Obecnie obowiązujące przepisy są następujące:

1. Zgodnie z art. 83 ust. pkt 1) ustawy z 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2018 r., poz. 1614) zasadą jest, że usunięcie drzewa lub krzewu z terenu nieruchomości lub jej części może nastąpić po uzyskaniu zezwolenia wydanego na wniosek posiadacza nieruchomości – za zgodą właściciela tej nieruchomości.

W przypadku gdy ziemia, na której rosną drzewa lub krzewy należy do nas, dodatkowa zgoda nie będzie potrzeba. Należy jednak pamiętać, że od zasady konieczności uzyskania zezwolenia są wyjątki, które w określonych przypadkach liberalizują obostrzenie.

Zgodnie z art. 83f. ust. pkt 3a) ustawy – zezwolenia nie trzeba uzyskiwać, gdy chodzi o drzewa lub krzewy, które rosną na nieruchomościach stanowiących własność osób fizycznych i są usuwane na cele niezwiązane z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Uzyskanie zezwolenia nie jest wymagane też w przypadku roślin, których usunięcie nie będzie miało związku np. z dalszą sprzedażą, jak np. to odbywa się na prywatnych zalesionych terenach.

2. W niektórych jednak sytuacjach – mimo że drzewo jest nasze bo rośnie na naszej posesji i nie zamierzamy go sprzedawać - konieczne będzie zgłoszenie zamiaru usunięcia.

Kiedy? Gdy obwód pnia drzewa mierzonego na wysokości 5 cm od ziemi przekracza:

  • 80 cm – w przypadku topoli, wierzb, klonu jesionolistnego oraz klonu srebrzystego;
  • 65 cm – w przypadku kasztanowca zwyczajnego, robinii akacjowej oraz platanu klonolistnego;
  • 50 cm – w przypadku pozostałych gatunków drzew.

Wzór zgłoszenia można pobrać w urzędzie gminy lub napisać samodzielnie. Powinno ono zawierać:

  • imię i nazwisko wnioskodawcy,
  • oznaczenie nieruchomości, z której drzewo ma być usunięte,
  • rysunek albo mapkę określającą usytuowanie drzewa na nieruchomości.

Po dokonaniu zgłoszenia zamiaru usunięcia drzewa urząd powinien wysłać wyznaczoną osobę do oględzin. Urzędnik musi faktycznie ustalić:
1. nazwę gatunku drzewa;
2. obwód pnia ustalonego na wysokości 5 cm, a w przypadku gdy na tej wysokości drzewo:

  • posiada kilka pni – obwód każdego z tych pni,
  • nie posiada pnia – obwód pnia poniżej korony drzewa.

Gmina ma prawo w terminie 14 dni od dnia oględzin wnieść sprzeciw. Z zasady wójt (burmistrz lub prezydent miasta) wnosi taki sprzeciw.
Gdy zgłoszenie zawiera braki formalne organ w drodze postanowienia wzywa do uzupełnienia ich w terminie 7 dni.

Warto pamiętać o tym, iż przed upływem 14-dniowego terminu organ może wydać zaświadczenie o braku podstaw do wniesienia sprzeciwu.
Jeżeli sprzeciw nie zostanie wniesiony, można usunąć drzewo.

W przypadku nieusunięcia drzewa przed upływem 6 miesięcy od przeprowadzonych oględzin usunięcie drzewa może nastąpić po dokonaniu ponownego zgłoszenia.

Jak wyjaśnia Ministerstwo Środowiska, powyższe przepisy będą obowiązywać także w 2020 roku. "Aktualnie żadne zmiany nie są procedowane" - informuje nas resort.

Różnica między zgłoszeniem a zezwoleniem na wycinkę

Warto jeszcze pamiętać, że samodzielnie należy zgłaszać drzewa o znacznej (określonej w przepisach) grubości pnia. Zezwoleniem objęta jest wycinka np. wycinka drzewa w pasie drogowym drogi publicznej, usunięcie drzewa lub krzewu na obszarach objętych ochroną krajobrazową w granicach parku narodowego albo rezerwatu przyrodniczego.