W 2010 r. wniosek o rentę rodzinną po zmarłej matce złożyła studentka kontynuująca naukę na studiach. ZUS sprawdzając jej uprawnienia do świadczenia, ustalił, że o przyznanie pomocy wystąpiła, mając już ukończone 25 lat (w czerwcu 2010 r., miesiąc po śmierci matki).

Do niego zostało dołączone zaświadczenie wystawione przez wyższą uczelnię, że zainteresowana jest studentką pierwszego roku studiów trwających tylko dwa lata. We wrześniu zainteresowana dołączyła kolejny dokument potwierdzający fakt wpisania na drugi rok studiów wraz z informacją, że ubiegająca się o pomoc zdała letnią sesję we wrześniu 2010 r.

Z tego powodu ZUS uznał, że zainteresowana nie spełniła warunków do przyznania renty rodzinnej. W chwili ukończenia 25 lat nie była bowiem studentką ostatniego roku. Nie zdała bowiem w czerwcu egzaminu i tym samym nie uzyskała wpisu na drugi rok studiów (w tym przypadku ostatni).

Zainteresowana odwołała się od negatywnej decyzji. Sąd I instancji uznał jednak decyzję organu rentowego za prawidłową. Studentka złożyła apelację od tego wyroku do sądu II instancji, lecz sprawę przegrała. Z tego powodu złożyła kasację do Sądu Najwyższego (SN).

Sędziwie SN oddalił jednak skargę. Wskazali, że art. 68 ust. 2 ustawy z 17 grudnia 1998 r. emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. z 2009 r. nr 153, poz. 1227 z późn. zm.) nie przewiduje możliwości nabycia prawa do renty rodzinnej w związku z ukończeniem 25 lat w czasie odbywania studiów na ostatnim roku.

Umożliwia on jedynie przedłużenie prawa do świadczenia aż do zakończenia ostatniego roku nauki. SN wskazał, że wydłużenie okresu pobierania renty prawa jest od wcześniejszego jej nabycia.

Sędziowie zwrócili uwagę, że w omawianym przypadku zainteresowana nie zaliczyła wszystkich egzaminów do 31 maja 2010r. i na drugi rok studiów została zapisana dopiero ostatniego dnia września – po zdaniu sesji poprawkowej. Natomiast ustawodawca w sposób jednoznaczny przyznał prawo do dalszego otrzymywania świadczenia tylko osobom będącym na ostatnim roku studiów.

W rozpatrywanej sprawie skarżąca nie tylko nie była na ostatnim roku nauki, lecz także nie miała prawa do renty (nie mogło być więc ono przedłużone).

ORZECZNICTWO

Wyrok Sądu Najwyższego z 6 września 2012 r. Sygn. akt II UK 37/12.