Z jakim dniem wygasa mandat radnego organu stanowiącego jednostki samorządu terytorialnego? W jaki sposób radny ma prawo bronić własnej osoby? Jakie są skutki działania osób pozbawionych mandatu z mocy prawa?
Zgodnie z art. 190 ust. 1 ustawy z 16 lipca 1998 r. – Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików wojewódzkich generalną zasadą dotyczącą radnych jest, iż w związku z zaistnieniem przyczyn opisanych w tym przepisie mandat wygasa z mocy prawa z dniem zaistnienia (wystąpienia) tych przyczyn (przesłanek).
Ustawodawca w trybie procedowania nad uchwałami w sprawie wygaśnięcia mandatu (przed podjęciem uchwały) nakazuje umożliwienie zainteresowanemu złożenie wyjaśnień. Czyni to jednak w ściśle określonych przypadkach, a mianowicie w odniesieniu do radnych dotyczy to odmowy złożenia ślubowania oraz utraty prawa wybieralności lub braku tego prawa w dniu wyborów. Z kolei udział zainteresowanego w sesji organu stanowiącego przewiduje art. 190 ust. 3 Ordynacji wyborczej do rad gmin, rad powiatów i sejmików wojewódzkich.