Kaszuby na weekend. 7 miejsc wartych odkrycia

Kaszuby (nazywane w regionalnym etnolekcie Kaszëbë) to pomorska kraina znana nie tylko z wyróżniającej się tradycji i języka, ale także z przepięknych skarbów przyrody: jezior (Raduńskie, Kłodno, Chmieleńskie), lasów, łąk i rzek (Radunia, Łeba, Słupia, Wierzyca). Idealne miejsce na krótki wypoczynek.

  • <strong>Język i kultura Kaszub</strong>
 <br></br>
Język kaszubski różnicuje się na 20 dialektów i dalej na 70 poddialektów. Barwy regionu to czarny i żółty. Obszar współczesnych Kaszub obejmuje 43 gminy województwa pomorskiego. Kaszubskie tradycje i język szczególnie żywe są w takich miastach jak: Wejherowo, Puck, Kartuzy, Żukowo, Kościerzyna, Szemud i Władysławowo. Czy stolicą Kaszub jest Wejherowo, Gdańsk, a może Kartuzy? Każda odpowiedź ma swoich zwolenników. O tym, czy dana miejscowość jest kaszubska, świadczy najczęściej obecność dwujęzycznych tablic.
<br></br>
Do miejsc, w których można zasmakować w Kaszubach szczególnie mocno należą m.in.: Muzeum Kaszubskie im. Franciszka Tredera w Kartuzach, Muzeum Piśmiennictwa i Muzyki Kaszubsko-Pomorskiej w Wejherowie, Muzeum Zachodniokaszubskie w Zamku w Bytowie oraz Kaszubski Park Etnograficzny we Wdzydzach Kiszewskich.
<br></br>
Sam język Kaszubów (kaszëbsczi jãzëk, kaszëbskô mòwa) to w istocie całe mnóstwo gwar, np. słowińska, kabacka, osiecka, żarnowiecka, żukowska, kartusko-goręczyńska, przywidzka, stężycka, lipuska, czy konarska. O tym jak brzmi mówiony kaszubski przekonać się można słuchając np. audycji kaszubskiego radia (radiokaszebe.pl).
<br></br>
Na zdjęciu: Muzeum Kaszubskie im. Franciszka Tredera w Kartuzach, fot. M_H.DE, licencja CC-BY-SA
  • <strong>Jezioro Wdzydze</strong>
<br></br>
Wyrazista kultura i piękna natura to dwa największe atuty tego regionu. Zacznijmy od południowych rubieży. Jezioro Wdzydze, czyli „kaszubskie morze" to część Wdzydzkiego Parku Krajobrazowego (kaszb. Wdzydzczi Park Krajòbrazny), który obejmuje jezioro Wdzydze i kilka mniejszych jezior otoczonych borami. Leśno-pojezierny obszar parku wyróżnia się nieprzeciętnym pięknem krajobrazu. Szata roślinna parku jest różnorodna i dobrze zachowana. W pełni wykształcona jest roślinność wodna i torfowiskowa. Mamy tu do wyboru: Szlak Kamiennych Kręgów, Szlak Kaszubski, Szlak wodny Graniczna-Trzebiocha oraz Szlak wodny rzeki Wdy.
<br></br>
  • <strong>Szlak Kaszubski</strong>
<br></br>
Gratka dla miłośników odpoczynku na rowerze. Szlak Kaszubski to czerwony znakowany szlak turystyczny wytyczony przez obszar powiatów kartuskiego i kościerskiego prowadzący z Kamienicy Królewskiej do miejscowości Olpuch, kaszubskim obszarem województwa pomorskiego. Szlak liczy ok. 131 km długości.
<br></br>
  • <strong>Szlak wodny „Kółko Raduńskie”</strong>
<br></br>
Trasa turystyczna przeznaczona dla miłośników rekreacji na wodzie. Wiedzie wzdłuż jezior Szwajcarii Kaszubskiej na obszarze Kaszubskiego Parku Krajobrazowego. Na odcinku od Chmielna do Krzesznej towarzyszy szlakowi wodnemu jego wariant lądowy - Droga Kaszubska, prowadząca przez Wzgórza Szymbarskie i wzdłuż brzegów „Kółka Raduńskiego”.
<br></br>
Na zdjęciu widoczne jezioro Kłodno z domem na wzniesieniu należącym do dużej i popularnej wśród turystów wsi Chmielno.
<br></br>
  • <strong>Szwajcaria Kaszubska</strong>
<br></br>
Szwajcaria Kaszubska (kaszb. Kaszëbskô Szwajcariô) to potoczna nazwa centralnej, najwyżej położonej części Pojezierza Kaszubskiego. Na jej obszarze wznosi się najwyższe wzniesienie Niżu Polskiego – Wieżyca (329 m n.p.m.). Główne rzeki to: Radunia, Łeba, Słupia oraz Wierzyca.
<br></br>
Jedynym miastem są położone na wschodnim skraju Kartuzy. Początkowo nazwa dotyczyła jedynie najbliższych okolic miasta. Współcześnie obejmuje powiat kartuski oraz kościerski. Rozciąga się od Parchowa na zachodzie do Żukowa na wschodzie oraz od Kamienicy Królewskiej i Mirachowa na północy po Kościerzynę na południu.
<br></br>
Przez obszar Szwajcarii Kaszubskiej prowadzą Szlak Kaszubski oraz Droga Kaszubska.
<br></br>
Na zdjęciu widoczna wieś Brodnica Dolna na terenie Szwajcarii Kaszubskiej, fot. Gdaniec / Wikimedia Commons, CC-BY
  • <strong>Wieś Kluki</strong>
<br></br>
Kluki to dawna wieś słowińska w powiecie słupskim, w gminie Smołdzino, na Wybrzeżu Słowińskim i nad jeziorem Łebsko (obszar Słowińskiego Parku Narodowego).
<br></br>
Osada została założona w XVI w. jako wieś Otok (Wottok, Wittock). Pod koniec XVIII w. wieś rozbudowano i zmieniono nazwę na Kluki (od nazwiska pierwszych mieszkańców). Jednocześnie wieś rozbudowała się na południe, dając początek nowym osadom (dziś nieistniejącym): Kluki Ciemińskie, Kluki Żeleskie i Pawełki.
<br></br>
Do dziś zachowały się tu unikatowe chałupy ryglowe kryte strzechą lub gontem. Do początku lat 70. ubiegłego wieku wieś zamieszkiwała autochtoniczna ludność pochodzenia słowińskiego. Dzisiaj pozostało zaledwie kilku autochtonów.
<br></br>
  • <strong>Zamek w Bytowie</strong>
<br></br>
Pośród przepięknej przyrody Kaszuby skrywają także ślady dawnych wydarzeń i krzyżackiej obecności. W 1390 roku Krzyżacy zaczęli budować w Bytowie murowany zamek, na wzniesieniu w południowo-wschodniej części miasta. Znajdował się on na zachodnim krańcu państwa zakonu krzyżackiego. W zamku na stałe przebywało od kilku do kilkunastu rycerzy zakonnych wraz z giermkami i knechtami. Pełna załoga zamku składała się z kilkudziesięciu osób. W 1410 roku zamek został opanowany przez wojska Władysława Jagiełły (zwrócono go Krzyżakom po I pokoju toruńskim, w 1411 r.).
<br></br>
Obecnie działa tu Muzeum Zachodniokaszubskie (w „Domu Zakonnym”) oraz hotel z restauracją (w „Domu Książęcym”).
statystyki

Komentarze (7)

  • ert@ert-blog.pl(2018-07-04 21:48) Zgłoś naruszenie 1025

    Tzw. regionalizacja dzieli naród polski, trzeba skończyć z tymi "językami" w tym z kszubskim, inne tradycje można zachować; ale nie ogłupiać i nie mącić w głowach dzieciom. Czysta i bogata polszczyzna, to jest cel i zadanie.

    Pokaż odpowiedzi (3)Odpowiedz
  • amazing(2018-07-03 10:14) Zgłoś naruszenie 51

    Zdumiewające, co gmina to dwa dialekty? :))))))

    Pokaż odpowiedzi (1)Odpowiedz
  • 05:58(2018-07-18 08:22) Zgłoś naruszenie 11

    Kaszubi to niezbyt rozgarnięty Lud - ale za to pracowici. Ale to ich jedzenia jest tłuste i bez przypraw.

    Odpowiedz

Twój komentarz

Zanim dodasz komentarz - zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.

Widzisz naruszenie regulaminu? Zgłoś je!