Przez wiele lat środowiska polskich naukowców i przedsiębiorców funkcjonowały niemalże na dwóch przeciwległych biegunach. Zdarzały się oczywiście przypadki współpracy, jednak należały do rzadkości. Grupy te dzieliła przede wszystkim ogromna bariera mentalna. Wśród naukowców powszechny był kult nauki dla nauki, a nie dla rynku. Z kolei rozwijający się sektor prywatnych przedsiębiorstw na inwestowanie w wieloletnie badania, które nie dają gwarancji wypracowania przełomowego produktu firm, po prostu nie miał pieniędzy.

Lody topnieją

Sytuacja na linii nauka–biznes stopniowo ulega poprawie i dziś mamy już wiele przypadków udanej współpracy, która zaowocowała sukcesem rynkowym. Niebagatelną rolę odegrały tu Fundusze Europejskie. Z ich udziałem finansowane było tworzenie inkubatorów i parków technologicznych, a także konkretne projekty badawczo-rozwojowe ukierunkowane na wypracowanie rozwiązań oczekiwanych przez rynek.

Wsparcie udzielane jest również na „burzenie murów mentalnych”. Przedsiębiorcy zapraszani są do współpracy przy opracowywaniu programów studiów, przyjmują młodych naukowców na staże i praktyki, tworzą własne działy badawczo-rozwojowe lub podejmują współpracę z wyspecjalizowanymi jednostkami naukowymi. Wszystkie te działania przynoszą efekty, przedsiębiorcy i naukowcy coraz częściej mówią tym samym językiem i realizują wspólne projekty. Coraz więcej jest też przypadków podejmowania wyzwania założenia własnej firmy przez osoby mające dorobek naukowy.

Z nauki do biznesu

Przykładem przejścia ze świata nauki do biznesu może być firma Nestmedic. Inicjatorką jest dr n. med. Patrycja Wizińska-Socha, która wpadła na pomysł urządzenia Pregnabit, pozwalającego na bezpieczne i wiarygodne badanie akcji serca płodu, tętna mamy oraz zapis czynności skurczowej mięśnia macicy zdalnie, np. w domach ciężarnych. Zmniejsza się dzięki niemu ryzyko związane z podróżą i czekaniem na badanie w placówce medycznej. Podczas studiów doktoranckich Patrycja Wizińska-Socha spotkała grupę młodych, ambitnych naukowców. Wspólnie uwierzyli w to, że mogą wypracować gotowy produkt i wprowadzić go na rynek. Nie mieli doświadczenia w biznesie, ale wiedzę, koncepcję podpartą badaniami i pasję do swojej pracy. Te czynniki okazały się wystarczające, aby przekonać prywatnych inwestorów, których kapitał i doświadczenie umożliwiły firmie dobry start.

– Na początku nie posiłkowaliśmy się unijnymi dotacjami, ale z czasem uznaliśmy, że warto spróbować. Udało nam się już dostać dotację z Narodowego Centrum Badań i Rozwoju na przygotowanie strategii wejścia z naszym urządzeniem na rynek niemiecki – wspomina Marcin Bruś z firmy Nestmedic. Podkreśla, że firma dalej chce korzystać z unijnego wsparcia. – Jesteśmy w trakcie oceny wniosku w programie „Szybka ścieżka”. Projekt dotyczy przeprowadzenia badań nad kolejną wersją naszego urządzenia. Ta dotacja mogłaby być dla nas jak paliwo rakietowe – mówi dr n. med. Anna Skotny z Nestmedic.

Współpraca buduje

Przykładem efektów współpracy naukowców z biznesem może być najnowszy polski w pełni niskopodłogowy tramwaj Moderus Gamma, wprowadzony na rynek przez firmę Modetrans Poznań. Ten innowacyjny pojazd z bardzo nowoczesnym, dynamicznym designem powstał w ramach konsorcjum z Politechniką Poznańską. Na projekt „Innowacyjny tramwaj miejski” Narodowe Centrum Badań i Rozwoju przyznało dotację w ramach działania „Wsparcie badań naukowych i prac rozwojowych w skali demonstracyjnej DEMONSTRATOR+” oraz programu INNOTECH.

Politechnika przeprowadziła serię analiz i symulacji, wykorzystując skomplikowane algorytmy, własny sprzęt badawczy i oczywiście wiedzę i doświadczenie. Badania dotyczyły m.in. skrajni – aby tramwaj poruszając się po torach, nie zahaczał o elementy infrastruktury. – Z uwagi na brak specjalistycznego oprogramowania symulacyjnego, dedykowanej aparatury badawczej, jak również kadry naukowej możliwość wykorzystania potencjału Politechniki była dla nas dużą wartością – mówi Maciej Kin, specjalista ds. technicznych Modetrans. Podkreśla, że współpraca jest kontynuowana.

Wybrane dotacje na badania i rozwój

● PROGRAM KRAJOWY: Inteligentny Rozwój, www.poir.gov.pl

● INSTYTUCJA: Narodowe Centrum Badań i Rozwoju, www.ncbr.gov.pl

● DOTACJE:

1. „Szybka ścieżka”, poddziałanie 1.1.1 „Badania przemysłowe i prace rozwojowe realizowane przez przedsiębiorstwa”

2. „Demonstrator”, poddziałanie 1.1.2 „Prace B+R związane z wytworzeniem instalacji pilotażowej/demonstracyjnej”

● INSTYTUCJA: Ministerstwo Rozwoju, Departament Innowacji, www.mr.gov.pl

● DOTACJA:

3. działanie 2.1 Wsparcie inwestycji w infrastrukturę B+R przedsiębiorstw

● INSTYTUCJA: Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości, www.parp.gov.pl

4. Bon na innowacje

PROGRAMY REGIONALNE

Szczegółowe informacje są:

● na stronach poszczególnych programów. Dostęp do nich jest możliwy poprzez portal: www.FunduszeEuropejskie.gov.pl

● w wyszukiwarce dotacji dostępnej pod www.FunduszeEuropejskie.gov.pl/wyszukiwarka

● w Punktach Informacyjnych Funduszy Europejskich, których lista jest na www.FunduszeEuropejskie.gov.pl/punkty

PROJEKT JEST WSPÓŁFINANSOWANY ZE ŚRODKÓW FUNDUSZU SPÓJNOŚCI UNII EUROPEJSKIEJ

Więcej bezpłatnych informacji znajdziesz na www.funduszeeuropejskie.gov.pl oraz w Punktach Informacyjnych Funduszy Europejskich.

Monika Niewinowska