Od stycznia wchodzi metoda kasowa rozliczania VAT

W styczniu 2013 r. wchodzi w życie tzw. trzecia ustawa deregulacyjna, która ma ułatwić działalność przede wszystkim małym firmom. Przedsiębiorstwa takie będą mogły skorzystać z rozliczenia VAT metodą kasową, czyli odprowadzą podatek po otrzymaniu zapłaty.

Tzw. kasowa metoda rozliczania VAT dotyczy firm o rocznych obrotach do 1,2 mln euro. Małe przedsiębiorstwa będą mogły odprowadzać VAT nie po wystawieniu faktury, ale dopiero po uzyskaniu za nią zapłaty. Obecnie podatnik, który korzysta z rozliczenia kasowego i nie otrzymał zapłaty, może nie odprowadzać podatku przez pierwszych 90 dni. Później musi to zrobić, bez względu na to, czy kontrahent uregulował należność czy nie.

Zgodnie z nowymi przepisami odbiorca faktury, który zalega z płatnością nie będzie mógł odliczyć podatku naliczonego z faktury przez niego niezapłaconej. Także nie będzie mógł zaliczyć takiej faktury w koszty uzyskania przychodu.

Uwaga na korektę VAT naliczonego

Ustawa przewiduje ponadto, że będzie można odliczać VAT od faktury zapłaconej częściowo. Skrócono także termin na rozliczenie tzw. złych długów ze 180 dni do 150 dni.

Szczególną uwagę podatnicy powinni zwrócić na obowiązek korekty VAT naliczonego z faktury, która nie została opłacona. Dłużnik będzie musiał tego dokonać w rozliczeniu za okres, w którym minął 150. dzień od dnia upływu terminu płatności. 

Dostosowanie się do nowych regulacji w uldze na złe długi wymagać będzie szczegółowego monitorowania tych terminów oraz starannego archiwizowania dokumentów potwierdzających wpłaty. Podatnik, który nie będzie miał dowodu uiszczenia zapłaty za fakturę, musi się bowiem liczyć z tym, że organy podatkowe zakwestionują rozliczenia.

Istotna zmiana dotyczy wprowadzenia możliwości zastawiania przewidywanego zwrotu VAT z urzędu skarbowego pod zabezpieczenie kredytu. 

Ponadto ustawa przewiduje skrócenie minimalnego czasu trwania leasingu nieruchomości z 10 do 5 lat, a także objęcie leasingiem wieczystego użytkowania.
Ustawa deregulacyjna wprowadza też likwidację obowiązku opodatkowania zaliczek w transakcjach wewnątrzwspólnotowych i nowe zasady przeliczania kwot w walutach obcych.

Rosną też stawki VAT

Od 1 kwietnia 2013 r. zaczną obowiązywać, nowe wyższe stawki podatku VAT na wybrane artykuły i usługi. 23-proc. stawką VAT zostaną objęte m.in wyroby sztuki ludowej, rzemiosła artystycznego (obecnie towary te objęte są 8-proc. stawką). Wyższa stawka podatku VAT będzie obowiązywała również na kawę, herbatę oraz bilety do kina.

Fakturowanie po nowemu

Od 1 stycznia 2013 r. będą obowiązywały zmienione przepisy dotyczące faktur papierowych i elektronicznych. Zmieni się spis danych, które trzeba będzie umieszczać na fakturach, a także ich oznaczenia. 

Konieczne więc będzie dostosowanie oprogramowania.

Ponadto podatnicy, którzy chcą skorzystać z nowych rozwiązań, takich jak np. przeniesienie obowiązku wystawienia faktury na nabywcę (tzw. samofakturowanie), muszą wdrożyć określone procedury. 

Nabywca będzie mógł wystawiać faktury pod warunkiem, że porozumie się wcześniej ze sprzedawcą oraz kontrahenci określą procedurę zatwierdzania poszczególnych faktur.

Od nowego roku trzeba też pamiętać o procedurach związanych z zapewnieniem fakturom i e-fakturom autentyczności pochodzenia, integralności treści oraz czytelności.
W przypadku faktur papierowych jest to nowy wymóg. Można go spełnić np. za pomocą kontroli biznesowych, które ustalają wiarygodną ścieżkę audytu między fakturą a dostawą towarów lub świadczeniem usług. Chodzi o to, aby podatnik był w stanie pokazać, kiedy została dokonana, np. dostawa towaru, kiedy wystawiono fakturę, jakie dokumenty są z nią powiązane itp. Wymogi te można spełnić, np. stosując odpowiednie oprogramowanie.

Inne dane na fakturach

Istotne są zmiany dotyczące danych, jakie trzeba będzie zamieszczać na fakturach. Część zmian jest fakultatywna i dotyczy przede wszystkim tych elementów, które już nie muszą być umieszczane, jak np. numer rejestracyjny pojazdu w przypadku sprzedaży paliwa.

Nie oznacza to jednak, że od 1 stycznia takich danych już nie można zamieszczać. Trzeba bowiem pamiętać, że przepisy określają zakres minimalnych danych. Nic nie stoi natomiast na przeszkodzie, by przedsiębiorca umieszczał na tym dokumencie dodatkowe informacje, które dla niego lub jego kontrahentów są istotne. W tym zakresie zmiany są więc fakultatywne. 

Jednak zmianami objęty został także zakres danych obowiązkowych, a to oznacza, że trzeba odpowiednio zmodyfikować oprogramowanie, by z początkiem roku na wystawianych fakturach były już nowe pozycje.

I tak np. mali podatnicy nie będą już wystawiać faktur „VAT MP” lecz umieszczą informację: „metoda kasowa”. Natomiast faktury wystawiane przez biura podróży, dla których podstawą opodatkowania jest marża, będę zawierały wyrazy: „procedura marży dla biur podróży”. Na podobne zmiany muszą się przygotować przedsiębiorcy sprzedający towary używane – zamieszczą na fakturze „procedura marży – towary używane”, dzieła sztuki – ich faktura będzie musiała zawierać wyrazy: „procedura marży – dzieła sztuki” lub „procedura marży – przedmioty kolekcjonerskie i antyki”. 

Te elementy są do obowiązkowego wprowadzenia od 1 stycznia. 

Z fakturą zbiorczą za miesiąc

Obecnie przedsiębiorcy mają możliwość wystawienia faktury zbiorczej obejmującej transakcje dokonane tylko w ciągu 7 dni. Przyjęte regulacje pozwolą wystawić jedną fakturę, która obejmie transakcje wykonane w ciągu miesiąca kalendarzowego. W takim przypadku fakturę trzeba będzie wystawić ostatniego dnia miesiąca. Pozwoli to na odciążenie przedsiębiorców, którzy w ciągu miesiąca dokonują powtarzających transakcji na rzecz jednego kontrahenta.