Tylko do końca roku samorządowe placówki oświatowe mogą być prowadzone w formie zakładu budżetowego. Po tym terminie będą funkcjonować jako jednostki budżetowe. Proces transformacji wymaga m.in. przekazania majątku, zmiany statutu placówki oraz zaproponowania pracownikom nowych warunków pracy i płacy.
Od 1 stycznia 2011 r. przedszkola, szkoły i placówki publiczne zakładane i prowadzone przez ministrów i jednostki samorządu terytorialnego mogą być tylko jednostkami budżetowymi. Tak wynika ze zmian, które nastąpiły wskutek ustawy wprowadzającej ustawę o finansach publicznych. Znowelizowała ona m.in. art. 79 ustawy o systemie oświaty. Zgodnie z nim obecnie samorządowe placówki oświatowe mogą być także zakładami budżetowymi. Jeśli samorząd prowadzi w ten sposób przedszkola, centra kształcenia ustawicznego, to zgodnie z ustawą wprowadzającą musi je przekształcić w jednostki do 31 grudnia 2010 r.
Natomiast zgodnie z art. 16 pkt 5 ustawy o finansach publicznych przekształcenie samorządowego zakładu budżetowego w inną formę organizacyjnoprawną wymaga uprzednio jego likwidacji. Część samorządów obawiała się, że taka likwidacja musi być przeprowadzona zgodnie z art. 59 ustawy o systemie oświaty. To oznaczałoby, że rada gminy ma obowiązek podjęcia do końca lutego uchwały o zamiarze likwidacji, wysłania jej do zaopiniowania kuratorowi oświaty i przeprowadzenia szerokich konsultacji z rodzicami. Taka procedura byłaby czasochłonna i kosztowna.