Zakładanie firmy, inwestycje, badania i rozwój, promocja zagraniczna, szkolenia, studia, doradztwo, dostęp do zaplecza badawczego… wsparcie na takie cele dostępne jest od lat. Jednak zasady jego przyznawania z aktualnej puli Funduszy Europejskich są nieco inne, niż miało to miejsce w przeszłości. Najważniejszą zmianę można podsumować słowami: liczy się cel, a nie środki do jego osiągnięcia. Słowem kluczem nadal jest innowacyjność – ale teraz rozważa się ją w kategoriach efektów, a nie samej inwestycji. Pojawiło się też wsparcie etapowe – wykonanie pierwszej fazy projektu otwiera furtkę do dofinansowania kolejnej.

Pomoc na start

Hitem ostatnich lat jest pomoc udzielana start-upom. Podstawowym warunkiem, jaki muszą spełnić potencjalni kandydaci, jest innowacyjność. Tworzona firma powinna bazować na produkcie lub usłudze stanowiącej nowość na rynku lub będącej co najmniej znacząco ulepszoną wersją ogólnodostępnej oferty. Dobrze też, aby pomysł i gotowość do podjęcia wyzwania, jakim jest przekucie go w biznes, zbiegły się w czasie z naborami do projektów dla start-upów.

Jak wygląda schemat wsparcia? Instytucjami mającymi bezpośredni kontakt z założycielami start-upów są tzw. akceleratory. Dysponują bazą biurową, administracyjną i fachową oraz pieniędzmi z Funduszy Europejskich na wykorzystanie tych zasobów na rzecz rozwoju start-upów. Ota-czają opieką młode firmy lub zespoły, na bazie których przedsiębiorstwa dopiero powstaną. Udzielają im wsparcia w stawianiu pierwszych kroków na drodze do biznesu. Umożliwiają udział w szkoleniach, konferencjach i spotkaniach ze specjalistami. Kierują pracą nad przekształceniem pomysłu w MVP produktu. Wspierają w tworzeniu strategii rynkowej oraz struktury organizacyjnej. Umożliwiają kontakt z potencjalnymi partnerami, dużymi klientami i inwestorami.

Pozytywne przejście tzw. procesu akceleracji jest warunkiem ubiegania się o wsparcie finansowe na rozwinięcie biznesu. Może ono wynieść nawet 800 tys. zł. Udzielane jest w formie dotacji lub wejścia kapitałowego w nowo powstałą spółkę.

Badania i rozwój

Firmy, których ambicją jest zdobywanie rynku poprzez wprowadzanie nowych produktów lub usług, będących wynikiem prac badawczo-rozwojowych, to kolejna grupa, która może liczyć na unijne wsparcie. Dofinasowany może być zarówno sam proces prowadzenia badań nad nowymi rozwiązaniami, także we współpracy z jednostkami naukowymi, jak również inwestycje.

Dla mikro, małych i średnich firm, które nie mają jeszcze doświadczenia we współpracy z jednostkami badawczo-rozwojowymi, a chciałyby skorzystać z ich wiedzy, najkorzystniejszą formą wsparcia są bony na innowacje. Pokrywają one do 85 proc. kosztów opracowania nowego lub znacząco ulepszonego produktu (wyrobu lub usługi), technologii lub nowego projektu wzorniczego.

Firmy prowadzące badania na większą skalę mogą liczyć na wsparcie projektów obejmujących etap od pomysłu do prototypu. Aby projekt miał szansę na dofinansowanie,  przewidziane w nim prace muszą wpisywać się pod względem tematyki w tzw. inteligentne specjalizacje – krajowe w przypadku dwóch pierwszych działań i regionalne w programach poszczególnych województw. Jednym z wymagań dla firm korzystających z tego typu wsparcia jest wdrożenie wypracowanych rozwiązań, rozumiane jako:

  • wprowadzenie wyników prac rozwojowych do własnej działalności gospodarczej poprzez rozpoczęcie produkcji lub świadczenia usług na bazie uzyskanych wyników projektu lub
  • udzielenie licencji (na zasadach rynkowych) na korzystanie z przysługujących mu praw własności intelektualnej w działalności gospodarczej prowadzonej przez innego przedsiębiorcę, lub
  • sprzedaż (na zasadach rynkowych) praw do wyników prac rozwojowych w celu wprowadzenia ich do działalności gospodarczej innego przedsię-biorcy (z zastrzeżeniem, że za wdrożenie wyników prac rozwojowych nie uznaje się ich zbycia w celu ich dalszej odsprzedaży).

Inwestycje

Kolejny rodzaj dofinansowania jest przeznaczony na wdrożenie wyników własnych lub zakupionych prac badawczo-rozwojowych. Projekty mogą polegać na zakupie maszyn, urządzeń i innej infrastruktury oraz praw własności przemysłowej, dzięki którym firma będzie mogła wprowadzić na rynek nowe lub znacząco ulepszone produkty czy usługi. Dodatkowym efektem mogą być postępowe rozwiązania w odniesieniu do procesów produkcyjnych, nowej metody organizacyjnej lub marketingowej, organizacji miejsca pracy lub stosunków z otoczeniem.

Inny typ dotacji inwestycyjnych ma na celu wsparcie tworzenia lub rozwoju centrów badawczo-rozwojowych. Mogą to być jednostki wewnętrzne, działające na potrzeby firmy realizującej inwestycję lub świadczące usługi dla innych przedsiębiorstw. Dofinansowane mogą być przede wszystkim wydatki inwestycyjne w aparaturę, sprzęt, technologie i inną niezbędną infrastrukturę, która służyć będzie prowadzeniu prac badawczo-rozwojowych na rzecz tworzenia innowacyjnych produktów i usług. Wsparcie można też otrzymać na pokrycie  kosztów odpowiedniej wiedzy technicznej oraz doradztwa i równorzędnych usług wykorzystywanych na potrzeby projektu, a także koszty zakupu materiałów i produktów związanych bezpośrednio z realizacją projektu. Wnioskując o taką dotację, trzeba przedstawić tzw. agendę badawczą, czyli plan wykorzystania zakupionego sprzętu w ciągu trzech lat od zakończenia inwestycji.

Ekspansja zagraniczna

Kolejnym obszarem wspieranym z Funduszy Europejskich jest internacjonalizacja firm. Dotacje obejmują opracowanie strategii podboju zagranicznych rynków oraz późniejszą jej realizację. W części doradczej przedsiębiorcy przygotowywani są do tego, aby udział w targach czy misjach gospodarczych wykorzystać nie tylko do nawiązania kontaktów handlowych, ale również innych form współpracy z zagranicznymi firmami. Mogą też liczyć na opracowanie nowego modelu biznesowego, zakładającego długoterminowe zmiany w sposobie działania firmy, zwiększenie skali jej internacjonalizacji. Znaczna część środków z dofinansowania może być przeznaczona na realizację w ciągu dwóch lat wszystkich lub części działań wskazanych w dokumentach strategicznych – na przykład udział w targach i misjach gospodarczych.

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Krok po kroku

STARTUP
    Akceleratory – ich zadaniem jest pomoc w rozwijaniu własnego biznesu. Ofertę kierują do osób i przedsiębiorstw, które mają już konkretny pomysł na biznes – znajdują się w tzw. fazie zalążkowej. Oferują przede wszystkim wsparcie merytoryczne – umożliwiają udział w szkoleniach, warsztatach, zapewniają mentoring, a także ułatwiają nawiązanie kontaktu z pierwszymi dużymi klientami z sektora prywatnego lub publicznego, również potencjalnymi inwestorami. Programy akceleracyjne trwają od kilku tygodni do kilku miesięcy. To intensywny okres, w czasie którego młody przedsiębiorca stara się odnaleźć najlepszą strategię dla swojej działalności oraz przygotować się organizacyjnie i merytorycznie do rozwoju i ekspansji rynku.
    Akceleratory funkcjonują w ramach unijnych programów: Scale-Up, e-Pionier i Platformy Startowe w Polsce Wschodniej.
    Pieniądze na start – firmy, które ukończyły z sukcesem proces akceleracji, mogą starać się o dotacje lub kapitał od inwestora.

BADANIA I ROZWÓJ
    Bony na innowacje – dotacja na zakup usługi polegającej na opracowaniu dotyczącym nowego produktu lub usługi wykonanej przez jednostkę naukową na zlecenie mikro, małej lub średniej firmy. Są dostępne w programie Inteligentny Rozwój i większości programów regionalnych.
    Szybka ścieżka – dotacja na większe projekty badawczo-rozwojowe, realizowane przez firmy samodzielnie lub we współpracy z jednostkami naukowymi.
    Ochrona własności przemysłowej – dotacja pokrywa część kosztów zdobycia ochrony wynalazku lub wzoru przemysłowego w skali międzynarodowej.

INWESTYCJE
    Badania na rynek – dotacja na inwestycje prowadzące do uruchomienia produkcji nowych lub znacząco ulepszonych produktów, będących wynikiem własnych lub zakupionych prac B+R.
    Wsparcie inwestycji w infrastrukturę B+R przedsiębiorstw – dotacja na stworzenie i wyposażenie miejsca, w którym prowadzone będą prace badawczo-rozwojowe na potrzeby przedsiębiorstwa. Wymagane jest przedstawienie agendy badawczej pokazującej, jak inwestycja będzie wykorzystywana w ciągu od 3 do 5 lat po jej zakończeniu.
    Kredyt na innowacje technologiczne – kredyt z możliwością umorzenia spłaty części kapitału. Finansuje inwestycje w sprzęt niezbędny do prowadzenia produkcji innowacyjnych pod względem technologicznym towarów.
    Wdrażanie innowacji przez MSP – dotacja dla projektów prowadzących do stworzenia produktów innowacyjnych na poziomie kraju poprzez wdrożenie własnych lub nabytych wyników prac B+R. Dostępna tylko na terenie województw Polski Wschodniej.
    Wzór na konkurencję – dotacje udzielane w dwóch etapach. Pierwszy obejmuje audyt technologiczny i opracowanie strategii wzorniczej, a drugi inwestycje pozwalające na wdrożenie przyjętych założeń.
    Analogiczne dotacje dostępne są również w Programach Regionalnych.

INTERNACJONALIZACJA
    Go to Brand – wsparcie przedsiębiorców uczestniczących w branżowych programach promocji oraz programach promocji o charakterze ogólnym.
    Internacjonalizacja MSP - kompleksowe, indywidualne, profilowane pod odbiorcę działania wsparcie związane z opracowaniem i przygotowaniem do wdrożenia nowego modelu biznesowego w MSP związanego z internacjonalizacją ich działalności.
    Dotacje wspierające przedsiębiorców w indywidualnie prowadzonej ekspansji międzynarodowej są też dostępne w większości Programów Regionalnych.

Tabela prezentująca rodzaje wsparcia dla firm oraz terminy naboru wniosków w 2018 roku dostępna jest na gazetaprawna.pl/fundusze-unijne.

ZNAJDZIESZ TAM:
    nagranie webinarium na temat wsparcia dla firm
     weź udział
      start 12 grudnia o 9.30, logowanie na www.gazetaprawna.pl/webinar
•    zestawienie źródeł wsparcia dla firm oraz terminów naborów wniosków w 2018 roku
•    wideografikę z praktycznymi wskazówkami, jak skorzystać ze wsparcia