statystyki

Kolej w hiperpętli, czyli pogoń za branżą moto

autor: Konrad Majszyk14.10.2016, 07:15; Aktualizacja: 14.10.2016, 08:07
N700 Shinkansen - najszybszy pociąg Japonii

N700 Shinkansen - najszybszy pociąg Japoniiźródło: Bloomberg

Pociągi nie są tak seksowne jak samochody. Większość wynalazków przejeżdża z dróg na tory, a nie odwrotnie. Nawet hyperloop to projekt, który przyszedł spoza świata kolei.

Reklama


Samochody bez kierowców? To kwestia czasu. Większą przeszkodę dla ich wprowadzenia stanowią dziś bariery prawne (np. odpowiedzialność za ewentualny wypadek) niż technologiczne. Szef koncernu Tesla Elon Musk zaszokował kierowców stwierdzeniem, że w odległej przyszłości prowadzenie samochodu przez człowieka będzie w ogóle zabronione. Już teraz zwiększa się liczba aut z napędami alternatywnymi: zasilanych z akumulatorów, ładowanych z gniazdka, z ogniwami wodorowymi itd. Na świecie jeździ już co najmniej kilkanaście milionów aut hybrydowych, czyli wyposażonych w silnik spalinowy, i – jeden lub kilka – elektrycznych.

Kolej w tyle za Teslą i Toyotą

Na tle prężnej branży motoryzacyjnej kolej wydaje się konserwatywna, a wręcz zacofana, bo pod względem innowacji znajduje się kilka kroków z tyłu. – Taka sytuacja dziwi, bo przecież łatwiej byłoby zaprojektować bezzałogowy pociąg niż autonomiczny samochód – mówi dr Jakub Majewski, prezes Fundacji Pro Kolej.

Bezzałogowe systemy kolejowe funkcjonują od lat na niektórych wydzielonych liniach metra, np. Jubilee Line w Londynie. Można je jeszcze spotkać w portach lotniczych, np. między terminalami lotniska w Duesseldorfie i Zurychu. Wszystkie stanowią jednak odizolowany od reszty ruchu system znajdujący się pod ziemią lub na estakadach. – Jeśli weźmiemy pod uwagę tylko kilkanaście miast z w pełni zautomatyzowanymi systemami metra, np. Kopenhagę i Tuluzę, to pod względem rozwiązań autonomicznych branża transportu szynowego znajduje się o krok przed motoryzacyjną. Ale w regularnych kolejowych przewozach pasażerskich i towarowych pociągów autonomicznych prawie nie ma i jeszcze długo nie będzie. Ważną przyczyną są wpływy związków zawodowych, które zabiegają o ochronę miejsc pracy, m.in. wśród maszynistów, choć likwidacja wielu ze stanowisk byłaby już technicznie możliwa – twierdzi prof. Wojciech Paprocki ze Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie.

Kolej wyprzedza za to motoryzację pod względem elektromobilności. Podczas gdy na rynku samochodowym miażdżącą większość stanowią pojazdy z silnikami spalinowymi, na kolei większość pasażerów jeździ po liniach zelektryfikowanych (np. w Polsce stanowią one 62 proc. sieci, ale obsługują trzy czwarte ruchu). Nie zmienia to faktu, że innowacje przechodzą, i to ze znacznym opóźnieniem, ze świata motoryzacji do kolejowego, a nie odwrotnie. – Kolej w większości regionów świata jest państwowa, więc w tej gałęzi transportu występuje niewielka skłonność do ryzyka związanego z wdrażaniem rozwiązań innowacyjnych. W sektorze motoryzacyjnym, który jest prywatny, konkurencja jest bardzo silna, co powoduje, że producenci są zorientowani na rozwój i innowacje – mówi prof. Paprocki.

– To kwestia pieniędzy. Branża motoryzacyjna jest potężna w sensie wolumenu. Nawet bardzo wysokie koszty badań nad innowacjami zwrócą się z nawiązką w przypadku ich wdrożenia do seryjnej produkcji. Na kolei barierą będzie zawsze mniejsza skala – tłumaczy Jakub Majewski. – Ta zależność to zły prognostyk na przyszłość. Skoro kolej jest beneficjentem motoryzacji, to siłą rzeczy będzie w tyle w tzw. konkurencji międzygałęziowej z transportem samochodowym – twierdzi.

W porównaniu z koleją branża moto śpi dziś na pieniądzach. Paprocki stawia jednak tezę, że ta sytuacja nie musi trwać wiecznie. – Zagrożeniem dla dzisiejszej pozycji motoryzacji jest tzw. ekonomia współdzielenia (sharing economy). Średnio w Polsce samochód jeździ przez 15 minut na dobę. Gdyby poprawić ten wynik do 30 minut, np. dzięki upowszechnieniu praktyki współdzielenia aut, połowy z aut nie będziemy już potrzebować. Oczywiście ta redukcja to proces długotrwały, mogłaby zająć nawet 30 lat – zastrzega.

Chmura kurzu z hyperloop


Pozostało jeszcze 78% treści

Czytaj wszystkie artykuły
Miesiąc 97,90 zł
Zamów abonament

Mam już kod SMS
Więcej na ten temat

Reklama


Artykuły powiązane

Reklama

Twój komentarz

Zanim dodasz komentarz - zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.

Widzisz naruszenie regulaminu? Zgłoś je!

Dowiedz się więcej

Prawo na co dzień

Galerie

Reklama