statystyki

Ustawa o finansach publicznych. Wyciąg z przepisów dla samorządów [KOMENTARZ]

autor: Dr Aleksander Nelicki20.11.2019, 08:45; Aktualizacja: 20.11.2019, 08:53
Prawo powinno pełnić rolę służebną wobec gospodarki publicznymi finansami.

Prawo powinno pełnić rolę służebną wobec gospodarki publicznymi finansami.źródło: ShutterStock

Głównym tematem ostatniej, piątej części komentarza do ustawy o finansach publicznych (u.f.p.) jest wykonywanie budżetu. Poprzednie rozdziały samorządowego działu V u.f.p. dotyczyły planowania finansowego, zarówno w perspektywie rocznej – mającej w polskim systemie finansów publicznych charakter podstawowy – jak i wieloletniej. Ostatni rozdział skupia się na regulacjach dotyczących realnej gospodarki finansowej JST, chociaż ujętej od strony związków z planowaniem – jako realizacja budżetów i planów finansowych.

W iększość przepisów omawianego rozdziału, jak i zresztą całej u.f.p., ma charakter formalny, a nawet techniczny. Dokonują one podziału kompetencji, regulują tryb postępowania, określają terminy, nakładają obowiązki informacyjne oraz sprawozdawcze. Najciekawszy wydaje się art. 254 u.f.p. dotyczący sprawy zupełnie odmiennej. Ustala on zasady gospodarki finansowej, jakie obowiązują „w toku wykonywania budżetu jednostki samorządu terytorialnego”. Można więc domniemywać, że dotyczą one realnego gromadzenia środków finansowych i realnego ich wykorzystywania przez szczególne podmioty publiczne (jednostki sektora finansów publicznych, posługując się terminem samej u.f.p.). Szczególny charakter jednostek samorządu zasadza się na ich przynajmniej częściowej autonomii względem centrum państwa, częściowej swobodzie w prowadzeniu gospodarki finansowej. Zasadniczo państwo powinno móc sterować działaniami JST, w tym w sferze finansów, nie za pomocą bezpośredniego nakazu czy zakazu, lecz za pomocą prawa. Jednak w przywołanym art. 254 prawo wydaje się w intencji przynajmniej częściowo wychodzić poza sferę praktycznego określenia ram swobody działania JST, w tym jej granic, w kierunku zdefiniowania wartości, które powinny być obecne w działaniach finansowych JST.

A bstrahując od konkretnego sformułowania czterech zasad, można wskazać na obecność w nich wartości prawnych i ekonomicznych. Te pierwsze wyraźnie dominują. Można chyba stwierdzić, że gospodarka finansowa JST jest widziana przez ustawę o finansach publicznych przede wszystkim jako skrupulatne wykonywanie prawa. Także w znaczeniu aktów prawa miejscowego czy wewnętrznego.

O czywiście obecne są też wartości ekonomiczne, lecz wydają się mieć charakter słabszy. Mówiąc w ogromnym skrócie i uproszczeniu: jednostka samorządowa musi przestrzegać prawa i powinna przy tym zachowywać się racjonalnie ekonomicznie. Dlatego nawet trudno sobie wyobrazić organ administracji publicznej działający według odwrotnej hierarchii wartości, tj. łamiący prawo w imię dobrej gospodarki finansowej.

T rzeba natomiast skonfrontować te wartości w innej perspektywie. Prawo powinno pełnić rolę służebną wobec gospodarki publicznymi finansami. Powinno być skonstruowane tak, by jego stosowanie skutkowało jak najlepszym ich wykorzystaniem. Prawo jest złe, jeżeli np. prowadzi do niepotrzebnych czy zawyżonych wydatków, nieracjonalnej alokacji środków itp. Takie też powinny być kryteria oceny przepisów ustawy o finansach publicznych. Na koniec ostatniej części komentarza do u.f.p. krótko omawiamy kwestie związane z audytem wewnętrznym.


Pozostało jeszcze 97% treści

Czytaj wszystkie artykuły na gazetaprawna.pl oraz w e-wydaniu DGP
Zapłać 97,90 zł Kup abonamentna miesiąc
Mam kod promocyjny
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą wydawcy INFOR Biznes. Kup licencję

Polecane

Reklama

Twój komentarz

Zanim dodasz komentarz - zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.

Widzisz naruszenie regulaminu? Zgłoś je!

Redakcja poleca

Galerie

Wyszukiwarka kancelarii

Szukaj

Polecane