prawnej
7,90 zł
cena za dwa dostępy
na pierwszy miesiąc,
kolejny miesiąc tylko 79 zł
Oferta autoodnawialna
KUPUJĘ

Pojedyncze wydanie cyfrowe

Dziennika Gazety Prawnej
4,92 zł
Płać:
KUPUJĘ
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą wydawcy INFOR Biznes. Kup licencję

Polecane

Reklama

Twój komentarz

Zanim dodasz komentarz - zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.

Widzisz naruszenie regulaminu? Zgłoś je!

Redakcja poleca

Galerie

Wyszukiwarka kancelarii

Szukaj

Polecane