Dzień Bezpiecznego Internetu: jak skutecznie chronić dzieci i młodzież w sieci

DBI to międzynarodowa inicjatywa poświęcona bezpieczeństwu dzieci i młodzieży w świecie cyfrowym. Gala, zorganizowana przez Polskie Centrum Programu Safer Internet (PCPSI), tworzone przez NASK - Państwowy Instytut Badawczy oraz Fundację Dajemy Dzieciom Siłę, zgromadziło przedstawicieli świata edukacji, administracji publicznej, organizacji pozarządowych, środowiska naukowego oraz mediów. Głównym partnerem DBI 2026 była Fundacja Orange, a patronat nad wydarzeniem objęli ministrowie: cyfryzacji i edukacji. Gościem honorowym był wicepremier i minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski.

Uczestnicy tegorocznej edycji, obchodzonej pod hasłem „Działajmy razem”, podkreślali, że bezpieczeństwo cyfrowe dzieci nie jest zadaniem jednego środowiska, lecz wspólną odpowiedzialnością rodziców, szkół, instytucji państwowych, organizacji społecznych i biznesu.

Wicepremier za weryfikacją wieku w internecie

Otwierając wydarzenie dr inż. Radosław Nielak, dyrektor NASK, zwracał uwagę, że w świecie gwałtownego rozwoju technologii nie da się już myśleć o bezpieczeństwie dzieci w internecie w kategoriach prostych barier i jednorazowych rozwiązań.
– Bezpieczeństwo w sieci nie polega na odcinaniu dzieci od technologii, ale na mądrym towarzyszeniu im w cyfrowym świecie. To proces, który wymaga współpracy państwa, szkół, rodziców i samych młodych ludzi – podkreślał.Jak zaznaczył, rolą NASK i PCPSI jest nie tylko reagowanie na zagrożenia, ale także budowanie kompetencji i długofalowych mechanizmów ochrony, które nadążają za dynamicznie zmieniającą się rzeczywistością online.

Krzysztof Gawkowski zwracał uwagę na skalę i złożoność wyzwań związanych z funkcjonowaniem dzieci i młodzieży w sieci.
– Internet daje ogromne możliwości, ale jednocześnie stał się miejscem realnych zagrożeń. Dla wielu młodych ludzi telefon to dziś nie tylko narzędzie, ale towarzysz codzienności – czasem przyjaciel, czasem spowiednik – mówił minister. Wskazywał, że ochrona dzieci nie może opierać się wyłącznie na regulaminach i deklaracjach wieku.
– Jeżeli mówimy o bezpieczeństwie najmłodszych, musimy wymagać realnej odpowiedzialności także od platform cyfrowych. Bez skutecznej weryfikacji wieku i jasnych zasad po stronie dostawców usług cyfrowych nie osiągniemy trwałej zmiany – zaznaczył. Wicepremier apelował również o konsekwencję i współpracę wszystkich środowisk. – Bezpieczny internet to nie jednorazowe działanie, ale proces wymagający odwagi, konsekwencji i współodpowiedzialności – mówił Krzysztof Gawkowski.

Anna Kowalik-Mizgalska, prezeska Fundacji Orange, podkreśliła natomiast, że technologia sama w sobie nie jest ani dobra, ani zła.
– To od nas, dorosłych, zależy, czy stanie się narzędziem rozwoju, czy źródłem problemów. Dzieci potrzebują nie tylko kompetencji cyfrowych, ale przede wszystkim obecnych, uważnych dorosłych – stwierdziła. Działania Fundacji Orange skupiają się na wzmacnianiu relacji i sprawczości dzieci oraz młodzieży.
– Nie wystarczy powiedzieć, czego nie wolno. Trzeba rozmawiać, tłumaczyć i tworzyć bezpieczną przestrzeń do doświadczania technologii – w domu i w szkole – zaznaczyła Anna Kowalik-Mizgalska.

Wizerunek dzieci w sieci: „Na tym zdjęciu jestem ja”

Część merytoryczną otworzyło wystąpienie Katarzyny Makaruk i Katarzyny Hernandez z Biura Rzecznika Praw Dziecka oraz Zuzanny Głuch z Rady Dzieci i Młodzieży, pod hasłem „Na tym zdjęciu jestem ja - wizerunek dzieci i młodzieży w sieci, a prawo do decydowania”. Ekspertki zaprezentowały wyniki badań pokazujących, że młodzi ludzie często nie są pytani o zgodę na publikację swojego wizerunku, zarówno przez dorosłych, jak i rówieśników. Wybrzmiał tu jasny postulat: prawo do prywatności i decydowania o własnym wizerunku dotyczy również dzieci, a pytanie o zgodę nie jest uprzejmością, lecz realizacją ich praw.

Z kolei dr Maciej Dębski, prezes Fundacji Dbam o Mój Zasięg, apelował o odejście od uproszczonej narracji strachu. Jak podkreślał, kluczowe jest nie to, ile czasu młodzi spędzają online, lecz jak i po co korzystają z internetu. Jednocześnie wskazywał na zagrożenia wynikające z algorytmów i łatwego dostępu do treści autodestrukcyjnych.

Dzieci offline, a nie w mediach społecznościowych

Łukasz Wojtasik z Fundacji Dajemy Dzieciom Siłę zaprezentował kampanię „15 POWODÓW”, oficjalnie zainaugurowaną podczas gali. Promuje ona zasadę „do 15. roku życia bez mediów społecznościowych” oraz postuluje podniesienie granicy wieku i wprowadzenie skutecznej weryfikacji użytkowników przez platformy.

Podczas dalszej części wydarzenia Dariusz Stachecki, dyrektor Szkoły Podstawowej nr 3 im. Feliksa Szołdrskiego w Nowym Tomyślu oraz członek Rady ds. Informatyzacji Edukacji przy Ministrze Edukacji Narodowe, przedstawił model szkoły opartej na wspólnie wypracowanej zasadzie nieużywania telefonów, a nie na odgórnym zakazie. Jak przekonywał, odgórne zakazy nie są rozwiązaniem, kluczem do sukcesu jest przekonanie dzieci i młodzieży, że smartfon to jedynie narzędzie, po który można sięgnąć, o ile ma to uzasadnienie. Poza tym warto przekonywać uczniów, iż życie offline ma swoje istotne walory.

Rola rodziców: zrozumienie zamiast kontroli

Anna Rywczyńska z PCPSI oraz Miłosz Kozikowski, przedstawiciel młodego pokolenia, podkreślali, że dzieci potrzebują zasad, ale takich, które są wspólnie ustalane i rozumiane, a nie narzucane. Z kolei dr n. med. Iza Jąderek, psycholożka, psychoterapeutka i seksuolożka kliniczna, mówiła o bezpieczeństwie jako procesie, a nie stanie zero-jedynkowym. Wskazywała na dwie uniwersalne potrzeby – bycia widzianym i przynależności – oraz na uważność jako narzędzie budowania relacji, a nie permanentnej kontroli.

Z DBI 2026 wyłania się jasny przekaz: technologia nie zastąpi relacji. Bez rozmowy, zaufania i współodpowiedzialności nawet najlepsze regulacje i kampanie nie zapewnią dzieciom bezpieczeństwa. Bezpieczny internet zaczyna się offline - od uważnych dorosłych i prawdziwego dialogu z młodymi ludźmi.