Subskrybuj nas na Youtube
Zapisz się na newsletter
Przed wejściem w życie znowelizowanych przepisów organy administracji oraz sądy często prezentowały sprzeczne stanowiska i różnie interpretowały przepisy prawa budowlanego. Kluczowym zagadnieniem była odpowiedź na pytanie: czy instalowanie stacji bazowej na istniejącym obiekcie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę, czy też powinno być traktowane jako instalowanie urządzeń technicznych, co zgodnie z art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. a i art. 29 ust. 4 pkt 3 lit. a ustawy – Prawo budowlane (dalej jako: p.b.) nie wymaga pozwolenia.
/>
Niektóre orzeczenia wskazywały, że stacja bazowa na istniejącym obiekcie budowlanym jest budowlą stanowiącą całość techniczno-użytkową, a tym samym odrębnym obiektem budowlanym. Z kolei wymiana lub instalacja nowych anten na istniejących stacjach bazowych telefonii komórkowej – wolnostojących lub zamontowanych na budynkach – bywała klasyfikowana jako rozbudowa lub przebudowa obiektu budowlanego wymagająca uzyskania pozwolenia na budowę. Organy administracji publicznej i sądy administracyjne odmawiały stosowania trybu zgłoszeniowego, wskazując, że art. 29 p.b. odnosi się jedynie do urządzeń budowlanych w rozumieniu art. 3 pkt. 9 p.b.
Kluczowym elementem nowelizacji jest jednoznaczne przesądzenie, że stacja bazowa telefonii komórkowej jest urządzeniem technicznym – instalacją radiokomunikacyjną – która może być instalowana na obiektach budowlanych w trybie zgłoszenia albo bez obowiązku zgłoszenia. Takie sformułowanie eliminuje pojawiające się w praktyce rozbieżności co do traktowania stacji bazowych jako budowli. Ustawodawca przesądził o możliwości stosowania trybu uproszczonego z art. 29 ust. 3 pkt 3 lit. a oraz art. 29 ust. 4 pkt 3 lit. a p.b. dla realizacji stacji bazowych na istniejących obiektach budowlanych.
Ustawodawca wprowadził też sztywne progi wysokościowe dla instalowanych urządzeń na istniejących obiektach budowlanych, które determinują obowiązki inwestora. W przypadku stacji bazowej do 3 m brak jest obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę czy zgłoszenia. Jeżeli stacja bazowa ma powyżej 3 m, ale nie więcej niż 12 m, konieczne jest zgłoszenie robót budowlanych przez inwestora. Pozwolenie na budowę jest wymagane dla instalacji o wysokości powyżej 12 m.
Zmiany w prawie budowlanym uchyliły przepis, który nakładał na inwestora obowiązek dołączania do wniosku o pozwolenie na budowę instalacji radiokomunikacyjnych oświadczenia projektanta potwierdzającego, że instalacja nie stanowi przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko. Zmiana ta wynika z faktu, że zgodnie z obowiązującym stanem prawnym instalacje radiokomunikacyjne nie są objęte rozporządzeniem w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko.
Należy podkreślić, że deregulacja w obszarze prawa budowlanego nie zwalnia inwestora z obowiązków w zakresie ochrony środowiska czy zagospodarowania przestrzennego. Inwestorzy nadal podlegają rygorom w zakresie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych (PEM), obowiązku dokonywania pomiarów poziomów PEM w otoczeniu instalacji, a także zgodności z miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego. Dzięki temu prawo budowlane koncentruje się na aspektach techniczno-budowlanych, bez dublowania regulacji z innych gałęzi prawa, co czyni wprowadzone zmiany spójnymi, proporcjonalnymi i korzystnymi z punktu widzenia realizacji inwestycji infrastrukturalnych.
Nowe regulacje powinny skrócić czas trwania procedur administracyjnych, eliminując ryzyko długotrwałych sporów sądowych dotyczących trybu (zgłoszenie czy pozwolenie na budowę). Jasna kwalifikacja stacji bazowej jako urządzenia technicznego pozwoli na szybsze rozwijanie infrastruktury sieci mobilnych, zwłaszcza 5G, przy jednoczesnym zachowaniu bezpieczeństwa i ochrony środowiska.
