Każdy uczeń w Polsce ma prawo do edukacji wolnej od dyskryminacji. Sprawdź, jakie formy dyskryminacji mogą występować w szkołach, jakie przepisy chronią dzieci i młodzież oraz jak skutecznie reagować, gdy prawa ucznia są naruszane.
Prawo do równego traktowania i zakaz dyskryminacji
Zgodnie z prawem w Polsce każdemu dziecku i młodzieży przysługuje prawo do edukacji wolnej od dyskryminacji. Oznacza to, że dzieci i młodzież muszą być równo traktowani, niezależnie od płci, wieku, pochodzenia, wyznania, orientacji seksualnej, niepełnosprawności czy innych cech osobistych. Dyskryminacja w szkolnictwie może przyjmować różne formy:
- bezpośrednią – np. odmowę przyjęcia do przedszkola z powodu pochodzenia etnicznego,
- pośrednią – np. wymaganie określonego wzrostu na zajęciach sportowych,
- molestowanie lub wykluczenie – np. obraźliwe komentarze związane z religią lub orientacją seksualną.
Prawo do równego traktowania w szkołach
Zakaz dyskryminacji w edukacji wynika przede wszystkim z postanowień zawartych w Konstytucji, ustawie Prawo oświatowe oraz w aktach prawa międzynarodowego, np. w Konwencji o prawach dziecka. W preambule drugiego z wymienionych aktów ustawodawca podkreślił, że „szkoła winna zapewnić każdemu uczniowi warunki niezbędne do jego rozwoju, przygotować go do wypełniania obowiązków rodzinnych i obywatelskich w oparciu o zasady solidarności, demokracji, tolerancji, sprawiedliwości i wolności”.
Zakaz dyskryminacji w edukacji
Szkoła ma zapewnić wszystkim równość w edukacji. Nikt nie może być wykluczony lub traktowany gorzej z powodu posiadanych cech osobistych. Zakaz dyskryminacji obejmuje wszystkie poziomy nauczania – od przedszkoli po szkoły wyższe. Uczniowie mają mieć nie tylko równy dostęp do zajęć i materiałów edukacyjnych, ale także do możliwości uczestnictwa w życiu szkolnym i akademickim, programów dodatkowych, nagród oraz stypendiów.
Ochrona przed dyskryminacją w szkolnictwie
Jakie kroki może podjąć uczeń lub rodzic dziecka doświadczającego dyskryminacji w szkole? Pierwszym krokiem jest zgłoszenie problemu wychowawcy lub nauczycielowi odpowiedzialnemu za przedmiot, w trakcie zajęć którego doszło do dyskryminacji. O sytuacji można również powiadomić dyrektora szkoły.
- W przypadku naruszenia praw ucznia rodzice mogą zgłosić sprawę do właściwego kuratorium oświaty, bowiem to kurator oświaty sprawuje nadzór pedagogiczny nad działalnością szkoły, a ponadto wyciągać konsekwencje cywilne, w drodze ochrony naruszonych dobę osobistych dziecka, bądź karne, o ile zachowanie nauczycieli czy innych pracowników szkoły spełnia znamiona przestępstwa – mówi Julia Jurczuk-Macek, adwokat prowadząca własną kancelarię.
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.
Wpisz adres e-mail wybranej osoby, a my wyślemy jej bezpłatny dostęp do tego artykułu