statystyki

Podatek cukrowy: Skuteczny czy nie?

autor: Dr Artur Bartoszewicz, Małgorzata Wąsowska27.02.2020, 20:00
Na gruncie projektu ustawy przedmiotem opodatkowania ma być nie tylko wprowadzenie na rynek krajowy napojów z dodatkiem cukrów będących monosacharydami lub disacharydami, ale również napojów zawierających niskokaloryczne substancje słodzące

Na gruncie projektu ustawy przedmiotem opodatkowania ma być nie tylko wprowadzenie na rynek krajowy napojów z dodatkiem cukrów będących monosacharydami lub disacharydami, ale również napojów zawierających niskokaloryczne substancje słodząceźródło: ShutterStock

Wątpliwe jest, by nowa danina prozdrowotna rzeczywiście wpłynęła na wybory konsumentów. Przepisy zostały tak skonstruowane, że mogą przynieść efekt odwrotny od zamierzonego, czyli zwiększyć zainteresowanie produktami gorszej jakości – twierdzą eksperci.

Dr Artur Bartoszewicz, Szkoła Główna Handlowa w Warszawie Katedra Polityki Publicznej

P rzegłosowany przez Sejm podatek cukrowy na napoje słodzone ma pomóc w walce z nadwagą i otyłością. Jednak jego obecnie proponowana konstrukcja zakłada, że produkty zawierające małe ilości cukru będą obciążone zbliżoną opłatą w przeliczeniu na gram co napoje wysokocukrowe. W efekcie świadomość konsumentów się nie zmieni, ponieważ różnica w cenie produktu zawierającego ogromne ilości cukru, a alternatywnego produktu z tej samej kategorii z jego mniejszą zawartością będzie minimalna. To przeczy celom wprowadzenia nowego instrumentu polityki fiskalnej promowanego jako narzędzie do walki z nadwagą i otyłością.

Spożywanie cukru z uwagi na skrajnie negatywne oddziaływanie na zdrowie (cukrzyca, próchnica itd.) może, a wręcz powinno być traktowane podobnie jak kontakt z używką. Nadużywanie spożycia cukru, jak i alkoholu powoduje realne koszty ekonomiczne ponoszone przez całe społeczeństwo. Mowa tu przede wszystkim o podwyższonej śmiertelności, ale też większych kosztach systemu opieki zdrowotnej generowanej chorobami w wyniku nadmiernego spożyciu obu używek. Niestety wpływy podatkowe powiązane z tymi dobrami spożywczymi nie są współmierne do kosztów ponoszonych w wyniku niwelowania skutków ich spożycia. Dyskusja na temat podatku cukrowego nie powinna iść w kierunku ochrony branży produkującej dane produkty czy świadczącej usługi, ale też nie powinna bazować na maksymalizacji wpływów budżetowych. De facto dobrze skonstruowane rozwiązanie ma doprowadzić do ograniczenia spożycia danego produktu i przesunięcie konsumpcji w kierunku dóbr o niższej zawartości składnika podlegającego ograniczeniu.

Poszukując trafnych i skutecznych rozwiązań, należy bazować na sprawdzonych i przynoszących zakładane korzyści, praktycznie stosowanych politykach publicznych. Podstawą powinny być cenowa i dochodowa elastyczność popytu, jak i ekonomia behawioralna. Należy dążyć do zmiany postawy konsumentów poprzez zachęcenie ich do nowych, bardziej pożądanych decyzji, opierając się na ograniczeniach budżetowych i ukierunkowując narzędziami fiskalnymi zmianę decyzji zakupowych.


Pozostało jeszcze 71% treści

2 dostępy do wydania cyfrowego DGP w cenie
9,80 zł Za pierwszy miesiąc.
Oferta autoodnawialna
PRENUMERATA 2020
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą wydawcy INFOR Biznes. Kup licencję

Polecane

Reklama

Twój komentarz

Zanim dodasz komentarz - zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.

Widzisz naruszenie regulaminu? Zgłoś je!

Dowiedz się więcej

Galerie

Polecane