Wynosząca 4 tys. zł zapomoga związana z urodzeniem nieuleczalnie chorego dziecka oraz wsparcie asystenta rodziny to pierwsze obowiązujące od 1 stycznia br. elementy rządowego programu „Za życiem”. Następne formy wsparcia mają wejść w życie od lipca. Aby jednak je wdrożyć, potrzebna jest zmiana przepisów m.in. o pomocy społecznej oraz o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Ich modyfikację przewiduje przekazany właśnie do konsultacji projekt ustawy o zmianie niektórych ustaw w związku z realizacją programu „Za życiem”.

W przypadku przepisów o pomocy społecznej zakłada on dwie główne zmiany. Pierwsza z nich dotyczy możliwości wyodrębnienia przez gminy nowej jednostki organizacyjnej pod nazwą „centrum usług”. Celem takiej instytucji będzie usprawnienie realizacji różnego typu pomocy społecznej. Natomiast druga z modyfikacji dotyczy mieszkań chronionych. Obecnie jest tak, że przebywające w nich osoby, np. niepełnosprawne lub takie, które opuściły pieczę zastępczą, są pod opieką specjalistów przygotowywane do samodzielności. Projekt przewiduje podział na dwa typy mieszkań chronionych: treningowe i wspomagające. To właśnie ten drugi rodzaj będzie przeznaczony dla osób niepełnosprawnych oraz w podeszłym wieku, które mają być usamodzielniane na poziomie ich możliwości.

– Utrudniony dostęp do tego typu mieszkań będą miały osoby z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności, bo zgodnie z projektem pobyt na czas nieokreślony będzie przysługiwał osobom ze znacznym stopniem – mówi dr Paweł Kubicki z SGH.

Z kolei w zakresie przepisów o promocji zatrudnienia planowane zmiany koncentrują się na wprowadzeniu dodatkowych instrumentów wspierających aktywizację zawodową opiekunów osób niepełnosprawnych. Będą oni mogli korzystać z preferencyjnych warunków przy ubieganiu się w powiatowym urzędzie pracy o dofinansowanie na podjęcie działalności gospodarczej, a w szczególności gdy będą chcieli założyć żłobek lub klub dziecięcy. Natomiast pracodawca, który zdecyduje się przyjąć opiekuna do pracy minimum na pół etatu, będzie mógł otrzymać refundację części kosztów jego zatrudnienia przez okres sześciu miesięcy. Inną formą wsparcia będzie specjalny finansowy grant na stworzenie stanowiska telepracy dla opiekuna (w wysokości 12-krotności minimalnego wynagrodzenia). Ponadto opiekunowie niepełnosprawnych poszerzą katalog osób znajdujących się w szczególnej sytuacji na rynku pracy. Zaliczenie do tej grupy pozwoli im uzyskać pierwszeństwo w skierowaniu do udziału w programach specjalnych.

– Propozycje związane z rynkiem pracy w niewielkim stopniu zmienią sytuację większości opiekunów. Wszystko przez to, że nie będą mogły z nich skorzystać osoby, które ze względu na zajmowanie się niepełnosprawnym członkiem rodziny mają przyznane świadczenie pielęgnacyjne, specjalny zasiłek opiekuńczy lub zasiłek dla opiekuna. One dalej nie będą mogły łączyć opieki z aktywnością zawodową – podkreśla Paweł Kubicki

Tym samym nowe regulacje będą miały zastosowanie głównie do bezrobotnych członków rodziny opiekunów. 

Etap legislacyjny

Konsultacje projektu ustawy