Kwestie związane z organizacją oraz przebiegiem egzaminów wstępnych na aplikacje regulują odpowiednio:

aplikacja adwokacka – Ustawa Prawo o adwokaturze (Dz. U. z 1982 r., Nr 16 poz. 124 z zm.), Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie komisji egzaminacyjnej do spraw aplikacji adwokackiej oraz przeprowadzenia egzaminu wstępnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 946 z zm.)
aplikacja radcowska – Ustawa o radcach prawnych (Dz. U. z 1982 r. Nr 19 poz. 15 z zm.), Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie komisji egzaminacyjnej do spraw aplikacji radcowskiej oraz przeprowadzania egzaminu wstępnego (DZ. U. z 2013 r. Nr 945 z zm.)
• aplikacja notarialna – Ustawa Prawo o notariacie (Dz. U. z 1991 r. Nr 22, poz. 91), Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie komisji egzaminacyjnej do spraw aplikacji notarialnej oraz przeprowadzania egzaminu wstępnego i notarialnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 1616 z zm.)
• aplikacja komornicza – Ustawa o komornikach sądowych i egzekucji (Dz. U. z 1997 r. Nr 133 poz. 882 z zm.), Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie komisji egzaminacyjnych oraz przeprowadzania egzaminów konkursowego i komorniczego (Dz. U. z 2014 r. poz. 264)

Termin egzaminów wstępnych na wszystkie cztery aplikacje został wyznaczony przez Ministra Sprawiedliwości na 27 września 2014 roku, godzinę 11, o czym kandydaci zostali poinformowani na piśmie. W tym samym dokumencie został wskazany adres, pod który należy się udać. Zgodnie z przepisami egzamin przeprowadza się w wydzielonej sali, w warunkach zapewniających kandydatom samodzielną pacę.

Przed egzaminem

Zainteresowani powinni zgłosić się we wskazanym miejscu przed czasem, gdyż członkowie komisji egzaminacyjnej muszą zweryfikować ich tożsamość przed wejściem na salę. W tym celu kandydat okazuje dokument ze zdjęciem. Jeżeli identyfikacja przebiegnie pomyślnie kontrolowany zostaje wpuszczony do środka.

Kolejną czynnością, jaką wykonuje zdający jest losowanie: koperty, zawierającej kartkę z numerem kodu oraz blankiet z numerem stolika.

W trakcie egzaminu zdający nie może znaczyć kart swoim imieniem i nazwiskiem. Wszystkie dane są kodowane jeszcze przed rozdaniem arkuszy pytań i odpowiedzi.

W trakcie testu

Gdy nadejdzie wyznaczona przez ministra godzina przewodniczący komisji otworzy przesyłkę zawierającą arkusze pytań i odpowiedzi. Następnie przedstawi audytorium:
• sposób przeprowadzania egzaminu
• informację o przepisach porządkowych
• zalecenia w sprawie wypełniania kart odpowiedzi
• sposób ogłoszenia wyników.

Egzamin składa się ze 150 pytań. Osoby, które poprawnie odpowiedzą na 100 kończą go z wynikiem pozytywnym. Na rozwiązywanie zadać kandydaci mają 150 minut od chwili wskazanej przez przewodniczącego lub jego zastępcę. Jak informuje rzecznik Ministerstwa Sprawiedliwości, kandydat może wybrać tylko jedną odpowiedź. Za każdą prawidłową odpowiedź kandydat uzyskuje 1 punkt, a wybór odpowiedzi polega na zakreśleniu znakiem „X” w odpowiedniej kolumnie karty odpowiedzi jednej z trzech propozycji odpowiedzi (A, albo B, albo C).

Zdający może opuścić salę (np. w celu skorzystania z toalety) tylko w wyjątkowej sytuacji, po uzyskaniu zgody przewodniczącego komisji kwalifikacyjnej lub jego zastępcy, pod nadzorem członka komisji. Aby skorzystać z tego prawa należy zgłosić się do któregoś z członków komisji. Arkusz pytań i odpowiedzi przed wyjściem należy przekazać komisji, której członkowie naniosą na dokument odpowiednią adnotację.

Kontrowersje budzi kwestia dopuszczalności jedzenia w trakcie egzaminu. Z uzyskanych informacji wynika, że nie ma w tym zakresie odgórnej regulacji a zasady tworzy organizator. Okręgowa Izba Radców Prawnych w Warszawie zapewnia każdemu zdającemu wodę mineralną podczas gdy Michał Lewandowski z Krajowej Rady Komorniczej informuje o czekających na stolikach drobnych przekąskach.

Reakcja na ewentualne zasłabnięcia także pozostaje w rękach komisji.

- Kwestie związane z udzieleniem pierwszej pomocy, np. w związku z zasłabnięciem, czy też jedzenia w trakcie egzaminu, nie są wprost uregulowane przepisami. Przepisy rozporządzeń stanowią jednak, że w czasie trwania egzaminów przewodniczący komisji kwalifikacyjnej lub jego zastępca może wydawać zarządzenia o charakterze porządkowym lub organizacyjnym. Należy jednak wskazać, że z pewnością, jeśli ktoś zasłabnie, zostanie mu udzielona stosowna pomoc, zaś komisje egzaminacyjne, przed którymi przystępuje duża liczba osób, zapewniają także zabezpieczenie medyczne na czas egzaminu – wyjaśnia przedstawicielka ministerstwa, Milena Domachowska.

Wyniki

Po oddaniu pracy komisja wydaje pokwitowanie, na którym znajduje się kod umożliwiający sprawdzenie wyników egzaminu. O terminie i sposobie publikacji wyników zdający zostaną poinformowani w trakcie egzaminu. 

- Uchwała ustalająca wynik egzaminu zostanie także doręczona kandydatom. Termin ogłoszenia wyników egzaminu jest uzależniony od liczby kandydatów przystępujących do egzaminu przed daną komisją egzaminacyjną – dodaje Domachowska.

Osoba niezadowolona z uzyskanego wyniku może wnieść do Ministra Sprawiedliwości odwołanie od uchwały w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia.
- Odwołanie wnosi się za pośrednictwem Komisji Egzaminacyjnej, która ją wydała – dodaje rzecznik prasowy Okręgowej Izby Radców Prawnych w Warszawie.