Osoby urodzone po 31 grudnia 1948 r. przechodzą na tzw. nową emeryturę, uzależnioną od kwoty zwaloryzowanego kapitału początkowego oraz składek na ubezpieczenie emerytalne zewidencjonowanych na indywidualnym koncie ubezpieczonego w ZUS. Nowe świadczenie to wynik podzielenia sumy składek i kapitału (podstawy jej obliczenia) przez tzw. średnie dalsze trwanie życia właściwe dla wieku zakończenia aktywności zawodowej.

Zmienione wyliczenia

Obecnie obowiązujące przepisy pozwalają osobie uprawnionej do wcześniejszej emerytury nabyć prawo do świadczenia przyznawanego po ukończeniu powszechnego wieku uprawniającego do wypłat z ZUS. Ten oblicza jego wysokość na ogólnych zasadach, a świadczeniobiorca może następnie wybrać, z jakiego tytułu chce pobierać pieniądze.

Od 1 stycznia 2013 r. wcześniejsi emeryci nadal będą mogli nabywać prawo do świadczenia powszechnego. Na ich niekorzyść zmienią się jednak zasady ustalania jego wysokości. Wszystko za sprawą ustawy z 11 maja 2012 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw.

Nowelizacja przewiduje, że podstawa obliczenia emerytury przyznawanej na podstawie art. 24 ustawy będzie pomniejszana o kwoty pobranych wcześniejszych świadczeń z ZUS. Chodzi zarówno o te przyznane na podstawie obowiązującej od 1 stycznia 1999 r. ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z FUS (np. emerytury pracowniczej, kolejowej, górniczej, z tytułu zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze), jak i przepisów emerytalnych obowiązujących przed dniem wejścia jej w życie.

Niższe wypłaty

Podstawa obliczenia świadczenia zostanie również pomniejszona o wysokość pobranej emerytury nauczycielskiej przewidzianej w art. 88 Karty nauczyciela. W każdym przypadku redukcji będą podlegały kwoty wcześniejszych świadczeń przed odliczeniem zaliczki na podatek dochodowy i składki na ubezpieczenie zdrowotne.

Na analogicznych zasadach podstawa obliczenia wypłat z ZUS po 1 stycznia 2013 r. będzie zmniejszana o kwoty pobieranych emerytur częściowych (świadczeń wprowadzonych wyżej wspomnianą nowelizacją, które będą przyznawane przed ukończeniem wydłużonego wieku emerytalnego).

Wprowadzone od 1 stycznia 2013 r. zmiany będą niekorzystne szczególnie dla tych osób, które przed uzyskaniem powszechnego wieku pobierały wcześniejszą emeryturę przez długi okres, np. kilka lat. Muszą się wówczas liczyć ze znacznym zmniejszeniem właściwego świadczenia.

7,32 mln osób pobiera emerytury i renty z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych

Art. 24–26 ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz.U. z 2009 r. nr 153, poz. 1227 z późn. zm.). Art. 1 pkt 6 ustawy z 11 maja 2012 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2012 r., poz. 637). Art. 88 ustawy z 26 stycznia 1982 r. – Karta nauczyciela (t.j. Dz.U. z 2006 r. nr 97, poz. 674 z późn. zm.).