Orzeczenia

Na 24 lutego Małgorzata Manowska wyznaczyła termin Zgromadzenia Ogólnego Sędziów Sądu Najwyższego, które ma wyłonić kandydatów na stanowisko I prezesa SN. Kilka dni wcześniej złożyła do Trybunału Konstytucyjnego wniosek dotyczący wymogu uzyskania przez prezydenta kontrasygnaty premiera przy decyzjach takich jak wskazanie sędziego przewodniczącego takiemu zgromadzeniu.

Sprawdź, kto i kiedy otrzymuje majątek po zmarłym w pierwszej kolejności, a kto musi dzielić się nim z dalszą rodziną. Wyjaśniamy zasady Kodeksu cywilnego, podział spadku między małżonka i rodziców oraz skutki braku testamentu. Poznaj swoje prawa do spadku.

W ostatnich tygodniach zarówno w prasie, jak i w mediach społecznościowych przetacza się fala komentarzy związanych z nowelizacją kilku ustaw, których zmienione przepisy mogą radykalnie wpływać na życie pasjonatów motoryzacji, w szczególności motocyklistów. Publikowane są poglądy, jakoby spotkania z udziałem ponad 10 pojazdów wymagały uprzedniego zawiadomienia organu gminy, a niedokonanie takiego zawiadomienia skutkować może licznymi sankcjami, nie wykluczając karnych. Publikacje takie, których autorzy powołują się czasami na opinie „ekspertów”, eskalują emocje i prowokują czytelników do podtrzymywania famy, jakoby koniec motoryzacyjnego życia był bliski, zaś organizatorów i uczestników takich spotkań czekają surowe sankcje, jeśli wcześniej nie dokonano stosownego zgłoszenia. Czy rzeczywiście ?

Orędownik pogłębionej integracji europejskiej, Valéry Giscard d’Estaing, po klęsce referendum w sprawie przyjęcia „Konstytucji dla Europy” we Francji i Królestwie Niderlandów sformułował znamienną tezę: „wszystko, co istotne, zostaje – wszystko, co drażni, znika, opinia publiczna nie zauważy różnicy”. Te słowa nie były przejęzyczeniem ani prywatną refleksją emerytowanego polityka. Były zapowiedzią strategii.

Zachowek to roszczenie pieniężne z zakresu prawa spadkowego, które ma chronić najbliższych spadkodawcy przed całkowitym pominięciem w dziedziczeniu. Instytucja zachowku ma szczególne znaczenie w sytuacjach, gdy spadek został rozdysponowany w testamencie lub poprzez darowizny. W praktyce pojawia się przede wszystkim wtedy, gdy spadkodawca sporządził testament, dokonał darowizn, ustanowił zapisy windykacyjne albo - na tle nowych rozwiązań - przekazał majątek do fundacji rodzinnej. Poniżej przedstawiamy zasady wynikające z przepisów Kodeksu cywilnego oraz prosty schemat obliczeń.

Odrzucenie spadku to rozwiązanie, z którego spadkobiercy korzystają najczęściej wtedy, gdy w skład spadku wchodzą długi przewyższające wartość majątku. Prawo cywilne przewiduje ściśle określoną procedurę oraz termin na złożenie oświadczenia o odrzuceniu spadku. Wyjaśniamy, jak krok po kroku odrzucić spadek, gdzie złożyć oświadczenie oraz jakie wzory pism są w tym postępowaniu wymagane.

Pełnomocnictwo notarialne jest szczególną formą pełnomocnictwa, która wymagana jest w sytuacjach, gdy ustawa zastrzega dla danej czynności formę aktu notarialnego albo gdy strony chcą nadać umocowaniu najwyższy stopień pewności prawnej. W praktyce pytania dotyczą przede wszystkim tego, kiedy pełnomocnictwo musi mieć formę notarialną oraz ile kosztuje pełnomocnictwo notarialne w 2026 roku.

Poświadczenie dziedziczenia jest formalnym potwierdzeniem, kto nabył spadek po zmarłym. W polskim systemie prawnym możliwe są dwa tryby stwierdzenia nabycia spadku: postępowanie sądowe albo notarialne poświadczenie dziedziczenia. Wybór właściwej drogi zależy od okoliczności konkretnej sprawy, w szczególności od zgodności stanowisk spadkobierców.

Samowola budowlana polega na wybudowaniu obiektu budowlanego lub prowadzeniu robót budowlanych bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę albo z naruszeniem obowiązków wynikających z przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 418). W 2026 roku ujawnienie samowoli budowlanej skutkuje wszczęciem z urzędu postępowania przez organ nadzoru budowlanego. Postępowanie to może - w zależności od spełnienia ustawowych warunków - zakończyć się legalizacją obiektu albo wydaniem decyzji o nakazie jego rozbiórki.

Prezes sądu nie miał prawa wnieść skargi konstytucyjnej na przepisy, które uniemożliwiły mu odwołanie się od decyzji o ukaraniu go karą porządkową – uznał Trybunał Konstytucyjny. Z rozstrzygnięciem tym nie zgodził się prezes Bogdan Święczkowski.

Zgromadzenie Ogólne Sędziów Sądu Najwyższego, które ma wybrać kandydatów na I prezesa tego sądu, zbierze się 24 lutego o godz. 11 – dowiedziała się DGP w Sądzie Najwyższym. Z informacji DGP wynika też, że swoją kandydaturę może zgłosić I prezes SN Małgorzata Manowska.

Wiceminister sprawiedliwości Dariusz Mazur ocenił, że przepis ustawy o Sądzie Najwyższym, który zabrania sędziom zawierania małżeństw między sobą, jest zbyt rygorystyczny i wymaga zmiany. Stanowisko to odnosi się do postulatu Rzecznika Praw Obywatelskich w tej sprawie.