Rada Młodych Naukowców postuluje całkowite zniesienie stopnia doktora habilitowanego.
Reklama
W podjętej w tej sprawie uchwale organ doradczy Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego zwraca uwagę, że w ostatnim czasie ogłoszone zostały w polskich uczelniach konkursy na stanowiska profesora uczelni, w których sformułowany został wymóg posiadania stopnia doktora habilitowanego.
Zdaniem Rady Młodych Naukowców (RMN) tego typu postępowanie szkół wyższych stoi w sprzeczności z duchem ustawy z 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (tzw. ustawy 2.0, Dz.U. poz. 1668 ze zm.), przede wszystkim z przewidzianą w tym akcie zasadą fakultatywności habilitacji.
Zabezpieczeniem praw osób, które nie posiadają tego stopnia, ale chcą awansować, jest art. 116 ust. 4 pkt 2 ustawy 2.0. Zakazuje on tworzenia w statucie wymagań kwalifikacyjnych do zajmowania m.in. stanowiska profesora uczelni, które określają obowiązek posiadania lub uzyskania określonego stopnia lub tytułu. Wyjątkiem są kompetencje wskazane w ustawie jako minimalne na dane stanowisko.
Zdaniem młodych naukowców zakaz ten powinien rozciągać się także na organizację konkursów na stanowiska w uczelniach wyższych. W podjętej uchwale wskazują, że organizacja konkursów na stanowisko profesora uczelni zawierających wymóg posiadania stopnia doktora habilitowanego dyskryminuje osoby, które go nie uzyskały. Dotyczy to m.in. naukowców, którzy swoją dotychczasową karierę prowadzili za granicą w systemach niewymagających uzyskania habilitacji.
Zwracają uwagę, że w ogłaszanych konkursach nie bierze się pod uwagę dorobku naukowego, tylko uzależnia udział w nich naukowców od określonego stopnia. Zdaniem RMN jest to niezgodne z postulatami umiędzynarodowienia polskiej nauki zgłaszanymi w trakcie prac nad reformą Gowina oraz kładzenia większego nacisku na dorobek kandydata niż na uzyskane stopnie i tytuł. Wspomniane regulacje statutowe oraz konkursowe z pewnością odstraszą naukowców zagranicznych od ubiegania się o stanowisko profesora na polskiej uczelni organizującej tego typu konkurs. W konsekwencji opisywany stan ogranicza mobilność w polskich jednostkach naukowych.
Rada Młodych Naukowców uważa, że w Polsce wciąż jest odtwarzany trójstopniowy system hierarchizacji tytułu i stopni naukowych na zasadach istniejących przed reformą. W ich ocenie system ten nie jest kompatybilny z modelem kariery naukowej na świecie, utrudnia wymianę międzynarodową oraz przedkłada uzyskiwane stopnie naukowe nad faktyczny dorobek. RMN jest zdania, że patologii tych nie zmieniła zasada fakultatywności habilitacji, która w praktyce jest martwa, mimo dobrych intencji ustawodawcy.